جدیدترین مطالب

پیامدهای غیر قابل پیش‌بینی حمله فراگیر احتمالی به لبنان برای رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: سفیر پیشین ایران در اردن با تاکید بر اینکه احتمال حمله ارتش رژیم صهیونیستی به لبنان زیاد است، گفت: بعید است مذاکرات آتش‌بس و آزادی اسرا نقش بازدارنده‌ای برای ممانعت از جنگ میان این رژیم و حزب‌الله که تبعات آن غیر قابل پیش بینی است، داشته باشد.

نقش در حال تحول امارات به عنوان بازیگری کلیدی در غرب آسیا و شمال آفریقا و فراتر از آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد: پیشرفت‌های راهبردی ابوظبی از موصل تا غزه و کابل، توجه رسانه‌ها را به خود جلب کرده است. راهبردشناسان امنیتی، اقدامات بشردوستانه و بین‌المللی امارات را بخشی از جاه‌طلبی‌ ژئوپلیتیک این کشور می‌دانند که نوعی «برندسازی ملی» در عرصه بین‌المللی است.

تحلیلی بر رویکرد احتمالی دولت جدید بریتانیا در سیاست خارجی

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل اروپا گفت: حزب کارگر بریتانیا به رهبری «کی‌یر استارمر» توانست با کسب اکثریت قاطع کرسی‌های مجلس عوام، پیروز انتخابات شود. در مقابل حزب محافظه‌کار به رهبری ریشی سوناک با از دست دادن ۱۷۰ کرسی، در مسیر سنگین‌ترین شکست سیاسی خود از زمان تاسیس این حزب در قرن ۱۹ میلادی قرار دارد.

پیام تبریک دکتر خرازی به رئیس جمهور پزشکیان/ آمادگی شورای راهبردی برای کمک کارشناسی به دولت

شورای راهبردی آنلاین: دکتر سیدکمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در پیامی با تبریک به آقای دکتر مسعود پزشکیان، اعلام کرد این شورا «آمادگی دارد که تمامی توان کارشناسی و تخصصی خود را در اختیار دولت» رئیس جمهور منتخب قرار دهد.

اهداف کرملین از تهدید غرب به تغییر دکترین هسته‌ای روسیه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل تاکید کرد: موضع روسیه درباره روی میز بودن گزینه «تغییر دکترین هسته‌ای» این کشور، اقدامی بازدارنده و با هدف کاهش سطح درگیری و جنگ با اوکراین تحت پشتیبانی غرب و آمریکا است.

تحلیلی بر جنگ فراگیر احتمالی رژیم صهیونیستی با حزب‌الله لبنان

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درگیری‌ها بین حزب‌الله و رژیم صهیونیستی از فردای عملیات هفتم اکتبر آغاز شد و تا امروز ادامه داشته است. این درگیری‌ها، هم از نظر نوع و کیفیت تجهیزات نظامی مورد استفاده و هم از نظر وسعت منطقه درگیری یک روند صعودی و افزایشی داشته است.

موانع پیش‌روی رژیم صهیونیستی برای حمله نظامی فراگیر به لبنان

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل منطقه گفت: رژیم اسرائیل سعی دارد از نگرانی آمریکا و کشورهای اروپایی نسبت به گسترش دامنه جنگ به لبنان به نفع خود استفاده کند تا هم فشار آنان بر روی خود در خصوص درگیری فعلی در غزه و رفح را کاهش دهد و هم مانع تحرکات بیشتر حزب‌الله در توسعه حملات خود به سرزمین‌های اشغالی شود.

Loading

أحدث المقالات

پیامدهای غیر قابل پیش‌بینی حمله فراگیر احتمالی به لبنان برای رژیم صهیونیستی

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: سفیر پیشین ایران در اردن با تاکید بر اینکه احتمال حمله ارتش رژیم صهیونیستی به لبنان زیاد است، گفت: بعید است مذاکرات آتش‌بس و آزادی اسرا نقش بازدارنده‌ای برای ممانعت از جنگ میان این رژیم و حزب‌الله که تبعات آن غیر قابل پیش بینی است، داشته باشد.

نقش در حال تحول امارات به عنوان بازیگری کلیدی در غرب آسیا و شمال آفریقا و فراتر از آن

شورای راهبردی آنلاین-رصد: پیشرفت‌های راهبردی ابوظبی از موصل تا غزه و کابل، توجه رسانه‌ها را به خود جلب کرده است. راهبردشناسان امنیتی، اقدامات بشردوستانه و بین‌المللی امارات را بخشی از جاه‌طلبی‌ ژئوپلیتیک این کشور می‌دانند که نوعی «برندسازی ملی» در عرصه بین‌المللی است.

تحلیلی بر رویکرد احتمالی دولت جدید بریتانیا در سیاست خارجی

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل اروپا گفت: حزب کارگر بریتانیا به رهبری «کی‌یر استارمر» توانست با کسب اکثریت قاطع کرسی‌های مجلس عوام، پیروز انتخابات شود. در مقابل حزب محافظه‌کار به رهبری ریشی سوناک با از دست دادن ۱۷۰ کرسی، در مسیر سنگین‌ترین شکست سیاسی خود از زمان تاسیس این حزب در قرن ۱۹ میلادی قرار دارد.

پیام تبریک دکتر خرازی به رئیس جمهور پزشکیان/ آمادگی شورای راهبردی برای کمک کارشناسی به دولت

شورای راهبردی آنلاین: دکتر سیدکمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی در پیامی با تبریک به آقای دکتر مسعود پزشکیان، اعلام کرد این شورا «آمادگی دارد که تمامی توان کارشناسی و تخصصی خود را در اختیار دولت» رئیس جمهور منتخب قرار دهد.

اهداف کرملین از تهدید غرب به تغییر دکترین هسته‌ای روسیه

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل بین‌الملل تاکید کرد: موضع روسیه درباره روی میز بودن گزینه «تغییر دکترین هسته‌ای» این کشور، اقدامی بازدارنده و با هدف کاهش سطح درگیری و جنگ با اوکراین تحت پشتیبانی غرب و آمریکا است.

تحلیلی بر جنگ فراگیر احتمالی رژیم صهیونیستی با حزب‌الله لبنان

شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درگیری‌ها بین حزب‌الله و رژیم صهیونیستی از فردای عملیات هفتم اکتبر آغاز شد و تا امروز ادامه داشته است. این درگیری‌ها، هم از نظر نوع و کیفیت تجهیزات نظامی مورد استفاده و هم از نظر وسعت منطقه درگیری یک روند صعودی و افزایشی داشته است.

موانع پیش‌روی رژیم صهیونیستی برای حمله نظامی فراگیر به لبنان

شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل منطقه گفت: رژیم اسرائیل سعی دارد از نگرانی آمریکا و کشورهای اروپایی نسبت به گسترش دامنه جنگ به لبنان به نفع خود استفاده کند تا هم فشار آنان بر روی خود در خصوص درگیری فعلی در غزه و رفح را کاهش دهد و هم مانع تحرکات بیشتر حزب‌الله در توسعه حملات خود به سرزمین‌های اشغالی شود.

Loading
دکترین «استکبارستیزی» در اندیشه امام (ره)

چرا «استکبار» و نه امپریالیسم؟

۱۳۹۸/۰۴/۰۳ | موضوعات

شوراآنلاین- رسانه ها:«استکبار» و «استکبارستیزی» از جمله کلیدواژه‌هایی است که در ادبیات امام خمینی رحمةالله‌علیه پرتکرار است. رهبر معظم انقلاب نیز همواره بر استکباری بودن روحیه‌ی آمریکا و تحقیر ملت‌ها به‌واسطه‌ی این روحیه، تأکید و بر مبارزه با آن پافشاری می‌کنند. در این‌باره ایشان نیز می‌فرمایند: «آمریکا یک مستکبر به‌ تمام ‌معناست.

«استکبار» و «استکبارستیزی» از جمله کلیدواژه‌هایی است که در ادبیات امام خمینی رحمهالله‌علیه پرتکرار است. اگر بخواهیم براساس رویکرد تحلیل گفتمانی بدان توجه کنیم، باید گفت این کلیدواژه‌ها از جمله دال‌های مرکزی گفتمان امام عظیم‌الشأن محسوب می‌شود. همین نکته در مورد رهبر فرزانه‌ی انقلاب نیز صدق می‌کند. ایشان نیز در گفتار خود از «استکبار» و «استکبارستیزی» به‌صورت متناوب استفاده می‌کنند.

برای آنکه بخواهیم دکترین «استکبارستیزی» را در نظام اندیشگی امام خمینی رحمهالله‌علیه و رهبر انقلاب مکان‌یابی کنیم، لازم است به زمینه و زمانه‌ی شکل‌گیری آن توجه کنیم. امام خمینی رحمهالله‌علیه در زمانه‌ای نهضت انقلاب اسلامی را آغاز کرد که آمریکا به‌عنوان مهم‌ترین قدرت جهانی (که ایران تحت نفوذ آن بود)، بزرگ‌ترین مانع تحقق این خواسته و پیشرفت جامعه‌ی ایران محسوب می‌شد. به همین جهت، محور اصلی مبارزاتی و کنشگری سیاسی امام خمینی رحمهالله‌علیه در طول دوران نهضت، مبارزه با آمریکا به‌عنوان دشمن اصلی و دست‌نشانده‌ی آن در کشور (شاه) و منطقه (رژیم صهیونیستی) قرار داشت. همین رویکرد در دوران حضرت آیت‌الله خامنه‌ای نیز ادامه پیدا کرده است و فقط به‌جای دولت دست‌نشانده، با پدیده‌ای پیچیده‌تر تحت‌عنوان «اندیشه‌ی وابستگی»، مقابله می‌کند. نقد اندیشه‌ی وابستگی در مقابل نظریه‌ی استقلال -که یکی از علل موجده‌ی انقلاب اسلامی است- از سوی رهبر انقلاب، بدان جهت است که گرچه «دولت دست‌نشانده» در ایران با پیروزی انقلاب اسلامی پایان یافت، اما «تفکر وابستگی» متأسفانه هم‌چنان در جامعه‌ی ایران وجود دارد و حتی برای آن تئوری‌پردازی می‌شود.

تفسیر رهبران انقلاب از آمریکا، ذیل نظریه‌ی «استکبار» صورت‌بندی می‌شود. آنان محور مبارزه‌ی خود را استکبار قرار داده‌اند و آمریکا را به‌عنوان نمود اصلی آن ترد کرده‌اند.
 

جدول مقایسه‌ی وجه نمودی استکبار در زمانه‌ی امام خمینی و رهبر انقلاب
دوره‌ی رهبری دشمن اصلی نمود جهانی نمود منطقه‌ای نمود داخلی
امام خمینی استکبار آمریکا رژیم جعلی صهیونیستی دولت دست‌نشانده‌ی پهلوی
آیت‌الله خامنه‌ای آمریکا رژیم جعلی صهیونیستی اندیشه‌ی وابستگی و توسعه‌ی وابسته

 
* چرا استکبار و نه امپریالیسم؟
همانطور که گفته شد مهم‌ترین صورت‌بندی‌ای که امام خمینی رحمهالله‌علیه از آمریکا به‌عنوان دشمن اصلی و شیطان بزرگ ارائه می‌کرد، واژه‌ی «استکبار» است. این در حالی بود که در آن زمانه که مهم‌ترین دشمنان آمریکا چپ‌ها و مارکسیست‌ها بودند، مهم‌ترین ویژگی آمریکا و علت دشمنی‌ها با آمریکا، ذیل صورت‌بندی نظری «امپریالیسم» بیان می‌شد. نظریه‌ی امپریالیسم دلالت بر وضعیتی «اقتصادی-سیاسی» داشت که در آن وضعیت، کشور قدرتمند کشور ضعیف‌تر را به انقیاد خود جهت استثمار، بهره‌برداری و سوداندوزی بیشتر قرار می‌داد. از دوران امام راحل عظیم‌الشأن تا به امروز نیز مهم‌ترین صفت آمریکا که دشمنی‌ها با او را توجیه می‌کند، امپریالیستی بودن دولت آمریکاست. اما امام خمینی رحمهالله‌علیه از این واژه و نظریه و منطق برای مخالفت با آمریکا استفاده نکرد و به جای آن، آمریکا را مظهر «استکبار» و مستکبر زمانه خواند. لغت استکبار کلیدواژه‌ای قرآنی است که در آیات زیادی تکرار شده است. برای مثال می‌فرماید: «فاستکبرتم»؛ شما استکبار و گردن‌کشی کردید.۱ «کَذَّبُوا بِآیاتِنا وَ اسْتَکْبَرُوا عَنْها»؛ آیات ما را تکذیب کردند و از پذیرش آن تکبر ورزیدند.۲ امام نیز با رجوع به ترمینولوژی قرآن کریم، مهم‌ترین صفت آمریکا و علت مخالفت خود با آمریکا را مستکبر بودن دولت آمریکا دانستند و در این‌باره ‌فرمودند: «سلامت و صلح جهان بسته به انقراض مستکبرین است و تا این سلطه‌طلبان بی‌فرهنگ در زمین هستند، مستضعفین به ارث خود که خدای تعالی به آن‌ها عنایت فرموده است، نمی‌رسند.»۳

از سویی دیگر، بر خلاف وضعیت امپریالیسم، استکبار دلالت بر وضعیتی «روانی-سیاسی» دارد، نه لزوماً اقتصادی-سیاسی که به‌موجب آن، مستکبر بر مخاطبین و مواجهین خود کبر و تکبر می‌ورزد و ایشان را «تحقیر» می‌کند. دلیل مخالفت امام با این وضعیت و اتخاذ دکترین استکبارستیزی، به این جهت بود که نتیجه‌ی رابطه‌ی استکباری، شکل‌گیری «تحقیر ملی و هویتی» در سطح یک کشور، وادادگی در برابر قدرت دشمن و تسلیم‌بودگی در برابر آن و در نهایت، عقب‌ماندگی است. یعنی نتیجه‌ی رابطه‌ی مستکبر و مستضعف، تحقیر، تسلیم و نهایتا عقب‌ماندگی یک کشور است. وضعیتی که در آن، «ما نمی‌توانیم» در جامعه‌ای نهادینه می‌شود. یعنی دقیقا همان کاری که به تعبیر رهبر انقلاب، در دوران معاصر بر سر جامعه‌ی ایران آورده شد و ژن ما نمی‌توانیم را در آن تزریق کردند.
 
* ریشه‌ی اصلی عقب‌ماندگی از دیدگاه امام خمینی(ره)
به همین علت، امام خمینی رحمهالله‌علیه ریشه‌ی اصلی مشکلات کشور، جهان اسلام و مستضعفین عالم را تحقیر ملت‌ها و نبود عزت در میان ایشان به‌واسطه‌ی روحیه‌ی استکباری غرب و آمریکا می‌دانست. لذا دکترین مبارزاتی خود را تحت‌عنوان «استکبارستیزی» دنبال می‌کرد. نام‌گذاری ۱۳ آبان، سالروز تسخیر لانه‌ی جاسوسی آمریکا، به‌عنوان «روز جهانی مبارزه با استکبار جهانی» توسط ایشان را نیز می‌توان در همین چارچوب تحلیل کرد.
http://farsi.khamenei.ir/ndata/news/24602/C/13920910_0124602.jpg
اطلاع‌نگاشت: استکبار را بشناسید
همچنین رهبر انقلاب نیز به‌عنوان شارح این دکترین، همواره بر استکباری بودن روحیه‌ی آمریکا و تحقیر ملت‌ها به‌واسطه‌ی این روحیه، تأکید و بر مبارزه با آن پافشاری می‌کنند. در این‌باره ایشان نیز می‌فرمایند: «آمریکا یک مستکبر به‌ تمام ‌معناست. مسئله‌ی ما هم فقط نیست. مسئله‌ی دنیاست. مسئله‌ی دنیای اسلام است. آمریکایی‌ها نسبت‌به همه‌جای دنیا این روح استکباری را دارند. در جنگ بین‌الملل دوم، بعد از آنی که ژاپن را شکست دادند، پایگاه در آنجا درست کردند که هنوز پایگاه آمریکایی‌ها در ژاپن هست. ژاپنی‌ها با این همه پیشرفت‌های علمی، هنوز نتوانستند پایگاه آمریکا را در ژاپن جمع کنند. آنجا پایگاه نظامی دارد؛ به مردم ظلم می‌کنند، اذیت هم می‌کنند، تو روزنامه‌ها هم آمد، خبرگزاری‌ها هم گفتند؛ تجاوز به نوامیس و کارهای‌ خلاف دیگر، اما هنوز در آنجا هست. در کره‌ی جنوبی هم پایگاه‌های آمریکا هنوز هست. در عراق، نقشه‌ی آمریکا این است که پایگاه بسازد و پنجاه سال، صد سال در عراق مستقر بشود و در افغانستان، چون افغانستان نقطه‌ای است که اگر آنجا پایگاه داشته باشند، می‌توانند بر کشورهای آسیای جنوب غربی، بر روسیه، بر چین، بر هند، بر پاکستان و بر ایران تسلط داشته باشند. دارند این همه آنجا تلاش می‌کنند، برای اینکه آنجا پایگاه دائم درست کنند و بمانند. این معنای استکبار است.»۴

با مدنظر قرار دادن آنچه بیان شد، می‌توان دریافت که دکترین استکبارستیزی که از سوی رهبران انقلاب طرح می‌شود، پاسخی است به وضعیت عقب‌ماندگی جامعه‌ی ایران؛ پاسخی که مهم‌ترین علت عقب‌ماندگی جامعه‌ی ما و دیگر جوامع بشری را حاصل وضعیت روانی-اجتماعی می‌داند. وضعیتی که به‌موجب آن، تحقیر و از دست رفتن اعتمادبه‌نفس ملی و عزت ملی، موجب شکسته شدن مقاومت، وادادگی و بی‌عملی سیاسی-اجتماعی جوامع می‌شود. این کار با وجه استکباری غرب و آمریکا صورت می‌پذیرد. وجهی که رهبران انقلاب برای پیشرفت و آبادانی جامعه‌ی خود همواره به مقابله با آن پرداخته‌اند و در مقابل آن، بر استقلال سیاسی، فرهنگی، فکری و اقتصادی، عزت ملی و اعتمادبه‌نفس ملی تأکید کرده‌اند. با لحاظ موارد فوق، دکترین استکبارستیزی وجهی عقلانی از اندیشه‌ی رهبران انقلاب است که در کلان‌رویکرد پیشرفت اسلامی-ایرانی، قابل تحلیل است.

منبع: منبع: پایگاه اطلاع رسانی دفتر حفظ ونشر آثار حضرت آیت الله العظمی سیدعلی خامنه ای (مدظله العالی(

0 Comments

یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *