آقای رئیس

خانم ها و آقایان

بسیار خوشحالم که فرصتی فراهم شد تا در این موسسه مطالعاتی مهم سخنانی ارائه نمایم. همچنین از حضور در پاکستان خوشحال هستم، کشوری دوست که به آن بسیار احترام می گذارم. از همین رو لازم است تا از برگزارکنندگان این نشست قدردانی و تشکر نمایم.

آقای رئیس

ژئوپلیتیک اقیانوس هند به سرعت در حال دگرگون شدن است. از یک سو، گروهی از کشورهای منطقه در مسیر توسعه سریع و یا حداقل در آستانه آن قرار دارند. و از سوی دیگر، متاسفانه، بی ثباتی و ناامنی و همچنین رقابت های ژئوپلیتیکی در منطقه اقیانوس هند فراوان است. در واقع، توسعه، ناامنی و رقابت سه ویژگی منطقه اقیانوس هند هستند.

توسعه در اقیانوس هند

در دو دهه گذشته، کشورهای منطقه اقیانوس آرام، همگام با کشورهای شرق و جنوب شرقی آسیا، گام های مهمی را برای توسعه اقتصادی خود برداشته اند. درآمدهای نفتی فراوان در خلیج فارس به توسعه کشورهای حاشیه خلیج فارس کمک کرده است. هند مسیر توسعه را در پیش گرفته و توسط کشورهای غربی حمایت می شود. طرح جاده ابریشم که در سال 2013 توسط رئیس جمهور چین پیشنهاد شد، باعث افزایش سرمایه گذاری در زیرساخت های اقتصادی پاکستان شده است.

 

بی ثباتی و ناامنی در اقیانوس هند

خیزش های عربی که از شمال آفریقا آغاز شد و به سراسر خاورمیانه و خلیج فارس کشیده شد، باعث ایجاد بی ثباتی غیرمنتظره در سراسر منطقه شده است. این وضعیت بی ثباتی در نتیجه گسترش تروریسم در فضای خلاء سیاسی حاصل از قیام های عربی بوده است. امروز، موج حملات تروریسم تکفیری، موجب ناامنی و بی ثباتی در بسیاری از مناطق اقیانوس هند مانند پاکستان، یمن، هند، کشورهای خلیج فارس، سومالی و شرق آفریقا شده است.

 

رقابت های منطقه ای در اقیانوس هند

متاسفانه رقابت میان برخی از کشورها بر روند توسعه منطقه، به رغم وجود فرصت های موجود در اقیانوس هند، تاثیرات منفی داشته است.  در حالی که چین، پروژه بزرگی تحت عنوان یک جاده یک کمربند را دنبال می کند، هند در اتحاد با ایالات متحده آمریکا، با اجرای این پروژه مخالفت می کند. در واقع، چین برای یک سرمایه گذاری بزرگ 46 میلیارد دلاری در پاکستان برنامه ریزی کرده است تا کاشغر را به بندر گوادر متصل کند.

در همین حال، ایران نیز بندر چابهار را به عنوان یک بستر برای همکاری با کشورهای اقیانوس هند توسعه داده است. هند از این بندر برای دسترسی به افغانستان و آسیای مرکزی استفاده می کند، ما از پیوستن چین، پاکستان و عمان نیز به این همکاری منطقه ای استقبال می کنیم. چرا که همکاری ها در اقیانوس هند می تواند نیروی موثری برای کاهش رقابت های منطقه ای و گسترش امنیت در منطقه باشد.

همکاری ایران و پاکستان

با توجه به موقعیت های خوب ژئوپلیتیکی ایران و پاکستان، هر دو کشور در مسیرهای زمینی و دریایی طرح جاده ابریشم جدید چین قرار دارند. در راستای تقویت ارتباطات منطقه ای، کشورهای چین، ایران و پاکستان می توانند برای تکمیل جاده ابریشم از طریق اتصال بندر گوادر به چابهار با یکدیگر همکاری کنند.

در واقع، با اتصال بندر گوادر به چابهار، و همچنین بهره گیری از زیرساخت های جاده ای و راه آهن ایران در امتدادکریدورهای جنوب – شمال و شرق – غرب این کشور، چین می تواند به آسیای مرکزی، روسیه، قفقاز، شرق و غرب اروپا و البته خاورمیانه دسترسی پیدا کند.

بدون شک، همکاری اقتصادی میان ایران و پاکستان، فرصت های فراوانی برای کل منطقه ایجاد می کند. البته برای تبدیل آن به واقعیت، باید امنیت در منطقه گسترش یابد. در راستای ایجاد امنیت منطقه ای نیز، همکاری میان ایران و پاکستان حیاتی است.

لازم به ذکر است که ارتقاء همکاری های اقتصادی  ایران و پاکستان به چندین عامل بستگی دارد:

  1. داشتن روابط بانکی مناسب: در حال حاضر، متاسفانه بانک های پاکستانی تحت فشار آمریکا از انجام معاملات با بانک های ایران خودداری می کنند. این مانعی است که دولت پاکستان باید در راستای تسهیل انتقال پول میان دو کشور، آن را رفع کند.
  2. انجام تجارت بر مبنای ارزهای ملی: یکی از بهترین راه های غلبه بر مشکلات بانکی ناشی از سلطه دلار آمریکا، امضای توافقنامه میان دو کشور برای انجام تجارت براساس ارزهای ملی است.
  3. تاسیس خطوط اعتباری و پوشش بیمه ای توسط دو دولت برای ترویج همکاری اقتصادی میان طرفین.
  4. اجرای کاهش تعرفه ها: برای گسترش تجارت میان دو کشور، قرارداد کاهش تعرفه که قبلاً امضاء شده است باید اجرایی شود تا وارادات و صادرات بین دو کشور توسعه یابد.
  5. توافقنامه تجارت آزاد: اگر دو کشور مایل به گسترش همکاری های اقتصادی و تجاری بین خود باشند، امضاء توافقنامه تجارت آزاد که مذاکره آن جریان دارد، یک ضرورت است.

با تشکر از شما

برای دریافت متن انگلیسی سخنرانی اینجا را کلیک کنید.