بحران هرمز فرصتی برای برقراری گفتگوی سازنده بین چین و آ.سه.آن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سند راهبردی جدید امنیت ملی آمریکا با تأکید بر شعار «اول آمریکا» نشان میدهد که واشنگتن از بسیاری از الگوهای پیشین فاصله گرفته و تمرکز خود را از مداخلات بیرونی به حفظ امنیت داخلی و نیمکره غربی منتقل کرده است. این سند، بازتعریفی از تهدیدها، اولویتها و نقش جهانی آمریکا ارائه میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: حضور نیروهای ترکیه در بیش از ۶۰ موقعیت نظامی شمال عراق و حملات مکرر به مناطق کوهستانی، نشانگر طرح بلندمدت آنکارا برای گسترش نفوذ ژئوپلیتیکی خود در غرب آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: سیاست خارجی ترامپ در غرب آسیا با تهدید، تحقیر و نمایش قدرت آغاز، اما درنهایت با شکست مواجه شد و جایگاه محور مقاومت را تقویت کرد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان داد ایران با تثبیت موقعیت ژئواستراتژیک و توان موازنهسازی نظامی خود، میتواند به بازیگری تعیینکننده در نظم نوین امنیتی غرب آسیا تبدیل شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان میدهد که راهبرد آمریکا برای بازتعریف نظم غرب آسیا از مسیر عادیسازی روابط با رژیم اسرائیل با بنبست مواجه شده است. به همین خاطر، تحولات پس از جنگ غزه بار دیگر راهبرد ایالات متحده در مهندسی امنیتی غرب آسیا را در کانون توجه تحلیلگران قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پژوهشگر مطالعات راهبردی گفت: در پی تحولات پرشتاب منطقهای و جنگهای گسترده در غزه و اوکراین، عرصه گفتمانسازی در غرب آسیا و فراتر از آن، وارد مرحلهای تازه شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات منطقه غرب آسیا، اعم از تنشهای میان ایران و رژیم اسرائیل یا همکاریهای منطقهای، متاثر از سیاستهای کلانی است که قدرتهای فرامنطقهای آنها را دنبال میکنند. البته در این بین، معادلات دیگری هم وجود دارند که بسیار تاثیرگذار هستند. باید توجه داشت که چین و روسیه به هیچوجه تمایلی به موفقیت آمریکا در منطقه غرب آسیا ندارند و برهمین اساس نیز، از موفقیت و برتری عملیاتی رژیم اسرائیل در مقابله با ایران حمایت نمیکنند. این در حالیست که آمریکاییها درصدد هستند تا از میان سه بحران اوکراین، تایوان و منطقه غرب آسیا، فعلا تمرکز نیروهایشان را در غرب آسیا قرار دهند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و آغاز چرخه کشتار و تجاوز رژیم اسرائیل، معادلات خاورمیانه وارد مرحلهای تازه و پیچیدهتر شد. این تحول نهتنها موازنههای امنیتی و دیپلماتیک را تغییر داد، بلکه ساختار ژئوپلیتیک منطقه را نیز تحتتأثیر قرار داد و طی دو سال اخیر به شکلگیری معماری جدیدی در منطقه انجامید. امروز خاورمیانه به صحنهای چندلایه با تضادها و ائتلافهای متغیر بدل شده است.
بحران غزه و واکنش افکار عمومی در کشورهای منطقه، معادلات داخلی دولتها را نیز دستخوش تغییر کرده و سیاست خارجی آنان را زیر فشار افکار عمومی قرار داده است. موج شناسایی رسمی کشور فلسطین، همراه با تجربه تجاوز رژیم اسرائیل به ایران و پاسخ قاطع تهران، فضای کنونی را بهکلی متفاوت از گذشته کرده است. به نظر میرسد در آینده نزدیک، معماری جدید منطقهای نیازمند تعاملات چندجانبه و بازتعریف روابط قدرت در سطحی فراتر از معادلات سنتی خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: در شرایط کنونی، بحث خلع سلاح مقاومت نهتنها امکانپذیر نیست، بلکه میتواند به تشدید تنشها منجر شود.
پس از تجاوز ۱۲ روزه آمریکا و رژیم اسرائیل به ایران، اکنون تلاشها در لایهای دیگر برای خلع سلاح گروههای مقاومت از جمله حزبالله، حشدالشعبی و حماس در قالب یک پروژه هماهنگ تشدید شده است. این پروژه با هدف تضعیف محور مقاومت و تحمیل سیطره منطقهای آمریکا دنبال میشود. طرح پیشنهادی آمریکا برای لبنان، شامل خلع سلاح حزبالله تا پایان ۲۰۲۵ و خروج رژیم اسرائیل از مواضع مرزی، تلاشی برای تبدیل منازعه خارجی به درگیری داخلی است. حزبالله با رد قاطع این طرح، آن را نقض حاکمیت ملی و خدمت به منافع رژیم اسرائیل دانسته و بر نقش دفاعی خود تأکید کرده است. در عراق نیز، فشار بر حشدالشعبی با اتهامزنی و تحریمهای اقتصادی همراه بوده، اما این گروه همچنان بهعنوان نیروی مردمی در برابر تهدیدات خارجی ایستادگی میکند. حماس نیز با وجود حملات سنگین رژیم اسرائیل، مقاومت را ادامه داده و پیشنهاد اخیر آتش بس در ازای خلع سلاح را رد کرده است. این طرحها با حمایت دیپلماتیک و اقتصادی آمریکا و متحدانش، به دنبال تغییر موازنه قدرت در منطقه است، اما مقاومت گروهها و حمایت مردمی، مانع تحقق این اهداف شده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: پروژه گازی سوریه، ترکیه و آذربایجان فراتر از یک همکاری انرژی ساده است و باید آن را در بستر رقابت قدرتهای منطقهای، تلاش برای بازتعریف نظم سیاسی در سوریه و تقویت محور ترکی-قطری-آذربایجانی در غرب آسیا ارزیابی کرد. نظمی که آینده آن، تا حد زیادی به پایداری دولت دمشق و توانمندی ترکیه در مدیریت همزمان بحرانهای امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی وابسته خواهد بود.
در روزهایی که سوریه همچنان با مشکلات گسترده زیرساختی و بحران انرژی دستوپنجه نرم میکند، افتتاح خط انتقال گاز از آذربایجان به سوریه از مسیر ترکیه با حمایت مالی قطر، توجه تحلیلگران منطقهای را به خود جلب کرده است. این پروژه که در فاز نخست روزانه ۳.۴ میلیون متر مکعب گاز منتقل خواهد کرد و در نهایت ظرفیت آن به ۶ میلیون متر مکعب در روز میرسد، میتواند حدود ۷۵۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق سوریه بیفزاید.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سند راهبردی جدید امنیت ملی آمریکا با تأکید بر شعار «اول آمریکا» نشان میدهد که واشنگتن از بسیاری از الگوهای پیشین فاصله گرفته و تمرکز خود را از مداخلات بیرونی به حفظ امنیت داخلی و نیمکره غربی منتقل کرده است. این سند، بازتعریفی از تهدیدها، اولویتها و نقش جهانی آمریکا ارائه میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: حضور نیروهای ترکیه در بیش از ۶۰ موقعیت نظامی شمال عراق و حملات مکرر به مناطق کوهستانی، نشانگر طرح بلندمدت آنکارا برای گسترش نفوذ ژئوپلیتیکی خود در غرب آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: سیاست خارجی ترامپ در غرب آسیا با تهدید، تحقیر و نمایش قدرت آغاز، اما درنهایت با شکست مواجه شد و جایگاه محور مقاومت را تقویت کرد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان داد ایران با تثبیت موقعیت ژئواستراتژیک و توان موازنهسازی نظامی خود، میتواند به بازیگری تعیینکننده در نظم نوین امنیتی غرب آسیا تبدیل شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان میدهد که راهبرد آمریکا برای بازتعریف نظم غرب آسیا از مسیر عادیسازی روابط با رژیم اسرائیل با بنبست مواجه شده است. به همین خاطر، تحولات پس از جنگ غزه بار دیگر راهبرد ایالات متحده در مهندسی امنیتی غرب آسیا را در کانون توجه تحلیلگران قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پژوهشگر مطالعات راهبردی گفت: در پی تحولات پرشتاب منطقهای و جنگهای گسترده در غزه و اوکراین، عرصه گفتمانسازی در غرب آسیا و فراتر از آن، وارد مرحلهای تازه شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات منطقه غرب آسیا، اعم از تنشهای میان ایران و رژیم اسرائیل یا همکاریهای منطقهای، متاثر از سیاستهای کلانی است که قدرتهای فرامنطقهای آنها را دنبال میکنند. البته در این بین، معادلات دیگری هم وجود دارند که بسیار تاثیرگذار هستند. باید توجه داشت که چین و روسیه به هیچوجه تمایلی به موفقیت آمریکا در منطقه غرب آسیا ندارند و برهمین اساس نیز، از موفقیت و برتری عملیاتی رژیم اسرائیل در مقابله با ایران حمایت نمیکنند. این در حالیست که آمریکاییها درصدد هستند تا از میان سه بحران اوکراین، تایوان و منطقه غرب آسیا، فعلا تمرکز نیروهایشان را در غرب آسیا قرار دهند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و آغاز چرخه کشتار و تجاوز رژیم اسرائیل، معادلات خاورمیانه وارد مرحلهای تازه و پیچیدهتر شد. این تحول نهتنها موازنههای امنیتی و دیپلماتیک را تغییر داد، بلکه ساختار ژئوپلیتیک منطقه را نیز تحتتأثیر قرار داد و طی دو سال اخیر به شکلگیری معماری جدیدی در منطقه انجامید. امروز خاورمیانه به صحنهای چندلایه با تضادها و ائتلافهای متغیر بدل شده است.
بحران غزه و واکنش افکار عمومی در کشورهای منطقه، معادلات داخلی دولتها را نیز دستخوش تغییر کرده و سیاست خارجی آنان را زیر فشار افکار عمومی قرار داده است. موج شناسایی رسمی کشور فلسطین، همراه با تجربه تجاوز رژیم اسرائیل به ایران و پاسخ قاطع تهران، فضای کنونی را بهکلی متفاوت از گذشته کرده است. به نظر میرسد در آینده نزدیک، معماری جدید منطقهای نیازمند تعاملات چندجانبه و بازتعریف روابط قدرت در سطحی فراتر از معادلات سنتی خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: در شرایط کنونی، بحث خلع سلاح مقاومت نهتنها امکانپذیر نیست، بلکه میتواند به تشدید تنشها منجر شود.
پس از تجاوز ۱۲ روزه آمریکا و رژیم اسرائیل به ایران، اکنون تلاشها در لایهای دیگر برای خلع سلاح گروههای مقاومت از جمله حزبالله، حشدالشعبی و حماس در قالب یک پروژه هماهنگ تشدید شده است. این پروژه با هدف تضعیف محور مقاومت و تحمیل سیطره منطقهای آمریکا دنبال میشود. طرح پیشنهادی آمریکا برای لبنان، شامل خلع سلاح حزبالله تا پایان ۲۰۲۵ و خروج رژیم اسرائیل از مواضع مرزی، تلاشی برای تبدیل منازعه خارجی به درگیری داخلی است. حزبالله با رد قاطع این طرح، آن را نقض حاکمیت ملی و خدمت به منافع رژیم اسرائیل دانسته و بر نقش دفاعی خود تأکید کرده است. در عراق نیز، فشار بر حشدالشعبی با اتهامزنی و تحریمهای اقتصادی همراه بوده، اما این گروه همچنان بهعنوان نیروی مردمی در برابر تهدیدات خارجی ایستادگی میکند. حماس نیز با وجود حملات سنگین رژیم اسرائیل، مقاومت را ادامه داده و پیشنهاد اخیر آتش بس در ازای خلع سلاح را رد کرده است. این طرحها با حمایت دیپلماتیک و اقتصادی آمریکا و متحدانش، به دنبال تغییر موازنه قدرت در منطقه است، اما مقاومت گروهها و حمایت مردمی، مانع تحقق این اهداف شده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: پروژه گازی سوریه، ترکیه و آذربایجان فراتر از یک همکاری انرژی ساده است و باید آن را در بستر رقابت قدرتهای منطقهای، تلاش برای بازتعریف نظم سیاسی در سوریه و تقویت محور ترکی-قطری-آذربایجانی در غرب آسیا ارزیابی کرد. نظمی که آینده آن، تا حد زیادی به پایداری دولت دمشق و توانمندی ترکیه در مدیریت همزمان بحرانهای امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی وابسته خواهد بود.
در روزهایی که سوریه همچنان با مشکلات گسترده زیرساختی و بحران انرژی دستوپنجه نرم میکند، افتتاح خط انتقال گاز از آذربایجان به سوریه از مسیر ترکیه با حمایت مالی قطر، توجه تحلیلگران منطقهای را به خود جلب کرده است. این پروژه که در فاز نخست روزانه ۳.۴ میلیون متر مکعب گاز منتقل خواهد کرد و در نهایت ظرفیت آن به ۶ میلیون متر مکعب در روز میرسد، میتواند حدود ۷۵۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق سوریه بیفزاید.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سند راهبردی جدید امنیت ملی آمریکا با تأکید بر شعار «اول آمریکا» نشان میدهد که واشنگتن از بسیاری از الگوهای پیشین فاصله گرفته و تمرکز خود را از مداخلات بیرونی به حفظ امنیت داخلی و نیمکره غربی منتقل کرده است. این سند، بازتعریفی از تهدیدها، اولویتها و نقش جهانی آمریکا ارائه میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: حضور نیروهای ترکیه در بیش از ۶۰ موقعیت نظامی شمال عراق و حملات مکرر به مناطق کوهستانی، نشانگر طرح بلندمدت آنکارا برای گسترش نفوذ ژئوپلیتیکی خود در غرب آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: سیاست خارجی ترامپ در غرب آسیا با تهدید، تحقیر و نمایش قدرت آغاز، اما درنهایت با شکست مواجه شد و جایگاه محور مقاومت را تقویت کرد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان داد ایران با تثبیت موقعیت ژئواستراتژیک و توان موازنهسازی نظامی خود، میتواند به بازیگری تعیینکننده در نظم نوین امنیتی غرب آسیا تبدیل شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان میدهد که راهبرد آمریکا برای بازتعریف نظم غرب آسیا از مسیر عادیسازی روابط با رژیم اسرائیل با بنبست مواجه شده است. به همین خاطر، تحولات پس از جنگ غزه بار دیگر راهبرد ایالات متحده در مهندسی امنیتی غرب آسیا را در کانون توجه تحلیلگران قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پژوهشگر مطالعات راهبردی گفت: در پی تحولات پرشتاب منطقهای و جنگهای گسترده در غزه و اوکراین، عرصه گفتمانسازی در غرب آسیا و فراتر از آن، وارد مرحلهای تازه شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات منطقه غرب آسیا، اعم از تنشهای میان ایران و رژیم اسرائیل یا همکاریهای منطقهای، متاثر از سیاستهای کلانی است که قدرتهای فرامنطقهای آنها را دنبال میکنند. البته در این بین، معادلات دیگری هم وجود دارند که بسیار تاثیرگذار هستند. باید توجه داشت که چین و روسیه به هیچوجه تمایلی به موفقیت آمریکا در منطقه غرب آسیا ندارند و برهمین اساس نیز، از موفقیت و برتری عملیاتی رژیم اسرائیل در مقابله با ایران حمایت نمیکنند. این در حالیست که آمریکاییها درصدد هستند تا از میان سه بحران اوکراین، تایوان و منطقه غرب آسیا، فعلا تمرکز نیروهایشان را در غرب آسیا قرار دهند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و آغاز چرخه کشتار و تجاوز رژیم اسرائیل، معادلات خاورمیانه وارد مرحلهای تازه و پیچیدهتر شد. این تحول نهتنها موازنههای امنیتی و دیپلماتیک را تغییر داد، بلکه ساختار ژئوپلیتیک منطقه را نیز تحتتأثیر قرار داد و طی دو سال اخیر به شکلگیری معماری جدیدی در منطقه انجامید. امروز خاورمیانه به صحنهای چندلایه با تضادها و ائتلافهای متغیر بدل شده است.
بحران غزه و واکنش افکار عمومی در کشورهای منطقه، معادلات داخلی دولتها را نیز دستخوش تغییر کرده و سیاست خارجی آنان را زیر فشار افکار عمومی قرار داده است. موج شناسایی رسمی کشور فلسطین، همراه با تجربه تجاوز رژیم اسرائیل به ایران و پاسخ قاطع تهران، فضای کنونی را بهکلی متفاوت از گذشته کرده است. به نظر میرسد در آینده نزدیک، معماری جدید منطقهای نیازمند تعاملات چندجانبه و بازتعریف روابط قدرت در سطحی فراتر از معادلات سنتی خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: در شرایط کنونی، بحث خلع سلاح مقاومت نهتنها امکانپذیر نیست، بلکه میتواند به تشدید تنشها منجر شود.
پس از تجاوز ۱۲ روزه آمریکا و رژیم اسرائیل به ایران، اکنون تلاشها در لایهای دیگر برای خلع سلاح گروههای مقاومت از جمله حزبالله، حشدالشعبی و حماس در قالب یک پروژه هماهنگ تشدید شده است. این پروژه با هدف تضعیف محور مقاومت و تحمیل سیطره منطقهای آمریکا دنبال میشود. طرح پیشنهادی آمریکا برای لبنان، شامل خلع سلاح حزبالله تا پایان ۲۰۲۵ و خروج رژیم اسرائیل از مواضع مرزی، تلاشی برای تبدیل منازعه خارجی به درگیری داخلی است. حزبالله با رد قاطع این طرح، آن را نقض حاکمیت ملی و خدمت به منافع رژیم اسرائیل دانسته و بر نقش دفاعی خود تأکید کرده است. در عراق نیز، فشار بر حشدالشعبی با اتهامزنی و تحریمهای اقتصادی همراه بوده، اما این گروه همچنان بهعنوان نیروی مردمی در برابر تهدیدات خارجی ایستادگی میکند. حماس نیز با وجود حملات سنگین رژیم اسرائیل، مقاومت را ادامه داده و پیشنهاد اخیر آتش بس در ازای خلع سلاح را رد کرده است. این طرحها با حمایت دیپلماتیک و اقتصادی آمریکا و متحدانش، به دنبال تغییر موازنه قدرت در منطقه است، اما مقاومت گروهها و حمایت مردمی، مانع تحقق این اهداف شده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: پروژه گازی سوریه، ترکیه و آذربایجان فراتر از یک همکاری انرژی ساده است و باید آن را در بستر رقابت قدرتهای منطقهای، تلاش برای بازتعریف نظم سیاسی در سوریه و تقویت محور ترکی-قطری-آذربایجانی در غرب آسیا ارزیابی کرد. نظمی که آینده آن، تا حد زیادی به پایداری دولت دمشق و توانمندی ترکیه در مدیریت همزمان بحرانهای امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی وابسته خواهد بود.
در روزهایی که سوریه همچنان با مشکلات گسترده زیرساختی و بحران انرژی دستوپنجه نرم میکند، افتتاح خط انتقال گاز از آذربایجان به سوریه از مسیر ترکیه با حمایت مالی قطر، توجه تحلیلگران منطقهای را به خود جلب کرده است. این پروژه که در فاز نخست روزانه ۳.۴ میلیون متر مکعب گاز منتقل خواهد کرد و در نهایت ظرفیت آن به ۶ میلیون متر مکعب در روز میرسد، میتواند حدود ۷۵۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق سوریه بیفزاید.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سند راهبردی جدید امنیت ملی آمریکا با تأکید بر شعار «اول آمریکا» نشان میدهد که واشنگتن از بسیاری از الگوهای پیشین فاصله گرفته و تمرکز خود را از مداخلات بیرونی به حفظ امنیت داخلی و نیمکره غربی منتقل کرده است. این سند، بازتعریفی از تهدیدها، اولویتها و نقش جهانی آمریکا ارائه میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: حضور نیروهای ترکیه در بیش از ۶۰ موقعیت نظامی شمال عراق و حملات مکرر به مناطق کوهستانی، نشانگر طرح بلندمدت آنکارا برای گسترش نفوذ ژئوپلیتیکی خود در غرب آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: سیاست خارجی ترامپ در غرب آسیا با تهدید، تحقیر و نمایش قدرت آغاز، اما درنهایت با شکست مواجه شد و جایگاه محور مقاومت را تقویت کرد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان داد ایران با تثبیت موقعیت ژئواستراتژیک و توان موازنهسازی نظامی خود، میتواند به بازیگری تعیینکننده در نظم نوین امنیتی غرب آسیا تبدیل شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان میدهد که راهبرد آمریکا برای بازتعریف نظم غرب آسیا از مسیر عادیسازی روابط با رژیم اسرائیل با بنبست مواجه شده است. به همین خاطر، تحولات پس از جنگ غزه بار دیگر راهبرد ایالات متحده در مهندسی امنیتی غرب آسیا را در کانون توجه تحلیلگران قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پژوهشگر مطالعات راهبردی گفت: در پی تحولات پرشتاب منطقهای و جنگهای گسترده در غزه و اوکراین، عرصه گفتمانسازی در غرب آسیا و فراتر از آن، وارد مرحلهای تازه شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات منطقه غرب آسیا، اعم از تنشهای میان ایران و رژیم اسرائیل یا همکاریهای منطقهای، متاثر از سیاستهای کلانی است که قدرتهای فرامنطقهای آنها را دنبال میکنند. البته در این بین، معادلات دیگری هم وجود دارند که بسیار تاثیرگذار هستند. باید توجه داشت که چین و روسیه به هیچوجه تمایلی به موفقیت آمریکا در منطقه غرب آسیا ندارند و برهمین اساس نیز، از موفقیت و برتری عملیاتی رژیم اسرائیل در مقابله با ایران حمایت نمیکنند. این در حالیست که آمریکاییها درصدد هستند تا از میان سه بحران اوکراین، تایوان و منطقه غرب آسیا، فعلا تمرکز نیروهایشان را در غرب آسیا قرار دهند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و آغاز چرخه کشتار و تجاوز رژیم اسرائیل، معادلات خاورمیانه وارد مرحلهای تازه و پیچیدهتر شد. این تحول نهتنها موازنههای امنیتی و دیپلماتیک را تغییر داد، بلکه ساختار ژئوپلیتیک منطقه را نیز تحتتأثیر قرار داد و طی دو سال اخیر به شکلگیری معماری جدیدی در منطقه انجامید. امروز خاورمیانه به صحنهای چندلایه با تضادها و ائتلافهای متغیر بدل شده است.
بحران غزه و واکنش افکار عمومی در کشورهای منطقه، معادلات داخلی دولتها را نیز دستخوش تغییر کرده و سیاست خارجی آنان را زیر فشار افکار عمومی قرار داده است. موج شناسایی رسمی کشور فلسطین، همراه با تجربه تجاوز رژیم اسرائیل به ایران و پاسخ قاطع تهران، فضای کنونی را بهکلی متفاوت از گذشته کرده است. به نظر میرسد در آینده نزدیک، معماری جدید منطقهای نیازمند تعاملات چندجانبه و بازتعریف روابط قدرت در سطحی فراتر از معادلات سنتی خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: در شرایط کنونی، بحث خلع سلاح مقاومت نهتنها امکانپذیر نیست، بلکه میتواند به تشدید تنشها منجر شود.
پس از تجاوز ۱۲ روزه آمریکا و رژیم اسرائیل به ایران، اکنون تلاشها در لایهای دیگر برای خلع سلاح گروههای مقاومت از جمله حزبالله، حشدالشعبی و حماس در قالب یک پروژه هماهنگ تشدید شده است. این پروژه با هدف تضعیف محور مقاومت و تحمیل سیطره منطقهای آمریکا دنبال میشود. طرح پیشنهادی آمریکا برای لبنان، شامل خلع سلاح حزبالله تا پایان ۲۰۲۵ و خروج رژیم اسرائیل از مواضع مرزی، تلاشی برای تبدیل منازعه خارجی به درگیری داخلی است. حزبالله با رد قاطع این طرح، آن را نقض حاکمیت ملی و خدمت به منافع رژیم اسرائیل دانسته و بر نقش دفاعی خود تأکید کرده است. در عراق نیز، فشار بر حشدالشعبی با اتهامزنی و تحریمهای اقتصادی همراه بوده، اما این گروه همچنان بهعنوان نیروی مردمی در برابر تهدیدات خارجی ایستادگی میکند. حماس نیز با وجود حملات سنگین رژیم اسرائیل، مقاومت را ادامه داده و پیشنهاد اخیر آتش بس در ازای خلع سلاح را رد کرده است. این طرحها با حمایت دیپلماتیک و اقتصادی آمریکا و متحدانش، به دنبال تغییر موازنه قدرت در منطقه است، اما مقاومت گروهها و حمایت مردمی، مانع تحقق این اهداف شده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: پروژه گازی سوریه، ترکیه و آذربایجان فراتر از یک همکاری انرژی ساده است و باید آن را در بستر رقابت قدرتهای منطقهای، تلاش برای بازتعریف نظم سیاسی در سوریه و تقویت محور ترکی-قطری-آذربایجانی در غرب آسیا ارزیابی کرد. نظمی که آینده آن، تا حد زیادی به پایداری دولت دمشق و توانمندی ترکیه در مدیریت همزمان بحرانهای امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی وابسته خواهد بود.
در روزهایی که سوریه همچنان با مشکلات گسترده زیرساختی و بحران انرژی دستوپنجه نرم میکند، افتتاح خط انتقال گاز از آذربایجان به سوریه از مسیر ترکیه با حمایت مالی قطر، توجه تحلیلگران منطقهای را به خود جلب کرده است. این پروژه که در فاز نخست روزانه ۳.۴ میلیون متر مکعب گاز منتقل خواهد کرد و در نهایت ظرفیت آن به ۶ میلیون متر مکعب در روز میرسد، میتواند حدود ۷۵۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق سوریه بیفزاید.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سند راهبردی جدید امنیت ملی آمریکا با تأکید بر شعار «اول آمریکا» نشان میدهد که واشنگتن از بسیاری از الگوهای پیشین فاصله گرفته و تمرکز خود را از مداخلات بیرونی به حفظ امنیت داخلی و نیمکره غربی منتقل کرده است. این سند، بازتعریفی از تهدیدها، اولویتها و نقش جهانی آمریکا ارائه میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: حضور نیروهای ترکیه در بیش از ۶۰ موقعیت نظامی شمال عراق و حملات مکرر به مناطق کوهستانی، نشانگر طرح بلندمدت آنکارا برای گسترش نفوذ ژئوپلیتیکی خود در غرب آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: سیاست خارجی ترامپ در غرب آسیا با تهدید، تحقیر و نمایش قدرت آغاز، اما درنهایت با شکست مواجه شد و جایگاه محور مقاومت را تقویت کرد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان داد ایران با تثبیت موقعیت ژئواستراتژیک و توان موازنهسازی نظامی خود، میتواند به بازیگری تعیینکننده در نظم نوین امنیتی غرب آسیا تبدیل شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان میدهد که راهبرد آمریکا برای بازتعریف نظم غرب آسیا از مسیر عادیسازی روابط با رژیم اسرائیل با بنبست مواجه شده است. به همین خاطر، تحولات پس از جنگ غزه بار دیگر راهبرد ایالات متحده در مهندسی امنیتی غرب آسیا را در کانون توجه تحلیلگران قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پژوهشگر مطالعات راهبردی گفت: در پی تحولات پرشتاب منطقهای و جنگهای گسترده در غزه و اوکراین، عرصه گفتمانسازی در غرب آسیا و فراتر از آن، وارد مرحلهای تازه شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات منطقه غرب آسیا، اعم از تنشهای میان ایران و رژیم اسرائیل یا همکاریهای منطقهای، متاثر از سیاستهای کلانی است که قدرتهای فرامنطقهای آنها را دنبال میکنند. البته در این بین، معادلات دیگری هم وجود دارند که بسیار تاثیرگذار هستند. باید توجه داشت که چین و روسیه به هیچوجه تمایلی به موفقیت آمریکا در منطقه غرب آسیا ندارند و برهمین اساس نیز، از موفقیت و برتری عملیاتی رژیم اسرائیل در مقابله با ایران حمایت نمیکنند. این در حالیست که آمریکاییها درصدد هستند تا از میان سه بحران اوکراین، تایوان و منطقه غرب آسیا، فعلا تمرکز نیروهایشان را در غرب آسیا قرار دهند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و آغاز چرخه کشتار و تجاوز رژیم اسرائیل، معادلات خاورمیانه وارد مرحلهای تازه و پیچیدهتر شد. این تحول نهتنها موازنههای امنیتی و دیپلماتیک را تغییر داد، بلکه ساختار ژئوپلیتیک منطقه را نیز تحتتأثیر قرار داد و طی دو سال اخیر به شکلگیری معماری جدیدی در منطقه انجامید. امروز خاورمیانه به صحنهای چندلایه با تضادها و ائتلافهای متغیر بدل شده است.
بحران غزه و واکنش افکار عمومی در کشورهای منطقه، معادلات داخلی دولتها را نیز دستخوش تغییر کرده و سیاست خارجی آنان را زیر فشار افکار عمومی قرار داده است. موج شناسایی رسمی کشور فلسطین، همراه با تجربه تجاوز رژیم اسرائیل به ایران و پاسخ قاطع تهران، فضای کنونی را بهکلی متفاوت از گذشته کرده است. به نظر میرسد در آینده نزدیک، معماری جدید منطقهای نیازمند تعاملات چندجانبه و بازتعریف روابط قدرت در سطحی فراتر از معادلات سنتی خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: در شرایط کنونی، بحث خلع سلاح مقاومت نهتنها امکانپذیر نیست، بلکه میتواند به تشدید تنشها منجر شود.
پس از تجاوز ۱۲ روزه آمریکا و رژیم اسرائیل به ایران، اکنون تلاشها در لایهای دیگر برای خلع سلاح گروههای مقاومت از جمله حزبالله، حشدالشعبی و حماس در قالب یک پروژه هماهنگ تشدید شده است. این پروژه با هدف تضعیف محور مقاومت و تحمیل سیطره منطقهای آمریکا دنبال میشود. طرح پیشنهادی آمریکا برای لبنان، شامل خلع سلاح حزبالله تا پایان ۲۰۲۵ و خروج رژیم اسرائیل از مواضع مرزی، تلاشی برای تبدیل منازعه خارجی به درگیری داخلی است. حزبالله با رد قاطع این طرح، آن را نقض حاکمیت ملی و خدمت به منافع رژیم اسرائیل دانسته و بر نقش دفاعی خود تأکید کرده است. در عراق نیز، فشار بر حشدالشعبی با اتهامزنی و تحریمهای اقتصادی همراه بوده، اما این گروه همچنان بهعنوان نیروی مردمی در برابر تهدیدات خارجی ایستادگی میکند. حماس نیز با وجود حملات سنگین رژیم اسرائیل، مقاومت را ادامه داده و پیشنهاد اخیر آتش بس در ازای خلع سلاح را رد کرده است. این طرحها با حمایت دیپلماتیک و اقتصادی آمریکا و متحدانش، به دنبال تغییر موازنه قدرت در منطقه است، اما مقاومت گروهها و حمایت مردمی، مانع تحقق این اهداف شده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: پروژه گازی سوریه، ترکیه و آذربایجان فراتر از یک همکاری انرژی ساده است و باید آن را در بستر رقابت قدرتهای منطقهای، تلاش برای بازتعریف نظم سیاسی در سوریه و تقویت محور ترکی-قطری-آذربایجانی در غرب آسیا ارزیابی کرد. نظمی که آینده آن، تا حد زیادی به پایداری دولت دمشق و توانمندی ترکیه در مدیریت همزمان بحرانهای امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی وابسته خواهد بود.
در روزهایی که سوریه همچنان با مشکلات گسترده زیرساختی و بحران انرژی دستوپنجه نرم میکند، افتتاح خط انتقال گاز از آذربایجان به سوریه از مسیر ترکیه با حمایت مالی قطر، توجه تحلیلگران منطقهای را به خود جلب کرده است. این پروژه که در فاز نخست روزانه ۳.۴ میلیون متر مکعب گاز منتقل خواهد کرد و در نهایت ظرفیت آن به ۶ میلیون متر مکعب در روز میرسد، میتواند حدود ۷۵۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق سوریه بیفزاید.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سند راهبردی جدید امنیت ملی آمریکا با تأکید بر شعار «اول آمریکا» نشان میدهد که واشنگتن از بسیاری از الگوهای پیشین فاصله گرفته و تمرکز خود را از مداخلات بیرونی به حفظ امنیت داخلی و نیمکره غربی منتقل کرده است. این سند، بازتعریفی از تهدیدها، اولویتها و نقش جهانی آمریکا ارائه میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: حضور نیروهای ترکیه در بیش از ۶۰ موقعیت نظامی شمال عراق و حملات مکرر به مناطق کوهستانی، نشانگر طرح بلندمدت آنکارا برای گسترش نفوذ ژئوپلیتیکی خود در غرب آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: سیاست خارجی ترامپ در غرب آسیا با تهدید، تحقیر و نمایش قدرت آغاز، اما درنهایت با شکست مواجه شد و جایگاه محور مقاومت را تقویت کرد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان داد ایران با تثبیت موقعیت ژئواستراتژیک و توان موازنهسازی نظامی خود، میتواند به بازیگری تعیینکننده در نظم نوین امنیتی غرب آسیا تبدیل شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان میدهد که راهبرد آمریکا برای بازتعریف نظم غرب آسیا از مسیر عادیسازی روابط با رژیم اسرائیل با بنبست مواجه شده است. به همین خاطر، تحولات پس از جنگ غزه بار دیگر راهبرد ایالات متحده در مهندسی امنیتی غرب آسیا را در کانون توجه تحلیلگران قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پژوهشگر مطالعات راهبردی گفت: در پی تحولات پرشتاب منطقهای و جنگهای گسترده در غزه و اوکراین، عرصه گفتمانسازی در غرب آسیا و فراتر از آن، وارد مرحلهای تازه شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات منطقه غرب آسیا، اعم از تنشهای میان ایران و رژیم اسرائیل یا همکاریهای منطقهای، متاثر از سیاستهای کلانی است که قدرتهای فرامنطقهای آنها را دنبال میکنند. البته در این بین، معادلات دیگری هم وجود دارند که بسیار تاثیرگذار هستند. باید توجه داشت که چین و روسیه به هیچوجه تمایلی به موفقیت آمریکا در منطقه غرب آسیا ندارند و برهمین اساس نیز، از موفقیت و برتری عملیاتی رژیم اسرائیل در مقابله با ایران حمایت نمیکنند. این در حالیست که آمریکاییها درصدد هستند تا از میان سه بحران اوکراین، تایوان و منطقه غرب آسیا، فعلا تمرکز نیروهایشان را در غرب آسیا قرار دهند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و آغاز چرخه کشتار و تجاوز رژیم اسرائیل، معادلات خاورمیانه وارد مرحلهای تازه و پیچیدهتر شد. این تحول نهتنها موازنههای امنیتی و دیپلماتیک را تغییر داد، بلکه ساختار ژئوپلیتیک منطقه را نیز تحتتأثیر قرار داد و طی دو سال اخیر به شکلگیری معماری جدیدی در منطقه انجامید. امروز خاورمیانه به صحنهای چندلایه با تضادها و ائتلافهای متغیر بدل شده است.
بحران غزه و واکنش افکار عمومی در کشورهای منطقه، معادلات داخلی دولتها را نیز دستخوش تغییر کرده و سیاست خارجی آنان را زیر فشار افکار عمومی قرار داده است. موج شناسایی رسمی کشور فلسطین، همراه با تجربه تجاوز رژیم اسرائیل به ایران و پاسخ قاطع تهران، فضای کنونی را بهکلی متفاوت از گذشته کرده است. به نظر میرسد در آینده نزدیک، معماری جدید منطقهای نیازمند تعاملات چندجانبه و بازتعریف روابط قدرت در سطحی فراتر از معادلات سنتی خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: در شرایط کنونی، بحث خلع سلاح مقاومت نهتنها امکانپذیر نیست، بلکه میتواند به تشدید تنشها منجر شود.
پس از تجاوز ۱۲ روزه آمریکا و رژیم اسرائیل به ایران، اکنون تلاشها در لایهای دیگر برای خلع سلاح گروههای مقاومت از جمله حزبالله، حشدالشعبی و حماس در قالب یک پروژه هماهنگ تشدید شده است. این پروژه با هدف تضعیف محور مقاومت و تحمیل سیطره منطقهای آمریکا دنبال میشود. طرح پیشنهادی آمریکا برای لبنان، شامل خلع سلاح حزبالله تا پایان ۲۰۲۵ و خروج رژیم اسرائیل از مواضع مرزی، تلاشی برای تبدیل منازعه خارجی به درگیری داخلی است. حزبالله با رد قاطع این طرح، آن را نقض حاکمیت ملی و خدمت به منافع رژیم اسرائیل دانسته و بر نقش دفاعی خود تأکید کرده است. در عراق نیز، فشار بر حشدالشعبی با اتهامزنی و تحریمهای اقتصادی همراه بوده، اما این گروه همچنان بهعنوان نیروی مردمی در برابر تهدیدات خارجی ایستادگی میکند. حماس نیز با وجود حملات سنگین رژیم اسرائیل، مقاومت را ادامه داده و پیشنهاد اخیر آتش بس در ازای خلع سلاح را رد کرده است. این طرحها با حمایت دیپلماتیک و اقتصادی آمریکا و متحدانش، به دنبال تغییر موازنه قدرت در منطقه است، اما مقاومت گروهها و حمایت مردمی، مانع تحقق این اهداف شده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: پروژه گازی سوریه، ترکیه و آذربایجان فراتر از یک همکاری انرژی ساده است و باید آن را در بستر رقابت قدرتهای منطقهای، تلاش برای بازتعریف نظم سیاسی در سوریه و تقویت محور ترکی-قطری-آذربایجانی در غرب آسیا ارزیابی کرد. نظمی که آینده آن، تا حد زیادی به پایداری دولت دمشق و توانمندی ترکیه در مدیریت همزمان بحرانهای امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی وابسته خواهد بود.
در روزهایی که سوریه همچنان با مشکلات گسترده زیرساختی و بحران انرژی دستوپنجه نرم میکند، افتتاح خط انتقال گاز از آذربایجان به سوریه از مسیر ترکیه با حمایت مالی قطر، توجه تحلیلگران منطقهای را به خود جلب کرده است. این پروژه که در فاز نخست روزانه ۳.۴ میلیون متر مکعب گاز منتقل خواهد کرد و در نهایت ظرفیت آن به ۶ میلیون متر مکعب در روز میرسد، میتواند حدود ۷۵۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق سوریه بیفزاید.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سند راهبردی جدید امنیت ملی آمریکا با تأکید بر شعار «اول آمریکا» نشان میدهد که واشنگتن از بسیاری از الگوهای پیشین فاصله گرفته و تمرکز خود را از مداخلات بیرونی به حفظ امنیت داخلی و نیمکره غربی منتقل کرده است. این سند، بازتعریفی از تهدیدها، اولویتها و نقش جهانی آمریکا ارائه میدهد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: حضور نیروهای ترکیه در بیش از ۶۰ موقعیت نظامی شمال عراق و حملات مکرر به مناطق کوهستانی، نشانگر طرح بلندمدت آنکارا برای گسترش نفوذ ژئوپلیتیکی خود در غرب آسیا است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: سیاست خارجی ترامپ در غرب آسیا با تهدید، تحقیر و نمایش قدرت آغاز، اما درنهایت با شکست مواجه شد و جایگاه محور مقاومت را تقویت کرد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان داد ایران با تثبیت موقعیت ژئواستراتژیک و توان موازنهسازی نظامی خود، میتواند به بازیگری تعیینکننده در نظم نوین امنیتی غرب آسیا تبدیل شود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: کارشناس مسائل غرب آسیا گفت: تحولات پس از جنگ غزه نشان میدهد که راهبرد آمریکا برای بازتعریف نظم غرب آسیا از مسیر عادیسازی روابط با رژیم اسرائیل با بنبست مواجه شده است. به همین خاطر، تحولات پس از جنگ غزه بار دیگر راهبرد ایالات متحده در مهندسی امنیتی غرب آسیا را در کانون توجه تحلیلگران قرار داده است.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پژوهشگر مطالعات راهبردی گفت: در پی تحولات پرشتاب منطقهای و جنگهای گسترده در غزه و اوکراین، عرصه گفتمانسازی در غرب آسیا و فراتر از آن، وارد مرحلهای تازه شد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحولات منطقه غرب آسیا، اعم از تنشهای میان ایران و رژیم اسرائیل یا همکاریهای منطقهای، متاثر از سیاستهای کلانی است که قدرتهای فرامنطقهای آنها را دنبال میکنند. البته در این بین، معادلات دیگری هم وجود دارند که بسیار تاثیرگذار هستند. باید توجه داشت که چین و روسیه به هیچوجه تمایلی به موفقیت آمریکا در منطقه غرب آسیا ندارند و برهمین اساس نیز، از موفقیت و برتری عملیاتی رژیم اسرائیل در مقابله با ایران حمایت نمیکنند. این در حالیست که آمریکاییها درصدد هستند تا از میان سه بحران اوکراین، تایوان و منطقه غرب آسیا، فعلا تمرکز نیروهایشان را در غرب آسیا قرار دهند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ و آغاز چرخه کشتار و تجاوز رژیم اسرائیل، معادلات خاورمیانه وارد مرحلهای تازه و پیچیدهتر شد. این تحول نهتنها موازنههای امنیتی و دیپلماتیک را تغییر داد، بلکه ساختار ژئوپلیتیک منطقه را نیز تحتتأثیر قرار داد و طی دو سال اخیر به شکلگیری معماری جدیدی در منطقه انجامید. امروز خاورمیانه به صحنهای چندلایه با تضادها و ائتلافهای متغیر بدل شده است.
بحران غزه و واکنش افکار عمومی در کشورهای منطقه، معادلات داخلی دولتها را نیز دستخوش تغییر کرده و سیاست خارجی آنان را زیر فشار افکار عمومی قرار داده است. موج شناسایی رسمی کشور فلسطین، همراه با تجربه تجاوز رژیم اسرائیل به ایران و پاسخ قاطع تهران، فضای کنونی را بهکلی متفاوت از گذشته کرده است. به نظر میرسد در آینده نزدیک، معماری جدید منطقهای نیازمند تعاملات چندجانبه و بازتعریف روابط قدرت در سطحی فراتر از معادلات سنتی خواهد بود.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: تحلیلگر ارشد مسائل غرب آسیا گفت: در شرایط کنونی، بحث خلع سلاح مقاومت نهتنها امکانپذیر نیست، بلکه میتواند به تشدید تنشها منجر شود.
پس از تجاوز ۱۲ روزه آمریکا و رژیم اسرائیل به ایران، اکنون تلاشها در لایهای دیگر برای خلع سلاح گروههای مقاومت از جمله حزبالله، حشدالشعبی و حماس در قالب یک پروژه هماهنگ تشدید شده است. این پروژه با هدف تضعیف محور مقاومت و تحمیل سیطره منطقهای آمریکا دنبال میشود. طرح پیشنهادی آمریکا برای لبنان، شامل خلع سلاح حزبالله تا پایان ۲۰۲۵ و خروج رژیم اسرائیل از مواضع مرزی، تلاشی برای تبدیل منازعه خارجی به درگیری داخلی است. حزبالله با رد قاطع این طرح، آن را نقض حاکمیت ملی و خدمت به منافع رژیم اسرائیل دانسته و بر نقش دفاعی خود تأکید کرده است. در عراق نیز، فشار بر حشدالشعبی با اتهامزنی و تحریمهای اقتصادی همراه بوده، اما این گروه همچنان بهعنوان نیروی مردمی در برابر تهدیدات خارجی ایستادگی میکند. حماس نیز با وجود حملات سنگین رژیم اسرائیل، مقاومت را ادامه داده و پیشنهاد اخیر آتش بس در ازای خلع سلاح را رد کرده است. این طرحها با حمایت دیپلماتیک و اقتصادی آمریکا و متحدانش، به دنبال تغییر موازنه قدرت در منطقه است، اما مقاومت گروهها و حمایت مردمی، مانع تحقق این اهداف شده است.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک تحلیلگر مسائل غرب آسیا گفت: پروژه گازی سوریه، ترکیه و آذربایجان فراتر از یک همکاری انرژی ساده است و باید آن را در بستر رقابت قدرتهای منطقهای، تلاش برای بازتعریف نظم سیاسی در سوریه و تقویت محور ترکی-قطری-آذربایجانی در غرب آسیا ارزیابی کرد. نظمی که آینده آن، تا حد زیادی به پایداری دولت دمشق و توانمندی ترکیه در مدیریت همزمان بحرانهای امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی وابسته خواهد بود.
در روزهایی که سوریه همچنان با مشکلات گسترده زیرساختی و بحران انرژی دستوپنجه نرم میکند، افتتاح خط انتقال گاز از آذربایجان به سوریه از مسیر ترکیه با حمایت مالی قطر، توجه تحلیلگران منطقهای را به خود جلب کرده است. این پروژه که در فاز نخست روزانه ۳.۴ میلیون متر مکعب گاز منتقل خواهد کرد و در نهایت ظرفیت آن به ۶ میلیون متر مکعب در روز میرسد، میتواند حدود ۷۵۰ مگاوات به ظرفیت تولید برق سوریه بیفزاید.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.