شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل ژئوپلیتیک درباره همکاریهای ناتو با کشورهای عربی به ویژه کشورهای حوزه خلیجفارس گفت؛ کشورهایی مانند امارات و عربستان از زمان مستقل شدن تحت قیمومیت انگلیس بودند و وابستگی زیادی به این کشور داشتند و پس از آن که انگلیس از شرق کانال سوئز خارج شد نیز آمریکا جای آن را گرفت. در واقع، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گمان میکنند کشورهای غربی با زدن پایگاه امنیت آنها را تامین میکنند، اما اینگونه نیست همچنانکه شاهد هستیم امروز عربستان آماج موشکهای یمنی قرار میگیرد.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه با اشاره به سفر اخير سعد حريري، نخست وزير لبنان به قطر گفت كه سفر حريري به دوحه و پيش از آن به ابوظبي با هدف جلب حمايتهاي اقتصادي و سياسي اين كشورها و تقويت جايگاه وي براي پست نخستوزيري صورت گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از اهداف دولت جو بایدن این است که با تمرکز ویژه بر جنگ یمن، در مسیر تحولات خلیج [فارس] تغییر ایجاد کند. اگرچه بایدن بخشی از دولت اوباما بود که به مداخله نظامی عربستان در یمن در سال 2015 چراغ سبز نشان داد و از آن حمایت کرد، اما بایدن این شرایط را با قطع حمایت آمریکا از مداخله ائتلاف به رهبری عربستان و قرار دادن یمن در صدر اولویتهای سیاست خارجی خود، تغییر داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل عربستان با بیان اینکه عربستان و آمریکا در حال حاضر در مرحله ارزیابی یکدیگر هستند، گفت: اگر بن سلمان در زمینه حل و فصل بحران یمن با آمریکا همکاری کند، بهگونهای که بایدن بهعنوان «نجاتدهنده چند ملت» خود را نشان دهد، بایدن نیز در زمینه مسائل داخلی عربستان فشار خود را کاهش خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: همزمان با ورود جو بایدن به اتاق بیضیشکل کاخ سفید، بازیگران منطقه خاورمیانه به امید حفظ روابط نزدیک یا بهبود روابط خود با آمریکا، به ارزیابی سیاستهای خود میپردازند. ترکیه بهعنوان یکی از این بازیگران، نگران است که دولت بایدن از همان ابتدا رویکرد سختگیرانهای در قبال آنکارا اتخاذ کند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه و عضو هیئتعلمی پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي در رابطه با تصميم اخير دولت جو بايدن مبني بر قطع فروش سلاح به عربستان سعودي گفت: براي تحليل اين مسئله بايد به اتفاقاتي كه بين آمريكا و عربستان در دوره دونالد ترامپ اتفاق افتاد توجه داشته باشيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا با اشاره به موافقت شورای امنیت با پیشنهاد دبیر کل سازمان ملل برای استقرار ناظران بینالمللی جهت تضمین و نظارت بر رعایت آتشبس در لیبی گفت که این اقدام سازمان ملل متحد را باید ازجمله اقدامات آن باهدف سرعت بخشیدن به روند دولتسازی در لیبی به شمار آورد.
شورای راهبردی آنلاین: اعلان جنگ داعش به انصارالله، وعده کمک ۲۰۰ میلیون دلاری آمریکا به سازمان جهانی بهداشت، انتقاد گوترش از توزیع ناعادلانه واکسن کرونا در جهان، نشست وزرای خارجه آلمان و فرانسه درباره ایران، نخستین گفتوگوی تلفنی بایدن با نتانیاهو، استعفای نخست وزیر گرجستان، اظهارات بیاساس بولتون علیه ایران، دعوت رژیم صهیونیستی از سودان برای اعزام هیئت “صلح” به اراضی اشغالی، جلسه کابینه رژیم صهیونیستی درباره ایران، گفتگوی وزیران خارجه روسیه و ارمنستان درباره اجرای توافق قره باغ، رایزنی حریری با وزیر خارجه قطر در دوحه، هشدار روسیه نسبت به ادامه حملات اسرائیل به خاک سوریه، افزایش دوباره قیمت نفت در جهان و واکنش آمریکا به سفر مدیرکل آژانس به ایران از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: حضور ایران در رزمایش بینالمللی در پاکستان، نامه ایران به آژانس درباره پروتکل الحاقی، واکنش دیوان کیفری بینالمللی به اتهامزنی نتانیاهو، تبدیل شدن چین به شریک تجاری اصلی اتحادیه اروپا، اصابت 4 فروند راکت به پایگاه نیروهای آمریکایی در اربیل، جزئیات مکالمه تلفنی وزرای خارجه ترکیه و آمریکا، اهداف سفر وزیر امور خارجه قطر به ایران، درخواست کمک رئیس اقلیم کردستان عراق از شورای امنیت، حمایت ریاض از پیشبرد دیپلماسی برای پایان جنگ یمن، اعتراف نتانیاهو به وجود اختلاف بین واشنگتن و تل آویو، وحشت دولت خودخوانده یمن از پیشروی نیروهای مقاومت در «مأرب»، رتبه نخست عربستان برای نقض آزادی بیان در حوزه خلیج فارس، بازگشت ترامپ به عرصه سیاست و حضور اردن، عراق و لبنان در نشست آستانه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تظاهرات مردم سوریه در حمایت از «بشار اسد»، آغاز رزمایش «غافلگیرانه» نیروی هوایی اسرائیل در مرزهای شمالی این کشور، باقی ماندن ترامپ در حزب جمهوریخواه، ابراز نگرانی پارلمان انگلیس به نقض حقوق بشر در بحرین، رکوردشکنی قیمت نفت، افتتاح نمایندگی قطر در مقر فرماندهی ناتو در بروکسل، بیانیه وزارت خارجه روسیه در مورد برجام، انتصاب نخستین سفیر امارات در اراضی اشغالی، اطلاعات خطرناک و موثق از اقدام آمریکا در انتقال داعش به عراق، احداث پایگاههای جدید آمریکا در شمال سوریه، ادعای جانسون درباره نزدیک شدن دیدگاه انگلیس و آمریکا درباره ایران، هشدار طالبان به از سرگیری حملات و آغاز رزمایش دریایی مشترک ایران و روسیه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل ژئوپلیتیک درباره همکاریهای ناتو با کشورهای عربی به ویژه کشورهای حوزه خلیجفارس گفت؛ کشورهایی مانند امارات و عربستان از زمان مستقل شدن تحت قیمومیت انگلیس بودند و وابستگی زیادی به این کشور داشتند و پس از آن که انگلیس از شرق کانال سوئز خارج شد نیز آمریکا جای آن را گرفت. در واقع، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گمان میکنند کشورهای غربی با زدن پایگاه امنیت آنها را تامین میکنند، اما اینگونه نیست همچنانکه شاهد هستیم امروز عربستان آماج موشکهای یمنی قرار میگیرد.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه با اشاره به سفر اخير سعد حريري، نخست وزير لبنان به قطر گفت كه سفر حريري به دوحه و پيش از آن به ابوظبي با هدف جلب حمايتهاي اقتصادي و سياسي اين كشورها و تقويت جايگاه وي براي پست نخستوزيري صورت گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از اهداف دولت جو بایدن این است که با تمرکز ویژه بر جنگ یمن، در مسیر تحولات خلیج [فارس] تغییر ایجاد کند. اگرچه بایدن بخشی از دولت اوباما بود که به مداخله نظامی عربستان در یمن در سال 2015 چراغ سبز نشان داد و از آن حمایت کرد، اما بایدن این شرایط را با قطع حمایت آمریکا از مداخله ائتلاف به رهبری عربستان و قرار دادن یمن در صدر اولویتهای سیاست خارجی خود، تغییر داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل عربستان با بیان اینکه عربستان و آمریکا در حال حاضر در مرحله ارزیابی یکدیگر هستند، گفت: اگر بن سلمان در زمینه حل و فصل بحران یمن با آمریکا همکاری کند، بهگونهای که بایدن بهعنوان «نجاتدهنده چند ملت» خود را نشان دهد، بایدن نیز در زمینه مسائل داخلی عربستان فشار خود را کاهش خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: همزمان با ورود جو بایدن به اتاق بیضیشکل کاخ سفید، بازیگران منطقه خاورمیانه به امید حفظ روابط نزدیک یا بهبود روابط خود با آمریکا، به ارزیابی سیاستهای خود میپردازند. ترکیه بهعنوان یکی از این بازیگران، نگران است که دولت بایدن از همان ابتدا رویکرد سختگیرانهای در قبال آنکارا اتخاذ کند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه و عضو هیئتعلمی پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي در رابطه با تصميم اخير دولت جو بايدن مبني بر قطع فروش سلاح به عربستان سعودي گفت: براي تحليل اين مسئله بايد به اتفاقاتي كه بين آمريكا و عربستان در دوره دونالد ترامپ اتفاق افتاد توجه داشته باشيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا با اشاره به موافقت شورای امنیت با پیشنهاد دبیر کل سازمان ملل برای استقرار ناظران بینالمللی جهت تضمین و نظارت بر رعایت آتشبس در لیبی گفت که این اقدام سازمان ملل متحد را باید ازجمله اقدامات آن باهدف سرعت بخشیدن به روند دولتسازی در لیبی به شمار آورد.
شورای راهبردی آنلاین: اعلان جنگ داعش به انصارالله، وعده کمک ۲۰۰ میلیون دلاری آمریکا به سازمان جهانی بهداشت، انتقاد گوترش از توزیع ناعادلانه واکسن کرونا در جهان، نشست وزرای خارجه آلمان و فرانسه درباره ایران، نخستین گفتوگوی تلفنی بایدن با نتانیاهو، استعفای نخست وزیر گرجستان، اظهارات بیاساس بولتون علیه ایران، دعوت رژیم صهیونیستی از سودان برای اعزام هیئت “صلح” به اراضی اشغالی، جلسه کابینه رژیم صهیونیستی درباره ایران، گفتگوی وزیران خارجه روسیه و ارمنستان درباره اجرای توافق قره باغ، رایزنی حریری با وزیر خارجه قطر در دوحه، هشدار روسیه نسبت به ادامه حملات اسرائیل به خاک سوریه، افزایش دوباره قیمت نفت در جهان و واکنش آمریکا به سفر مدیرکل آژانس به ایران از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: حضور ایران در رزمایش بینالمللی در پاکستان، نامه ایران به آژانس درباره پروتکل الحاقی، واکنش دیوان کیفری بینالمللی به اتهامزنی نتانیاهو، تبدیل شدن چین به شریک تجاری اصلی اتحادیه اروپا، اصابت 4 فروند راکت به پایگاه نیروهای آمریکایی در اربیل، جزئیات مکالمه تلفنی وزرای خارجه ترکیه و آمریکا، اهداف سفر وزیر امور خارجه قطر به ایران، درخواست کمک رئیس اقلیم کردستان عراق از شورای امنیت، حمایت ریاض از پیشبرد دیپلماسی برای پایان جنگ یمن، اعتراف نتانیاهو به وجود اختلاف بین واشنگتن و تل آویو، وحشت دولت خودخوانده یمن از پیشروی نیروهای مقاومت در «مأرب»، رتبه نخست عربستان برای نقض آزادی بیان در حوزه خلیج فارس، بازگشت ترامپ به عرصه سیاست و حضور اردن، عراق و لبنان در نشست آستانه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تظاهرات مردم سوریه در حمایت از «بشار اسد»، آغاز رزمایش «غافلگیرانه» نیروی هوایی اسرائیل در مرزهای شمالی این کشور، باقی ماندن ترامپ در حزب جمهوریخواه، ابراز نگرانی پارلمان انگلیس به نقض حقوق بشر در بحرین، رکوردشکنی قیمت نفت، افتتاح نمایندگی قطر در مقر فرماندهی ناتو در بروکسل، بیانیه وزارت خارجه روسیه در مورد برجام، انتصاب نخستین سفیر امارات در اراضی اشغالی، اطلاعات خطرناک و موثق از اقدام آمریکا در انتقال داعش به عراق، احداث پایگاههای جدید آمریکا در شمال سوریه، ادعای جانسون درباره نزدیک شدن دیدگاه انگلیس و آمریکا درباره ایران، هشدار طالبان به از سرگیری حملات و آغاز رزمایش دریایی مشترک ایران و روسیه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل ژئوپلیتیک درباره همکاریهای ناتو با کشورهای عربی به ویژه کشورهای حوزه خلیجفارس گفت؛ کشورهایی مانند امارات و عربستان از زمان مستقل شدن تحت قیمومیت انگلیس بودند و وابستگی زیادی به این کشور داشتند و پس از آن که انگلیس از شرق کانال سوئز خارج شد نیز آمریکا جای آن را گرفت. در واقع، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گمان میکنند کشورهای غربی با زدن پایگاه امنیت آنها را تامین میکنند، اما اینگونه نیست همچنانکه شاهد هستیم امروز عربستان آماج موشکهای یمنی قرار میگیرد.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه با اشاره به سفر اخير سعد حريري، نخست وزير لبنان به قطر گفت كه سفر حريري به دوحه و پيش از آن به ابوظبي با هدف جلب حمايتهاي اقتصادي و سياسي اين كشورها و تقويت جايگاه وي براي پست نخستوزيري صورت گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از اهداف دولت جو بایدن این است که با تمرکز ویژه بر جنگ یمن، در مسیر تحولات خلیج [فارس] تغییر ایجاد کند. اگرچه بایدن بخشی از دولت اوباما بود که به مداخله نظامی عربستان در یمن در سال 2015 چراغ سبز نشان داد و از آن حمایت کرد، اما بایدن این شرایط را با قطع حمایت آمریکا از مداخله ائتلاف به رهبری عربستان و قرار دادن یمن در صدر اولویتهای سیاست خارجی خود، تغییر داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل عربستان با بیان اینکه عربستان و آمریکا در حال حاضر در مرحله ارزیابی یکدیگر هستند، گفت: اگر بن سلمان در زمینه حل و فصل بحران یمن با آمریکا همکاری کند، بهگونهای که بایدن بهعنوان «نجاتدهنده چند ملت» خود را نشان دهد، بایدن نیز در زمینه مسائل داخلی عربستان فشار خود را کاهش خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: همزمان با ورود جو بایدن به اتاق بیضیشکل کاخ سفید، بازیگران منطقه خاورمیانه به امید حفظ روابط نزدیک یا بهبود روابط خود با آمریکا، به ارزیابی سیاستهای خود میپردازند. ترکیه بهعنوان یکی از این بازیگران، نگران است که دولت بایدن از همان ابتدا رویکرد سختگیرانهای در قبال آنکارا اتخاذ کند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه و عضو هیئتعلمی پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي در رابطه با تصميم اخير دولت جو بايدن مبني بر قطع فروش سلاح به عربستان سعودي گفت: براي تحليل اين مسئله بايد به اتفاقاتي كه بين آمريكا و عربستان در دوره دونالد ترامپ اتفاق افتاد توجه داشته باشيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا با اشاره به موافقت شورای امنیت با پیشنهاد دبیر کل سازمان ملل برای استقرار ناظران بینالمللی جهت تضمین و نظارت بر رعایت آتشبس در لیبی گفت که این اقدام سازمان ملل متحد را باید ازجمله اقدامات آن باهدف سرعت بخشیدن به روند دولتسازی در لیبی به شمار آورد.
شورای راهبردی آنلاین: اعلان جنگ داعش به انصارالله، وعده کمک ۲۰۰ میلیون دلاری آمریکا به سازمان جهانی بهداشت، انتقاد گوترش از توزیع ناعادلانه واکسن کرونا در جهان، نشست وزرای خارجه آلمان و فرانسه درباره ایران، نخستین گفتوگوی تلفنی بایدن با نتانیاهو، استعفای نخست وزیر گرجستان، اظهارات بیاساس بولتون علیه ایران، دعوت رژیم صهیونیستی از سودان برای اعزام هیئت “صلح” به اراضی اشغالی، جلسه کابینه رژیم صهیونیستی درباره ایران، گفتگوی وزیران خارجه روسیه و ارمنستان درباره اجرای توافق قره باغ، رایزنی حریری با وزیر خارجه قطر در دوحه، هشدار روسیه نسبت به ادامه حملات اسرائیل به خاک سوریه، افزایش دوباره قیمت نفت در جهان و واکنش آمریکا به سفر مدیرکل آژانس به ایران از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: حضور ایران در رزمایش بینالمللی در پاکستان، نامه ایران به آژانس درباره پروتکل الحاقی، واکنش دیوان کیفری بینالمللی به اتهامزنی نتانیاهو، تبدیل شدن چین به شریک تجاری اصلی اتحادیه اروپا، اصابت 4 فروند راکت به پایگاه نیروهای آمریکایی در اربیل، جزئیات مکالمه تلفنی وزرای خارجه ترکیه و آمریکا، اهداف سفر وزیر امور خارجه قطر به ایران، درخواست کمک رئیس اقلیم کردستان عراق از شورای امنیت، حمایت ریاض از پیشبرد دیپلماسی برای پایان جنگ یمن، اعتراف نتانیاهو به وجود اختلاف بین واشنگتن و تل آویو، وحشت دولت خودخوانده یمن از پیشروی نیروهای مقاومت در «مأرب»، رتبه نخست عربستان برای نقض آزادی بیان در حوزه خلیج فارس، بازگشت ترامپ به عرصه سیاست و حضور اردن، عراق و لبنان در نشست آستانه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تظاهرات مردم سوریه در حمایت از «بشار اسد»، آغاز رزمایش «غافلگیرانه» نیروی هوایی اسرائیل در مرزهای شمالی این کشور، باقی ماندن ترامپ در حزب جمهوریخواه، ابراز نگرانی پارلمان انگلیس به نقض حقوق بشر در بحرین، رکوردشکنی قیمت نفت، افتتاح نمایندگی قطر در مقر فرماندهی ناتو در بروکسل، بیانیه وزارت خارجه روسیه در مورد برجام، انتصاب نخستین سفیر امارات در اراضی اشغالی، اطلاعات خطرناک و موثق از اقدام آمریکا در انتقال داعش به عراق، احداث پایگاههای جدید آمریکا در شمال سوریه، ادعای جانسون درباره نزدیک شدن دیدگاه انگلیس و آمریکا درباره ایران، هشدار طالبان به از سرگیری حملات و آغاز رزمایش دریایی مشترک ایران و روسیه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل ژئوپلیتیک درباره همکاریهای ناتو با کشورهای عربی به ویژه کشورهای حوزه خلیجفارس گفت؛ کشورهایی مانند امارات و عربستان از زمان مستقل شدن تحت قیمومیت انگلیس بودند و وابستگی زیادی به این کشور داشتند و پس از آن که انگلیس از شرق کانال سوئز خارج شد نیز آمریکا جای آن را گرفت. در واقع، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گمان میکنند کشورهای غربی با زدن پایگاه امنیت آنها را تامین میکنند، اما اینگونه نیست همچنانکه شاهد هستیم امروز عربستان آماج موشکهای یمنی قرار میگیرد.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه با اشاره به سفر اخير سعد حريري، نخست وزير لبنان به قطر گفت كه سفر حريري به دوحه و پيش از آن به ابوظبي با هدف جلب حمايتهاي اقتصادي و سياسي اين كشورها و تقويت جايگاه وي براي پست نخستوزيري صورت گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از اهداف دولت جو بایدن این است که با تمرکز ویژه بر جنگ یمن، در مسیر تحولات خلیج [فارس] تغییر ایجاد کند. اگرچه بایدن بخشی از دولت اوباما بود که به مداخله نظامی عربستان در یمن در سال 2015 چراغ سبز نشان داد و از آن حمایت کرد، اما بایدن این شرایط را با قطع حمایت آمریکا از مداخله ائتلاف به رهبری عربستان و قرار دادن یمن در صدر اولویتهای سیاست خارجی خود، تغییر داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل عربستان با بیان اینکه عربستان و آمریکا در حال حاضر در مرحله ارزیابی یکدیگر هستند، گفت: اگر بن سلمان در زمینه حل و فصل بحران یمن با آمریکا همکاری کند، بهگونهای که بایدن بهعنوان «نجاتدهنده چند ملت» خود را نشان دهد، بایدن نیز در زمینه مسائل داخلی عربستان فشار خود را کاهش خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: همزمان با ورود جو بایدن به اتاق بیضیشکل کاخ سفید، بازیگران منطقه خاورمیانه به امید حفظ روابط نزدیک یا بهبود روابط خود با آمریکا، به ارزیابی سیاستهای خود میپردازند. ترکیه بهعنوان یکی از این بازیگران، نگران است که دولت بایدن از همان ابتدا رویکرد سختگیرانهای در قبال آنکارا اتخاذ کند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه و عضو هیئتعلمی پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي در رابطه با تصميم اخير دولت جو بايدن مبني بر قطع فروش سلاح به عربستان سعودي گفت: براي تحليل اين مسئله بايد به اتفاقاتي كه بين آمريكا و عربستان در دوره دونالد ترامپ اتفاق افتاد توجه داشته باشيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا با اشاره به موافقت شورای امنیت با پیشنهاد دبیر کل سازمان ملل برای استقرار ناظران بینالمللی جهت تضمین و نظارت بر رعایت آتشبس در لیبی گفت که این اقدام سازمان ملل متحد را باید ازجمله اقدامات آن باهدف سرعت بخشیدن به روند دولتسازی در لیبی به شمار آورد.
شورای راهبردی آنلاین: اعلان جنگ داعش به انصارالله، وعده کمک ۲۰۰ میلیون دلاری آمریکا به سازمان جهانی بهداشت، انتقاد گوترش از توزیع ناعادلانه واکسن کرونا در جهان، نشست وزرای خارجه آلمان و فرانسه درباره ایران، نخستین گفتوگوی تلفنی بایدن با نتانیاهو، استعفای نخست وزیر گرجستان، اظهارات بیاساس بولتون علیه ایران، دعوت رژیم صهیونیستی از سودان برای اعزام هیئت “صلح” به اراضی اشغالی، جلسه کابینه رژیم صهیونیستی درباره ایران، گفتگوی وزیران خارجه روسیه و ارمنستان درباره اجرای توافق قره باغ، رایزنی حریری با وزیر خارجه قطر در دوحه، هشدار روسیه نسبت به ادامه حملات اسرائیل به خاک سوریه، افزایش دوباره قیمت نفت در جهان و واکنش آمریکا به سفر مدیرکل آژانس به ایران از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: حضور ایران در رزمایش بینالمللی در پاکستان، نامه ایران به آژانس درباره پروتکل الحاقی، واکنش دیوان کیفری بینالمللی به اتهامزنی نتانیاهو، تبدیل شدن چین به شریک تجاری اصلی اتحادیه اروپا، اصابت 4 فروند راکت به پایگاه نیروهای آمریکایی در اربیل، جزئیات مکالمه تلفنی وزرای خارجه ترکیه و آمریکا، اهداف سفر وزیر امور خارجه قطر به ایران، درخواست کمک رئیس اقلیم کردستان عراق از شورای امنیت، حمایت ریاض از پیشبرد دیپلماسی برای پایان جنگ یمن، اعتراف نتانیاهو به وجود اختلاف بین واشنگتن و تل آویو، وحشت دولت خودخوانده یمن از پیشروی نیروهای مقاومت در «مأرب»، رتبه نخست عربستان برای نقض آزادی بیان در حوزه خلیج فارس، بازگشت ترامپ به عرصه سیاست و حضور اردن، عراق و لبنان در نشست آستانه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تظاهرات مردم سوریه در حمایت از «بشار اسد»، آغاز رزمایش «غافلگیرانه» نیروی هوایی اسرائیل در مرزهای شمالی این کشور، باقی ماندن ترامپ در حزب جمهوریخواه، ابراز نگرانی پارلمان انگلیس به نقض حقوق بشر در بحرین، رکوردشکنی قیمت نفت، افتتاح نمایندگی قطر در مقر فرماندهی ناتو در بروکسل، بیانیه وزارت خارجه روسیه در مورد برجام، انتصاب نخستین سفیر امارات در اراضی اشغالی، اطلاعات خطرناک و موثق از اقدام آمریکا در انتقال داعش به عراق، احداث پایگاههای جدید آمریکا در شمال سوریه، ادعای جانسون درباره نزدیک شدن دیدگاه انگلیس و آمریکا درباره ایران، هشدار طالبان به از سرگیری حملات و آغاز رزمایش دریایی مشترک ایران و روسیه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل ژئوپلیتیک درباره همکاریهای ناتو با کشورهای عربی به ویژه کشورهای حوزه خلیجفارس گفت؛ کشورهایی مانند امارات و عربستان از زمان مستقل شدن تحت قیمومیت انگلیس بودند و وابستگی زیادی به این کشور داشتند و پس از آن که انگلیس از شرق کانال سوئز خارج شد نیز آمریکا جای آن را گرفت. در واقع، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گمان میکنند کشورهای غربی با زدن پایگاه امنیت آنها را تامین میکنند، اما اینگونه نیست همچنانکه شاهد هستیم امروز عربستان آماج موشکهای یمنی قرار میگیرد.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه با اشاره به سفر اخير سعد حريري، نخست وزير لبنان به قطر گفت كه سفر حريري به دوحه و پيش از آن به ابوظبي با هدف جلب حمايتهاي اقتصادي و سياسي اين كشورها و تقويت جايگاه وي براي پست نخستوزيري صورت گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از اهداف دولت جو بایدن این است که با تمرکز ویژه بر جنگ یمن، در مسیر تحولات خلیج [فارس] تغییر ایجاد کند. اگرچه بایدن بخشی از دولت اوباما بود که به مداخله نظامی عربستان در یمن در سال 2015 چراغ سبز نشان داد و از آن حمایت کرد، اما بایدن این شرایط را با قطع حمایت آمریکا از مداخله ائتلاف به رهبری عربستان و قرار دادن یمن در صدر اولویتهای سیاست خارجی خود، تغییر داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل عربستان با بیان اینکه عربستان و آمریکا در حال حاضر در مرحله ارزیابی یکدیگر هستند، گفت: اگر بن سلمان در زمینه حل و فصل بحران یمن با آمریکا همکاری کند، بهگونهای که بایدن بهعنوان «نجاتدهنده چند ملت» خود را نشان دهد، بایدن نیز در زمینه مسائل داخلی عربستان فشار خود را کاهش خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: همزمان با ورود جو بایدن به اتاق بیضیشکل کاخ سفید، بازیگران منطقه خاورمیانه به امید حفظ روابط نزدیک یا بهبود روابط خود با آمریکا، به ارزیابی سیاستهای خود میپردازند. ترکیه بهعنوان یکی از این بازیگران، نگران است که دولت بایدن از همان ابتدا رویکرد سختگیرانهای در قبال آنکارا اتخاذ کند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه و عضو هیئتعلمی پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي در رابطه با تصميم اخير دولت جو بايدن مبني بر قطع فروش سلاح به عربستان سعودي گفت: براي تحليل اين مسئله بايد به اتفاقاتي كه بين آمريكا و عربستان در دوره دونالد ترامپ اتفاق افتاد توجه داشته باشيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا با اشاره به موافقت شورای امنیت با پیشنهاد دبیر کل سازمان ملل برای استقرار ناظران بینالمللی جهت تضمین و نظارت بر رعایت آتشبس در لیبی گفت که این اقدام سازمان ملل متحد را باید ازجمله اقدامات آن باهدف سرعت بخشیدن به روند دولتسازی در لیبی به شمار آورد.
شورای راهبردی آنلاین: اعلان جنگ داعش به انصارالله، وعده کمک ۲۰۰ میلیون دلاری آمریکا به سازمان جهانی بهداشت، انتقاد گوترش از توزیع ناعادلانه واکسن کرونا در جهان، نشست وزرای خارجه آلمان و فرانسه درباره ایران، نخستین گفتوگوی تلفنی بایدن با نتانیاهو، استعفای نخست وزیر گرجستان، اظهارات بیاساس بولتون علیه ایران، دعوت رژیم صهیونیستی از سودان برای اعزام هیئت “صلح” به اراضی اشغالی، جلسه کابینه رژیم صهیونیستی درباره ایران، گفتگوی وزیران خارجه روسیه و ارمنستان درباره اجرای توافق قره باغ، رایزنی حریری با وزیر خارجه قطر در دوحه، هشدار روسیه نسبت به ادامه حملات اسرائیل به خاک سوریه، افزایش دوباره قیمت نفت در جهان و واکنش آمریکا به سفر مدیرکل آژانس به ایران از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: حضور ایران در رزمایش بینالمللی در پاکستان، نامه ایران به آژانس درباره پروتکل الحاقی، واکنش دیوان کیفری بینالمللی به اتهامزنی نتانیاهو، تبدیل شدن چین به شریک تجاری اصلی اتحادیه اروپا، اصابت 4 فروند راکت به پایگاه نیروهای آمریکایی در اربیل، جزئیات مکالمه تلفنی وزرای خارجه ترکیه و آمریکا، اهداف سفر وزیر امور خارجه قطر به ایران، درخواست کمک رئیس اقلیم کردستان عراق از شورای امنیت، حمایت ریاض از پیشبرد دیپلماسی برای پایان جنگ یمن، اعتراف نتانیاهو به وجود اختلاف بین واشنگتن و تل آویو، وحشت دولت خودخوانده یمن از پیشروی نیروهای مقاومت در «مأرب»، رتبه نخست عربستان برای نقض آزادی بیان در حوزه خلیج فارس، بازگشت ترامپ به عرصه سیاست و حضور اردن، عراق و لبنان در نشست آستانه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تظاهرات مردم سوریه در حمایت از «بشار اسد»، آغاز رزمایش «غافلگیرانه» نیروی هوایی اسرائیل در مرزهای شمالی این کشور، باقی ماندن ترامپ در حزب جمهوریخواه، ابراز نگرانی پارلمان انگلیس به نقض حقوق بشر در بحرین، رکوردشکنی قیمت نفت، افتتاح نمایندگی قطر در مقر فرماندهی ناتو در بروکسل، بیانیه وزارت خارجه روسیه در مورد برجام، انتصاب نخستین سفیر امارات در اراضی اشغالی، اطلاعات خطرناک و موثق از اقدام آمریکا در انتقال داعش به عراق، احداث پایگاههای جدید آمریکا در شمال سوریه، ادعای جانسون درباره نزدیک شدن دیدگاه انگلیس و آمریکا درباره ایران، هشدار طالبان به از سرگیری حملات و آغاز رزمایش دریایی مشترک ایران و روسیه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل ژئوپلیتیک درباره همکاریهای ناتو با کشورهای عربی به ویژه کشورهای حوزه خلیجفارس گفت؛ کشورهایی مانند امارات و عربستان از زمان مستقل شدن تحت قیمومیت انگلیس بودند و وابستگی زیادی به این کشور داشتند و پس از آن که انگلیس از شرق کانال سوئز خارج شد نیز آمریکا جای آن را گرفت. در واقع، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گمان میکنند کشورهای غربی با زدن پایگاه امنیت آنها را تامین میکنند، اما اینگونه نیست همچنانکه شاهد هستیم امروز عربستان آماج موشکهای یمنی قرار میگیرد.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه با اشاره به سفر اخير سعد حريري، نخست وزير لبنان به قطر گفت كه سفر حريري به دوحه و پيش از آن به ابوظبي با هدف جلب حمايتهاي اقتصادي و سياسي اين كشورها و تقويت جايگاه وي براي پست نخستوزيري صورت گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از اهداف دولت جو بایدن این است که با تمرکز ویژه بر جنگ یمن، در مسیر تحولات خلیج [فارس] تغییر ایجاد کند. اگرچه بایدن بخشی از دولت اوباما بود که به مداخله نظامی عربستان در یمن در سال 2015 چراغ سبز نشان داد و از آن حمایت کرد، اما بایدن این شرایط را با قطع حمایت آمریکا از مداخله ائتلاف به رهبری عربستان و قرار دادن یمن در صدر اولویتهای سیاست خارجی خود، تغییر داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل عربستان با بیان اینکه عربستان و آمریکا در حال حاضر در مرحله ارزیابی یکدیگر هستند، گفت: اگر بن سلمان در زمینه حل و فصل بحران یمن با آمریکا همکاری کند، بهگونهای که بایدن بهعنوان «نجاتدهنده چند ملت» خود را نشان دهد، بایدن نیز در زمینه مسائل داخلی عربستان فشار خود را کاهش خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: همزمان با ورود جو بایدن به اتاق بیضیشکل کاخ سفید، بازیگران منطقه خاورمیانه به امید حفظ روابط نزدیک یا بهبود روابط خود با آمریکا، به ارزیابی سیاستهای خود میپردازند. ترکیه بهعنوان یکی از این بازیگران، نگران است که دولت بایدن از همان ابتدا رویکرد سختگیرانهای در قبال آنکارا اتخاذ کند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه و عضو هیئتعلمی پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي در رابطه با تصميم اخير دولت جو بايدن مبني بر قطع فروش سلاح به عربستان سعودي گفت: براي تحليل اين مسئله بايد به اتفاقاتي كه بين آمريكا و عربستان در دوره دونالد ترامپ اتفاق افتاد توجه داشته باشيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا با اشاره به موافقت شورای امنیت با پیشنهاد دبیر کل سازمان ملل برای استقرار ناظران بینالمللی جهت تضمین و نظارت بر رعایت آتشبس در لیبی گفت که این اقدام سازمان ملل متحد را باید ازجمله اقدامات آن باهدف سرعت بخشیدن به روند دولتسازی در لیبی به شمار آورد.
شورای راهبردی آنلاین: اعلان جنگ داعش به انصارالله، وعده کمک ۲۰۰ میلیون دلاری آمریکا به سازمان جهانی بهداشت، انتقاد گوترش از توزیع ناعادلانه واکسن کرونا در جهان، نشست وزرای خارجه آلمان و فرانسه درباره ایران، نخستین گفتوگوی تلفنی بایدن با نتانیاهو، استعفای نخست وزیر گرجستان، اظهارات بیاساس بولتون علیه ایران، دعوت رژیم صهیونیستی از سودان برای اعزام هیئت “صلح” به اراضی اشغالی، جلسه کابینه رژیم صهیونیستی درباره ایران، گفتگوی وزیران خارجه روسیه و ارمنستان درباره اجرای توافق قره باغ، رایزنی حریری با وزیر خارجه قطر در دوحه، هشدار روسیه نسبت به ادامه حملات اسرائیل به خاک سوریه، افزایش دوباره قیمت نفت در جهان و واکنش آمریکا به سفر مدیرکل آژانس به ایران از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: حضور ایران در رزمایش بینالمللی در پاکستان، نامه ایران به آژانس درباره پروتکل الحاقی، واکنش دیوان کیفری بینالمللی به اتهامزنی نتانیاهو، تبدیل شدن چین به شریک تجاری اصلی اتحادیه اروپا، اصابت 4 فروند راکت به پایگاه نیروهای آمریکایی در اربیل، جزئیات مکالمه تلفنی وزرای خارجه ترکیه و آمریکا، اهداف سفر وزیر امور خارجه قطر به ایران، درخواست کمک رئیس اقلیم کردستان عراق از شورای امنیت، حمایت ریاض از پیشبرد دیپلماسی برای پایان جنگ یمن، اعتراف نتانیاهو به وجود اختلاف بین واشنگتن و تل آویو، وحشت دولت خودخوانده یمن از پیشروی نیروهای مقاومت در «مأرب»، رتبه نخست عربستان برای نقض آزادی بیان در حوزه خلیج فارس، بازگشت ترامپ به عرصه سیاست و حضور اردن، عراق و لبنان در نشست آستانه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تظاهرات مردم سوریه در حمایت از «بشار اسد»، آغاز رزمایش «غافلگیرانه» نیروی هوایی اسرائیل در مرزهای شمالی این کشور، باقی ماندن ترامپ در حزب جمهوریخواه، ابراز نگرانی پارلمان انگلیس به نقض حقوق بشر در بحرین، رکوردشکنی قیمت نفت، افتتاح نمایندگی قطر در مقر فرماندهی ناتو در بروکسل، بیانیه وزارت خارجه روسیه در مورد برجام، انتصاب نخستین سفیر امارات در اراضی اشغالی، اطلاعات خطرناک و موثق از اقدام آمریکا در انتقال داعش به عراق، احداث پایگاههای جدید آمریکا در شمال سوریه، ادعای جانسون درباره نزدیک شدن دیدگاه انگلیس و آمریکا درباره ایران، هشدار طالبان به از سرگیری حملات و آغاز رزمایش دریایی مشترک ایران و روسیه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل ژئوپلیتیک درباره همکاریهای ناتو با کشورهای عربی به ویژه کشورهای حوزه خلیجفارس گفت؛ کشورهایی مانند امارات و عربستان از زمان مستقل شدن تحت قیمومیت انگلیس بودند و وابستگی زیادی به این کشور داشتند و پس از آن که انگلیس از شرق کانال سوئز خارج شد نیز آمریکا جای آن را گرفت. در واقع، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گمان میکنند کشورهای غربی با زدن پایگاه امنیت آنها را تامین میکنند، اما اینگونه نیست همچنانکه شاهد هستیم امروز عربستان آماج موشکهای یمنی قرار میگیرد.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه با اشاره به سفر اخير سعد حريري، نخست وزير لبنان به قطر گفت كه سفر حريري به دوحه و پيش از آن به ابوظبي با هدف جلب حمايتهاي اقتصادي و سياسي اين كشورها و تقويت جايگاه وي براي پست نخستوزيري صورت گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: یکی از اهداف دولت جو بایدن این است که با تمرکز ویژه بر جنگ یمن، در مسیر تحولات خلیج [فارس] تغییر ایجاد کند. اگرچه بایدن بخشی از دولت اوباما بود که به مداخله نظامی عربستان در یمن در سال 2015 چراغ سبز نشان داد و از آن حمایت کرد، اما بایدن این شرایط را با قطع حمایت آمریکا از مداخله ائتلاف به رهبری عربستان و قرار دادن یمن در صدر اولویتهای سیاست خارجی خود، تغییر داد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل عربستان با بیان اینکه عربستان و آمریکا در حال حاضر در مرحله ارزیابی یکدیگر هستند، گفت: اگر بن سلمان در زمینه حل و فصل بحران یمن با آمریکا همکاری کند، بهگونهای که بایدن بهعنوان «نجاتدهنده چند ملت» خود را نشان دهد، بایدن نیز در زمینه مسائل داخلی عربستان فشار خود را کاهش خواهد داد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: همزمان با ورود جو بایدن به اتاق بیضیشکل کاخ سفید، بازیگران منطقه خاورمیانه به امید حفظ روابط نزدیک یا بهبود روابط خود با آمریکا، به ارزیابی سیاستهای خود میپردازند. ترکیه بهعنوان یکی از این بازیگران، نگران است که دولت بایدن از همان ابتدا رویکرد سختگیرانهای در قبال آنکارا اتخاذ کند.
شوراي راهبردي آنلاين-گفتگو: يك كارشناس مسائل خاورميانه و عضو هیئتعلمی پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي در رابطه با تصميم اخير دولت جو بايدن مبني بر قطع فروش سلاح به عربستان سعودي گفت: براي تحليل اين مسئله بايد به اتفاقاتي كه بين آمريكا و عربستان در دوره دونالد ترامپ اتفاق افتاد توجه داشته باشيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل آفریقا با اشاره به موافقت شورای امنیت با پیشنهاد دبیر کل سازمان ملل برای استقرار ناظران بینالمللی جهت تضمین و نظارت بر رعایت آتشبس در لیبی گفت که این اقدام سازمان ملل متحد را باید ازجمله اقدامات آن باهدف سرعت بخشیدن به روند دولتسازی در لیبی به شمار آورد.
شورای راهبردی آنلاین: اعلان جنگ داعش به انصارالله، وعده کمک ۲۰۰ میلیون دلاری آمریکا به سازمان جهانی بهداشت، انتقاد گوترش از توزیع ناعادلانه واکسن کرونا در جهان، نشست وزرای خارجه آلمان و فرانسه درباره ایران، نخستین گفتوگوی تلفنی بایدن با نتانیاهو، استعفای نخست وزیر گرجستان، اظهارات بیاساس بولتون علیه ایران، دعوت رژیم صهیونیستی از سودان برای اعزام هیئت “صلح” به اراضی اشغالی، جلسه کابینه رژیم صهیونیستی درباره ایران، گفتگوی وزیران خارجه روسیه و ارمنستان درباره اجرای توافق قره باغ، رایزنی حریری با وزیر خارجه قطر در دوحه، هشدار روسیه نسبت به ادامه حملات اسرائیل به خاک سوریه، افزایش دوباره قیمت نفت در جهان و واکنش آمریکا به سفر مدیرکل آژانس به ایران از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: حضور ایران در رزمایش بینالمللی در پاکستان، نامه ایران به آژانس درباره پروتکل الحاقی، واکنش دیوان کیفری بینالمللی به اتهامزنی نتانیاهو، تبدیل شدن چین به شریک تجاری اصلی اتحادیه اروپا، اصابت 4 فروند راکت به پایگاه نیروهای آمریکایی در اربیل، جزئیات مکالمه تلفنی وزرای خارجه ترکیه و آمریکا، اهداف سفر وزیر امور خارجه قطر به ایران، درخواست کمک رئیس اقلیم کردستان عراق از شورای امنیت، حمایت ریاض از پیشبرد دیپلماسی برای پایان جنگ یمن، اعتراف نتانیاهو به وجود اختلاف بین واشنگتن و تل آویو، وحشت دولت خودخوانده یمن از پیشروی نیروهای مقاومت در «مأرب»، رتبه نخست عربستان برای نقض آزادی بیان در حوزه خلیج فارس، بازگشت ترامپ به عرصه سیاست و حضور اردن، عراق و لبنان در نشست آستانه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین: تظاهرات مردم سوریه در حمایت از «بشار اسد»، آغاز رزمایش «غافلگیرانه» نیروی هوایی اسرائیل در مرزهای شمالی این کشور، باقی ماندن ترامپ در حزب جمهوریخواه، ابراز نگرانی پارلمان انگلیس به نقض حقوق بشر در بحرین، رکوردشکنی قیمت نفت، افتتاح نمایندگی قطر در مقر فرماندهی ناتو در بروکسل، بیانیه وزارت خارجه روسیه در مورد برجام، انتصاب نخستین سفیر امارات در اراضی اشغالی، اطلاعات خطرناک و موثق از اقدام آمریکا در انتقال داعش به عراق، احداث پایگاههای جدید آمریکا در شمال سوریه، ادعای جانسون درباره نزدیک شدن دیدگاه انگلیس و آمریکا درباره ایران، هشدار طالبان به از سرگیری حملات و آغاز رزمایش دریایی مشترک ایران و روسیه از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب یافت. در ادامه گزیده ای از آنها را مرور می کنیم.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: درگیری با ایران و ایجاد اختلال در تنگه هرمز، اگرچه از نظر مالی توسط کشورهای حاشیه خلیج فارس قابل مدیریت است، اما اعتبار ثبات و امنیت این منطقه را که پایهگذار برنامههای توسعهای مانند چشمانداز ۲۰۳۰ است، به چالش کشیده و ترمیم آن دشوارتر از بازسازی ۲۰۰ میلیارد دلاری زیرساختها خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در شرایطی که معادلات امنیتی منطقه تحت تأثیر تقابل راهبردی ایران با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی به مرحلهای حساس رسیده است، پرسش از ماهیت قدرت دفاعی تهران بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است. در حالی که واشنگتن و تلآویو بر برتری تکنولوژیک خود تکیه دارند، جمهوری اسلامی ایران مدلی از بازدارندگی را ارائه کرده که فراتر از محاسبات مادی ارتشهای کلاسیک جهان است. این قدرت که ریشه در پیوند میان «میدان» و «مردم» دارد، نه تنها توازن قوا را در نبردهای اخیر تغییر داده، بلکه محاسبات دشمنان را در مواجهه با عمق استراتژیک ایران دچار اختلال کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.