جدیدترین مطالب
بهرهبرداری تجاری از صلح؛ هیئت غزه در تقابل با مشروعیت بینالمللی
شورای راهبردی آنلاین – گزارش: در حالی که مرحله دوم اجرای آتشبس غزه آغاز شده، تأسیس «هیئت صلح» به ریاست دونالد ترامپ در حاشیه نشست داووس (22 ژانویه 2026) بیش از یک سازوکار فنی برای بازسازی، به آزمونی برای آینده نظم بینالمللی تبدیل شده است.
با وجود امضای منشور توسط 22 کشور از 60 دعوتشده، حضور محدود رهبران جهانی در مراسم داووس و عدم پذیرش این نهاد توسط اتحادیه اروپا و کشورهای کلیدی غربی، نشاندهنده شکاف عمیق در ادراک جهانی از مشروعیت این سازوکار است.
در این گزارش، با بهرهگیری از تحلیل هادی برهانی، کارشناس مسائل منطقه و دادههای بینالمللی، به سه سؤال راهبردی پرداخته میشود که آیا هیئت صلح ابزاری برای اجرای قطعنامه 2803 شورای امنیت است یا جایگزینی برای سازمان ملل؟ چگونه معماری سلسلهمراتبی این هیئت چالشهای اجرایی در غزه را تشدید میکند؟ و در نهایت، آیا این نهاد میتواند بدون همکاری فلسطینیان و با تمرکز قدرت در دست یک فرد، صلح پایداری ایجاد کند؟
بازی با حاصل جمع صفر آمریکا در عراق
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انتخاب سریع نوری مالکی برای نخست وزیری نصاب جدیدی در سپهر سیاسی عراق محسوب میشود. عوامل متعددی در این روند نقش داشته که مهمترین آنها، شرایط حاکم بر عراق و منطقه است. در چنین شرایطی عراق نیازمند یک نخستوزیر مقتدر و با تجربه است که بتواند این کشور را از خطر جنگها و بحرانها دور نگه دارد.
فروپاشی توهم امنیت اروپایی با تداوم جنگ اوکراین؟
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: جنگ اوکراین به نقطه عطف جدیدی در مناسبات سیاسی، امنیتی و حتی تجاری متحدان دو سوی آتلانتیک تبدیل شده است. درحالیکه این جنگ به چهارمین سال خود نزدیک میشود، اما همچنان پرسشهای زیادی در خصوص آینده آن و پیامدهایش مطرح است؛ از جمله اینکه آیا تداوم جنگ اوکراین به فروپاشی توهم امنیت اروپایی منجر خواهد شد؟
زنگ خطر احیای داعش در سوریه برای عراق و غرب آسیا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اسناد و قرائن متعدد نشان میدهد داعش که در سالهای گذشته، بعد از رژیم صهیونیستی، بزرگترین تهدید علیه امنیت و ثبات منطقه بوده است، دوباره در ماههای اخیر برای بهرهبرداریهای سیاسی و امنیتی در کانون توجه محافل امنیتی، اطلاعاتی و سیاسی آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفته است.
أحدث المقالات
بهرهبرداری تجاری از صلح؛ هیئت غزه در تقابل با مشروعیت بینالمللی
شورای راهبردی آنلاین – گزارش: در حالی که مرحله دوم اجرای آتشبس غزه آغاز شده، تأسیس «هیئت صلح» به ریاست دونالد ترامپ در حاشیه نشست داووس (22 ژانویه 2026) بیش از یک سازوکار فنی برای بازسازی، به آزمونی برای آینده نظم بینالمللی تبدیل شده است.
با وجود امضای منشور توسط 22 کشور از 60 دعوتشده، حضور محدود رهبران جهانی در مراسم داووس و عدم پذیرش این نهاد توسط اتحادیه اروپا و کشورهای کلیدی غربی، نشاندهنده شکاف عمیق در ادراک جهانی از مشروعیت این سازوکار است.
در این گزارش، با بهرهگیری از تحلیل هادی برهانی، کارشناس مسائل منطقه و دادههای بینالمللی، به سه سؤال راهبردی پرداخته میشود که آیا هیئت صلح ابزاری برای اجرای قطعنامه 2803 شورای امنیت است یا جایگزینی برای سازمان ملل؟ چگونه معماری سلسلهمراتبی این هیئت چالشهای اجرایی در غزه را تشدید میکند؟ و در نهایت، آیا این نهاد میتواند بدون همکاری فلسطینیان و با تمرکز قدرت در دست یک فرد، صلح پایداری ایجاد کند؟
بازی با حاصل جمع صفر آمریکا در عراق
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: انتخاب سریع نوری مالکی برای نخست وزیری نصاب جدیدی در سپهر سیاسی عراق محسوب میشود. عوامل متعددی در این روند نقش داشته که مهمترین آنها، شرایط حاکم بر عراق و منطقه است. در چنین شرایطی عراق نیازمند یک نخستوزیر مقتدر و با تجربه است که بتواند این کشور را از خطر جنگها و بحرانها دور نگه دارد.
فروپاشی توهم امنیت اروپایی با تداوم جنگ اوکراین؟
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: جنگ اوکراین به نقطه عطف جدیدی در مناسبات سیاسی، امنیتی و حتی تجاری متحدان دو سوی آتلانتیک تبدیل شده است. درحالیکه این جنگ به چهارمین سال خود نزدیک میشود، اما همچنان پرسشهای زیادی در خصوص آینده آن و پیامدهایش مطرح است؛ از جمله اینکه آیا تداوم جنگ اوکراین به فروپاشی توهم امنیت اروپایی منجر خواهد شد؟
زنگ خطر احیای داعش در سوریه برای عراق و غرب آسیا
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اسناد و قرائن متعدد نشان میدهد داعش که در سالهای گذشته، بعد از رژیم صهیونیستی، بزرگترین تهدید علیه امنیت و ثبات منطقه بوده است، دوباره در ماههای اخیر برای بهرهبرداریهای سیاسی و امنیتی در کانون توجه محافل امنیتی، اطلاعاتی و سیاسی آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفته است.
تهران و قاهره در آستانه تفاهم و درک متقابل

آنچه که بر ضرورت پیگیری این پیامهای پیاپی از سوی دو طرف میافزاید، وزن اثرگذار دو کشور در منطقه غرب آسیا و شمال آفریقا به جهت حل و فصل برخی مسائل لاینحل است که نیاز جدی به رفع مشکلات روابط ایران و مصر را طلب مینماید؛ اما باید توجه داشت که شکاف موجود در روابط دو کشور به سادگی قابل ترمیم نیست و باید نخست بر موضوعات چالشی موجود در منطقه که برای طرفین دارای اهمیت راهبردی است تمرکز شود تا سرآغازی برای مذاکرات راهبردی میان دو کشور باشد؛ بهویژه آنکه مصر سیاست خارجی خود را در یک چارچوب عربی و نه آفریقایی تعریف نموده که پیشبرد تمایل دو طرف در از سرگیری روابط را با پیچیدگی بیشتری مواجه مینماید.
این پیچیدگی نیز ناشی از چالشهای موچود در رابطه با کشورهای حاشیه خلیج فارس و موضوع رابطه ایران و عربستان است که به شکل مستقیم بر این فرآیند اثر خواهد گذاشت. درواقع قاهره همواره پارامترهای حساس کشورهای عربی منطقه را در سیاست خارجی مدنظر قرار داده مراقب روابط استراتژیک خود با این کشورها بوده است. اگرچه عوامل ذکر شده بر پیچیدگی و دشواری آغاز روابط دو کشور میافزایند، اما در زمان کنونی هم ایران و هم مصر میتوانند مشترکا با درک متقابل و تفاهم و با پشت سرگذاردن اختلافات باقیمانده از گذشته برخی از بحرانهای منطقه خود را خصوصاً در حوزه امنیت و سیاست خارجی مرتفع نمایند؛ همچنین با برقراری روابط، زمینههای اتفاق نظر و چگونگی گسترش و تعمیق حوزههای همکاری مشترک را به رسمیت بشناسند و متعاقب آن منافع، فرصتها و امتیازهای سیاسی، فرهنگی و اقتصادی را نصیب این دو کشور نمایند. همچنین این نزدیکی میتواند تاثیرات مثبتی بر تحولات منطقه غرب آسیا و شمال آفریقا، خصوصاً بر محور امنیت برجای بگذارد. به عنوان نمونه ایران و مصر در دو نقطه مهم ژئوپلیتیک جهان قرار دارند.
تنگههرمز در خلیجفارس و کانالسوئز در دریایسرخ، دو گذرگاه استراتژیک جهان به شمار میروند. موقعیت جغرافیایی ایران در منطقه خلیجفارس، نزدیکی ایران به کشورهای آسیای مرکزی و جمهوریهای قفقاز، برخورداری از منابع عظیم نفتی و گازی و نفوذ منطقهای از مولفههایی است که اهمیت ایران را برای مصر نشان میدهد؛ از سوی دیگر موقعیت جغرافیایی مصر در محل پیوند دو قاره آفریقا و آسیا، اهمیت این کشور برای ایران خصوصاً در حوزه نفوذ در آفریقا به عنوان قاره آینده در سیاست جهان را نشان میدهد؛ در عین حال باید مدنظر داشت که تحولات نظام بینالملل برای دوره 2025 تا 2030 میلادی به سمتی پیش میرود که با ورود به دهه 30 قرن حاضر تغییرات وسیعی را آغاز نماید؛ لذا بازیگران نظام بینالملل چه در سطح جهانی و چه منطقهای با در پیش گرفتن کنش و واکنشهایی تلاش دارند این دوران را به سرانجام برسانند و کمترین مشکلات را داشته باشند؛ به این معنی که اثرگذاریهای مخرب و فرسایشی این تحولات بر منافع و امنیت ملی خود را کاهش داده و مدیریت نمایند؛ لذا میتوان علامتهای کنونی دو کشور به جهت مذاکرات را در همین راستا ارزیابی کرد. درواقع ایران و مصر در پی تحولات کنونی و آینده جهان ناچارند که با ایجاد بستری مناسب و مدیریت شده با ائتلافسازیهای جدید فشارهای نظام بینالملل را مدیریت کنند؛ در این میان سه عامل امنیت، اقتصاد و سیاست بر این گفتگوها بیش از پیش اثر گذار خواهد بود؛ به عنوان نمونه در حوزه اقتصاد دو کشور با دو قاره متفاوت به دنبال بازارهای جدید هستند.
بنابراین پیش بینی میشود ایران و مصر هرچند که پیچیدگیهای خارجی و داخلی زیادی در نزدیکی به یکدیگر دارند، ولی به دلیل منافع متقابل و فشارهای عوامل منطقهای و فرامنطقهای در آینده نزدیک گفتگوهای راهبردی میان خود را آغاز خواهند نمود؛ اکنون تهران و قاهره به این واقعبینی رسیدهاند که در بسیاری از مسائل منطقه از جمله موضوع امنیت و تروریسم، ایجاد ثبات سیاسی و بازارهای اقتصادی دارای منافع متقابل ژئوپلتیک بوده و برای یکدیگر نقطه اتصال به منافع سیاسی، امنیتی و اقتصادی در منطقه هستند. بدون تردید تقویت همکاری میان آنها به عنوان دو ملت با سابقه تمدنی کهن بر نقش و قدرت آنها در منطقه نیز اثرگذار خواهد بود.
0 Comments