ایورام پری در مقاله‌ای که وب سایت موسسه امور بین‌الملل و امنیت آلمان منتشر کرد، نوشت: شکاف میان نخبگان سیاسی و نظامی به این دلیل گسترش یافت که دولت‌های پیشین اسرائیل نوع جدیدی از سیاست‌های راست‌گرای چند قطبی را ارائه کرده‌اند که فراتر از عقل سلیم جمعی و مشترک است. از طرف دیگر نیروی نظامی در تلاش است بازتابی از کلیت جامعه اسرائیل باشد و مطابق حرفه‌ای‌گرایی عمل کند.

هدف افسرانی که وارد سیاست می‌شوند دفاع در برابر سیاست‌های دولتی حزبی و چندقطبی اعلام شده است؛ بنابراین ترکیب یک دولت آینده ترکیبی از هر دو است: رقابتی بر سر ارزش‌های اصولی دولت و تعیین گام‌های مربوط به رهبری سیاسی و نظامی در اسرائیل و نیز روابط نیروی نظامی با جامعه.

یکی از پیام‌های سیاسی محوری که دولت‌های راست‌گرا تلاش کرده‌اند آن را اعلام کنند، این بوده که در بهترین حالت، چپ سیاسی درکی از امنیت ندارد و در بدترین حالت به دشمنان اسرائیل کمک می‌کند. به‌علاوه در میان گروه‌های راست‌گرا در این خصوص که کدام جناح راست اعتبار بیشتری دارد، رقابت به راه افتاده است. این امر دینامیکی از افراطی شدن را رقم زده که باعث شده احزاب مواضع امنیتی تندروتری را نظیر سرنگونی حماس و رسیدن به «پیروزی قطعی» در برابر حزب‌الله، اتخاذ کنند؛ به‌عبارت‌دیگر در سال‌های اخیر حمایت از موضعِ نظامیِ سخت در برابر دشمنان اسراییل یک راهبرد سیاسی بوده است که راست سیاسی از طریق آن امیدوار به کسب آراء بوده است.

این امر باعث سیاسی شدنِ اقدامات و اهداف نظامی شده و در نتیجه دوگانگی رو به رشدی میان مواضع دولت و ارزیابی‌های ستاد کل وزارت جنگ ایجاد شده است.

سیاست‌های دولت در حوزه امنیتی باعث پاسخ‌های سخت رهبران نظامی شده است. رهبران نظامی نگران‌اند دو ستونی را که باعث شده جایگاه ویژه‌ای داشته باشند از دست بدهند: امکان دارد جایگاه قوی آن‌ها در گفت‌وگوها با دولت تحلیل برود و ممکن است آن‌ها اعتماد بخش‌های بزرگی از مردمی را از دست بدهند که شاید از این موضوع نگران باشند که نیروی نظامی دیگر یک ارتش متشکل از شهروندان غیرسیاسی نباشد.

وزارت جنگ از عمیق شدن شکاف میان نیروی نظامی و جامعه مدنی نگران است. این احساس که مقامات دولتی و مقامات عالی‌رتبه‌ نظامی روی یک طول‌موج قرار ندارند، باعث شد که نیروی نظامی به لحاظ سیاسی سازمان‌دهی شود و در انتخابات 2019 شرکت کند؛ بنابراین تعداد قابل‌توجهی از بازنشستگان و افسران بسیار عالی‌رتبه تصمیم گرفتند دولت نتانیاهو را شکست بدهند. جای تعجبی نیست که حزب تازه تأسیس «آبی و سفید» با حضور بنی گانتز، گبی اشکنازی و موشه یعالون، سه رئیس سابق ستاد مشترک، «حزب ژنرال‌ها» نامیده می‌شود.

مشارکت این افسران در بازی سیاسی با توجه به این‌که ارتش را ترک کرده و غیرنظامی شده‌اند، مشروع است؛ اما درهرصورت آن‌ها مواضع همکاران یونیفرم‌پوش سابق خود را منعکس و معرفی می‌کنند. خواسته‌های محوری آن‌ها حفظ حکومت قانون، تقویت ارزش‌های جمهوری، پایان دادن به دولت‌های حزبی، ایجاد ائتلاف ملی متحد و حفظ اصول حکمرانی مطلوب است. آن‌ها این را مغایر با سیاست‌های دولت نتانیاهو می‌بینند که ازنظر آن‌ها فرقه‌ای، حزبی و متمرکز بر اصول مذهبی و قومی- ملی است.

مشارکت افسران بازنشسته در سیاست‌های انتخاباتی در سال 2019 تأثیری منفی بر روابط سیاسی – نظامی داشته است. نمایندگان جناح راست نه‌تنها به سیاستمدار شدن افسران بازنشسته، بلکه به خود دستگاه نظامی هم حمله کردند.

وزارت جنگ متهم شده است که از ورود به میدان نبرد می‌ترسد، به‌احتمال رسیدن به پیروزی در نبرد با حماس و حزب‌الله باور ندارد، سیاستی خصمانه در برابر فلسطینی‌ها دارد و به چپ‌گرایی آلوده شده است. نمایندگان زیادی از محفل سیاسی راست به‌طور علنی توصیه کرده‌اند که دولت ملی‌گرای جدید باید فرماندهی وزارت جنگ را بررسی کند و کادر فرماندهان جوان را ارتقاء بخشد. این‌ مطمئناً در درجه اول شامل افسران مذهبی خواهد بود که پیش از ورود به نیروی نظامی در کالج‌های مذهبی و در مدارس ملی مذهبی درس خوانده‌اند.

اگر روند کنونی با غلبه قومی – ملی‌گراها و سیاست مذهبی ادامه یابد، احتمالاً شاهد انتقاد شدید دولت از نخبگان وزارت جنگ مادامی خواهیم بود که آن‌ها به دیدگاه دولت در خصوص موضوعات مربوط به امنیت پایبند نباشند. باید دید که آن‌ها تا چه حد در برابر این فشار مقاومت می‌کنند. درهرصورت، احتمال اولویت دادن به راه‌حل‌های نظامی در برابر رویکردهای سیاسی در سناریوهای مناقشه افزایش خواهد یافت.

از سوی دیگر دولتی که از احزاب راست‌گرا تشکیل نشده باشد، احتمالاً دینامیک‌های افراطی شدنِ درخواست‌های سیاسی جناح راست را خواهد شکست. به‌ویژه اگر قرار باشد که آبی سفید، «حزب ژنرال‌ها»، در یک ائتلاف حاکم باشد، شکاف میان رهبران نظامی و سیاسی به‌اندازه قابل‌توجهی کمتر خواهد بود؛ بنابراین همه‌چیز تا حد زیادی به ترکیب دولت بعدی بستگی خواهد داشت.