بحران هرمز فرصتی برای برقراری گفتگوی سازنده بین چین و آ.سه.آن
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بایدن که در نخستین روزهای شروع ریاست جمهوریاش در بهمن ماه 1399 تلاش نمود با خارج کردن انصارالله از بهاصطلاح لیست گروههای تروریستی، جنگ ویرانگر یمن را به پایان برساند، در روزهای گذشته و به دنبال درخواست رسمی امارات، به تیم امنیتی خود دستور داده است موضوع قرار دادن مجدد انصارالله در «لیست سیاه» آمریکا را بررسی کنند!
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: آزمایش دوباره موشکی کره شمالی، خشم آمریکا از هفتمین آزمایش موشکی کره شمالی در سال 2022، تقویت نیروهای ارتش انگلیس در مرزهای شرقی ناتو، هشدار ترامپ به بایدن در خصوص خطر وقوع جنگ جهانی سوم، گمانه زنی آمریکایی ها از حضور چین در بحران اوکراین، ارزیابی سرویس اطلاعات برونمرزی آلمان از بحران اوکراین، گفتگوی روسای جمهور ایران و فرانسه، خروج ایتالیا از بحران سیاسی ، مخالفت دوباره چین با هرگونه ارتباط رسمی بین ایالات متحده و تایوان ، انتقال نخست وزیر کانادا به یک مکان مخفی در پی نگرانی های امنیتی، رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، لفاظی دوباره نفتالی بنت درخصوص ایران، آغاز فرآیند آشتی ملی در سوریه، پایان رزمایش کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در عربستان، تاکید ترکیه به ادامه حمایت از حقوق ترکهای تراکیای غرب یونان و مخالفت رئیس جمهور قزاقستان با تحقیقات بینالمللی درباره ناآرامیهای این کشور از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آمریکا درباره رویکرد کاخ سفید در قبال آزمایشهای موشکی مافوق صوت کره شمالی گفت: «در حال حاضر تنها ابزاری که در اختیار آمریکا قرار دارد تحریم است، اما حتی واشنگتن نیز میداند که برای حل مسئله کره شمالی نمیتواند به گزینه جنگ متوسل شود و تنها گزینه همان گزینه دیپلماسی است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نگرانی حاکم بر شبهجزیره کره بهعنوان میراث دوران جنگ سرد ازجمله چالشهایی است که حتی با پایان یافتن این جنگ میان آمریکا و شوروی نیز ادامه پیداکرده است.
محمدجواد قهرمانی-کارشناس مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دوباره مسکو بر دریافت ضمانت های امنیتی از آمریکا و ناتو درخصوص اوکراین، گفتوگوی اتحادیه اروپا و ایالات متحده در رابطه با روسیه،کمک «سیا» به ارتش اوکراین برای مقابله با روسیه، اتهام آمریکا به روسیه درخصوص اعزام نیروهای خرابکار نفوذی به اوکراین، واکنش سوئد به افزایش تحرکات نظامی روسیه در دریای بالتیک، تشویق فنلاند و سوئد به عضویت فوری در ناتو، اعلام تلفات نهایی ناآرامی های قزاقستان، واکنش چینی ها به اقدامات لیتوانی، اظهارات جنجالی ترامپ در جمع حامیانش در آریزونا، برگزاری رزمایش دریایی عربستان و فرانسه، ضربه سنگین شرکتهای آمریکایی به محمد بن سلمان، گفتگوی شش گروه فلسطینی در الجزایر، اولین دیدار دو جانبه صدر و العامری در نجف اشرف از زمان انتخابات اکتبر، رونمایی از سیاست امنیت ملی جدید پاکستان با محوریت صلح و اقتصاد ، موافقت حزب الله و امل با حضور در جلسات کابینه و تاکید دبیر کل سازمان ملل بر لزوم کمک های فوری به افغانستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل درباره رویکرد هیئت غربی شامل اروپا و آمریکا به مذاکرات وین گفت: «در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ، آمریکا و اروپا بر سر موضوعات مختلف ازجمله برجام، اختلافات اساسی داشتند؛ چراکه اروپاییها واقعاً موافق خروج آمریکا از برجام نبودند؛ ولی بعد از روی کار آمدن جو بایدن، در بسیاری از زمینهها ازجمله موضوع برجام، اختلافنظر واشنگتن و بروکسل کاهش پیدا کرده و بسیار همسوتر شدهاند؛ لذا اکنون که گفتگوها به مرحله حساسی رسیده همه طرفها در حال چانهزنی برای دادن امتیاز کمتر و گرفتن امتیاز بیشتر هستند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال حوادث میدان تیان آن من در سال 1989 و پس از آن، انتقاد از رویکردهای پکن در سین کیانگ، تبت، هنگ کنگ و دیگر مناطق چین از محورهای اعمال فشار آمریکا علیه چین بوده است. طی سالیان اخیر نیز همسو با افزایش تنشها در سایر حوزهها، آمریکا تلاش کرده با استناد به مباحث حقوق بشری، فشارها بر چین را افزایش دهد.
محمد جواد قهرمانی-کارشناس مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار جیمی کارتر به تشدید شکاف سیاسی دموکراسی ایالات متحده، شورش و اعلام وضعیت اضطراری در قزاقستان، درخواست کمک رئیس جمهور قزاقستان از سازمان پیمان امنیت جمعی، واکنش اتحادیه اروپا به تحولات قزاقستان،هشدار آمریکا و آلمان به روسیه درباره اوکراین،حضور بورل در خط مرزی شرق اوکراین و هشدارشدید به روسیه، درخواست بلینکن از آلمان درخصوص خط لوله «نورد استریم ۲ »، ادعاهای وزیرخارجه آلمان درباره مذاکرات برجامی وین، تلاش تلآویو برای ترغیب اروپاییها به تهدید ایران با «مکانیسم ماشه»، تایید آزمایش موشکی ابرصوت کره شمالی، دیدار نمایندگان ویژه ترکیه و ارمنستان در مسکو، گفتگوی مقامات ترکیه و پاکستان درباره افغانستان، ماموریت جدید پنتاگون در عراق، گام برداشتن دو جریان عمده سیاسی سنی عراقی به سمت همگرایی، واکنش پاکستان به استقرار سامانه اس-400 از سوی هند، انتقاد پکن از نقش منفی ارتش آمریکا در شیوع کرونا و هشدار سازمان بهداشت جهانی در مورد جهش اومیکرون از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج از پیمان آسمانهای باز، واشنگتن را در مسیر یک مسابقه تسلیحاتی قرار داده و احتمال درگیری هستهای را نیز افزایش میدهد.
مهدی خورسند-کارشناس مسائل قفقاز
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک پژوهشگر مسائل شبه قاره اعتقاد دارد آمریکا برای پیگیری اهداف خود در افغانستان، تلاش میکند از ناچار شدن طالبان به گرایش به کشورهای همسایه افغانستان، چین و روسیه جلوگیری کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بایدن که در نخستین روزهای شروع ریاست جمهوریاش در بهمن ماه 1399 تلاش نمود با خارج کردن انصارالله از بهاصطلاح لیست گروههای تروریستی، جنگ ویرانگر یمن را به پایان برساند، در روزهای گذشته و به دنبال درخواست رسمی امارات، به تیم امنیتی خود دستور داده است موضوع قرار دادن مجدد انصارالله در «لیست سیاه» آمریکا را بررسی کنند!
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: آزمایش دوباره موشکی کره شمالی، خشم آمریکا از هفتمین آزمایش موشکی کره شمالی در سال 2022، تقویت نیروهای ارتش انگلیس در مرزهای شرقی ناتو، هشدار ترامپ به بایدن در خصوص خطر وقوع جنگ جهانی سوم، گمانه زنی آمریکایی ها از حضور چین در بحران اوکراین، ارزیابی سرویس اطلاعات برونمرزی آلمان از بحران اوکراین، گفتگوی روسای جمهور ایران و فرانسه، خروج ایتالیا از بحران سیاسی ، مخالفت دوباره چین با هرگونه ارتباط رسمی بین ایالات متحده و تایوان ، انتقال نخست وزیر کانادا به یک مکان مخفی در پی نگرانی های امنیتی، رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، لفاظی دوباره نفتالی بنت درخصوص ایران، آغاز فرآیند آشتی ملی در سوریه، پایان رزمایش کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در عربستان، تاکید ترکیه به ادامه حمایت از حقوق ترکهای تراکیای غرب یونان و مخالفت رئیس جمهور قزاقستان با تحقیقات بینالمللی درباره ناآرامیهای این کشور از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آمریکا درباره رویکرد کاخ سفید در قبال آزمایشهای موشکی مافوق صوت کره شمالی گفت: «در حال حاضر تنها ابزاری که در اختیار آمریکا قرار دارد تحریم است، اما حتی واشنگتن نیز میداند که برای حل مسئله کره شمالی نمیتواند به گزینه جنگ متوسل شود و تنها گزینه همان گزینه دیپلماسی است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نگرانی حاکم بر شبهجزیره کره بهعنوان میراث دوران جنگ سرد ازجمله چالشهایی است که حتی با پایان یافتن این جنگ میان آمریکا و شوروی نیز ادامه پیداکرده است.
محمدجواد قهرمانی-کارشناس مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دوباره مسکو بر دریافت ضمانت های امنیتی از آمریکا و ناتو درخصوص اوکراین، گفتوگوی اتحادیه اروپا و ایالات متحده در رابطه با روسیه،کمک «سیا» به ارتش اوکراین برای مقابله با روسیه، اتهام آمریکا به روسیه درخصوص اعزام نیروهای خرابکار نفوذی به اوکراین، واکنش سوئد به افزایش تحرکات نظامی روسیه در دریای بالتیک، تشویق فنلاند و سوئد به عضویت فوری در ناتو، اعلام تلفات نهایی ناآرامی های قزاقستان، واکنش چینی ها به اقدامات لیتوانی، اظهارات جنجالی ترامپ در جمع حامیانش در آریزونا، برگزاری رزمایش دریایی عربستان و فرانسه، ضربه سنگین شرکتهای آمریکایی به محمد بن سلمان، گفتگوی شش گروه فلسطینی در الجزایر، اولین دیدار دو جانبه صدر و العامری در نجف اشرف از زمان انتخابات اکتبر، رونمایی از سیاست امنیت ملی جدید پاکستان با محوریت صلح و اقتصاد ، موافقت حزب الله و امل با حضور در جلسات کابینه و تاکید دبیر کل سازمان ملل بر لزوم کمک های فوری به افغانستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل درباره رویکرد هیئت غربی شامل اروپا و آمریکا به مذاکرات وین گفت: «در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ، آمریکا و اروپا بر سر موضوعات مختلف ازجمله برجام، اختلافات اساسی داشتند؛ چراکه اروپاییها واقعاً موافق خروج آمریکا از برجام نبودند؛ ولی بعد از روی کار آمدن جو بایدن، در بسیاری از زمینهها ازجمله موضوع برجام، اختلافنظر واشنگتن و بروکسل کاهش پیدا کرده و بسیار همسوتر شدهاند؛ لذا اکنون که گفتگوها به مرحله حساسی رسیده همه طرفها در حال چانهزنی برای دادن امتیاز کمتر و گرفتن امتیاز بیشتر هستند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال حوادث میدان تیان آن من در سال 1989 و پس از آن، انتقاد از رویکردهای پکن در سین کیانگ، تبت، هنگ کنگ و دیگر مناطق چین از محورهای اعمال فشار آمریکا علیه چین بوده است. طی سالیان اخیر نیز همسو با افزایش تنشها در سایر حوزهها، آمریکا تلاش کرده با استناد به مباحث حقوق بشری، فشارها بر چین را افزایش دهد.
محمد جواد قهرمانی-کارشناس مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار جیمی کارتر به تشدید شکاف سیاسی دموکراسی ایالات متحده، شورش و اعلام وضعیت اضطراری در قزاقستان، درخواست کمک رئیس جمهور قزاقستان از سازمان پیمان امنیت جمعی، واکنش اتحادیه اروپا به تحولات قزاقستان،هشدار آمریکا و آلمان به روسیه درباره اوکراین،حضور بورل در خط مرزی شرق اوکراین و هشدارشدید به روسیه، درخواست بلینکن از آلمان درخصوص خط لوله «نورد استریم ۲ »، ادعاهای وزیرخارجه آلمان درباره مذاکرات برجامی وین، تلاش تلآویو برای ترغیب اروپاییها به تهدید ایران با «مکانیسم ماشه»، تایید آزمایش موشکی ابرصوت کره شمالی، دیدار نمایندگان ویژه ترکیه و ارمنستان در مسکو، گفتگوی مقامات ترکیه و پاکستان درباره افغانستان، ماموریت جدید پنتاگون در عراق، گام برداشتن دو جریان عمده سیاسی سنی عراقی به سمت همگرایی، واکنش پاکستان به استقرار سامانه اس-400 از سوی هند، انتقاد پکن از نقش منفی ارتش آمریکا در شیوع کرونا و هشدار سازمان بهداشت جهانی در مورد جهش اومیکرون از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج از پیمان آسمانهای باز، واشنگتن را در مسیر یک مسابقه تسلیحاتی قرار داده و احتمال درگیری هستهای را نیز افزایش میدهد.
مهدی خورسند-کارشناس مسائل قفقاز
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک پژوهشگر مسائل شبه قاره اعتقاد دارد آمریکا برای پیگیری اهداف خود در افغانستان، تلاش میکند از ناچار شدن طالبان به گرایش به کشورهای همسایه افغانستان، چین و روسیه جلوگیری کند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بایدن که در نخستین روزهای شروع ریاست جمهوریاش در بهمن ماه 1399 تلاش نمود با خارج کردن انصارالله از بهاصطلاح لیست گروههای تروریستی، جنگ ویرانگر یمن را به پایان برساند، در روزهای گذشته و به دنبال درخواست رسمی امارات، به تیم امنیتی خود دستور داده است موضوع قرار دادن مجدد انصارالله در «لیست سیاه» آمریکا را بررسی کنند!
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: آزمایش دوباره موشکی کره شمالی، خشم آمریکا از هفتمین آزمایش موشکی کره شمالی در سال 2022، تقویت نیروهای ارتش انگلیس در مرزهای شرقی ناتو، هشدار ترامپ به بایدن در خصوص خطر وقوع جنگ جهانی سوم، گمانه زنی آمریکایی ها از حضور چین در بحران اوکراین، ارزیابی سرویس اطلاعات برونمرزی آلمان از بحران اوکراین، گفتگوی روسای جمهور ایران و فرانسه، خروج ایتالیا از بحران سیاسی ، مخالفت دوباره چین با هرگونه ارتباط رسمی بین ایالات متحده و تایوان ، انتقال نخست وزیر کانادا به یک مکان مخفی در پی نگرانی های امنیتی، رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، لفاظی دوباره نفتالی بنت درخصوص ایران، آغاز فرآیند آشتی ملی در سوریه، پایان رزمایش کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در عربستان، تاکید ترکیه به ادامه حمایت از حقوق ترکهای تراکیای غرب یونان و مخالفت رئیس جمهور قزاقستان با تحقیقات بینالمللی درباره ناآرامیهای این کشور از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آمریکا درباره رویکرد کاخ سفید در قبال آزمایشهای موشکی مافوق صوت کره شمالی گفت: «در حال حاضر تنها ابزاری که در اختیار آمریکا قرار دارد تحریم است، اما حتی واشنگتن نیز میداند که برای حل مسئله کره شمالی نمیتواند به گزینه جنگ متوسل شود و تنها گزینه همان گزینه دیپلماسی است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نگرانی حاکم بر شبهجزیره کره بهعنوان میراث دوران جنگ سرد ازجمله چالشهایی است که حتی با پایان یافتن این جنگ میان آمریکا و شوروی نیز ادامه پیداکرده است.
محمدجواد قهرمانی-کارشناس مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دوباره مسکو بر دریافت ضمانت های امنیتی از آمریکا و ناتو درخصوص اوکراین، گفتوگوی اتحادیه اروپا و ایالات متحده در رابطه با روسیه،کمک «سیا» به ارتش اوکراین برای مقابله با روسیه، اتهام آمریکا به روسیه درخصوص اعزام نیروهای خرابکار نفوذی به اوکراین، واکنش سوئد به افزایش تحرکات نظامی روسیه در دریای بالتیک، تشویق فنلاند و سوئد به عضویت فوری در ناتو، اعلام تلفات نهایی ناآرامی های قزاقستان، واکنش چینی ها به اقدامات لیتوانی، اظهارات جنجالی ترامپ در جمع حامیانش در آریزونا، برگزاری رزمایش دریایی عربستان و فرانسه، ضربه سنگین شرکتهای آمریکایی به محمد بن سلمان، گفتگوی شش گروه فلسطینی در الجزایر، اولین دیدار دو جانبه صدر و العامری در نجف اشرف از زمان انتخابات اکتبر، رونمایی از سیاست امنیت ملی جدید پاکستان با محوریت صلح و اقتصاد ، موافقت حزب الله و امل با حضور در جلسات کابینه و تاکید دبیر کل سازمان ملل بر لزوم کمک های فوری به افغانستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل درباره رویکرد هیئت غربی شامل اروپا و آمریکا به مذاکرات وین گفت: «در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ، آمریکا و اروپا بر سر موضوعات مختلف ازجمله برجام، اختلافات اساسی داشتند؛ چراکه اروپاییها واقعاً موافق خروج آمریکا از برجام نبودند؛ ولی بعد از روی کار آمدن جو بایدن، در بسیاری از زمینهها ازجمله موضوع برجام، اختلافنظر واشنگتن و بروکسل کاهش پیدا کرده و بسیار همسوتر شدهاند؛ لذا اکنون که گفتگوها به مرحله حساسی رسیده همه طرفها در حال چانهزنی برای دادن امتیاز کمتر و گرفتن امتیاز بیشتر هستند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال حوادث میدان تیان آن من در سال 1989 و پس از آن، انتقاد از رویکردهای پکن در سین کیانگ، تبت، هنگ کنگ و دیگر مناطق چین از محورهای اعمال فشار آمریکا علیه چین بوده است. طی سالیان اخیر نیز همسو با افزایش تنشها در سایر حوزهها، آمریکا تلاش کرده با استناد به مباحث حقوق بشری، فشارها بر چین را افزایش دهد.
محمد جواد قهرمانی-کارشناس مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار جیمی کارتر به تشدید شکاف سیاسی دموکراسی ایالات متحده، شورش و اعلام وضعیت اضطراری در قزاقستان، درخواست کمک رئیس جمهور قزاقستان از سازمان پیمان امنیت جمعی، واکنش اتحادیه اروپا به تحولات قزاقستان،هشدار آمریکا و آلمان به روسیه درباره اوکراین،حضور بورل در خط مرزی شرق اوکراین و هشدارشدید به روسیه، درخواست بلینکن از آلمان درخصوص خط لوله «نورد استریم ۲ »، ادعاهای وزیرخارجه آلمان درباره مذاکرات برجامی وین، تلاش تلآویو برای ترغیب اروپاییها به تهدید ایران با «مکانیسم ماشه»، تایید آزمایش موشکی ابرصوت کره شمالی، دیدار نمایندگان ویژه ترکیه و ارمنستان در مسکو، گفتگوی مقامات ترکیه و پاکستان درباره افغانستان، ماموریت جدید پنتاگون در عراق، گام برداشتن دو جریان عمده سیاسی سنی عراقی به سمت همگرایی، واکنش پاکستان به استقرار سامانه اس-400 از سوی هند، انتقاد پکن از نقش منفی ارتش آمریکا در شیوع کرونا و هشدار سازمان بهداشت جهانی در مورد جهش اومیکرون از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج از پیمان آسمانهای باز، واشنگتن را در مسیر یک مسابقه تسلیحاتی قرار داده و احتمال درگیری هستهای را نیز افزایش میدهد.
مهدی خورسند-کارشناس مسائل قفقاز
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک پژوهشگر مسائل شبه قاره اعتقاد دارد آمریکا برای پیگیری اهداف خود در افغانستان، تلاش میکند از ناچار شدن طالبان به گرایش به کشورهای همسایه افغانستان، چین و روسیه جلوگیری کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بایدن که در نخستین روزهای شروع ریاست جمهوریاش در بهمن ماه 1399 تلاش نمود با خارج کردن انصارالله از بهاصطلاح لیست گروههای تروریستی، جنگ ویرانگر یمن را به پایان برساند، در روزهای گذشته و به دنبال درخواست رسمی امارات، به تیم امنیتی خود دستور داده است موضوع قرار دادن مجدد انصارالله در «لیست سیاه» آمریکا را بررسی کنند!
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: آزمایش دوباره موشکی کره شمالی، خشم آمریکا از هفتمین آزمایش موشکی کره شمالی در سال 2022، تقویت نیروهای ارتش انگلیس در مرزهای شرقی ناتو، هشدار ترامپ به بایدن در خصوص خطر وقوع جنگ جهانی سوم، گمانه زنی آمریکایی ها از حضور چین در بحران اوکراین، ارزیابی سرویس اطلاعات برونمرزی آلمان از بحران اوکراین، گفتگوی روسای جمهور ایران و فرانسه، خروج ایتالیا از بحران سیاسی ، مخالفت دوباره چین با هرگونه ارتباط رسمی بین ایالات متحده و تایوان ، انتقال نخست وزیر کانادا به یک مکان مخفی در پی نگرانی های امنیتی، رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، لفاظی دوباره نفتالی بنت درخصوص ایران، آغاز فرآیند آشتی ملی در سوریه، پایان رزمایش کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در عربستان، تاکید ترکیه به ادامه حمایت از حقوق ترکهای تراکیای غرب یونان و مخالفت رئیس جمهور قزاقستان با تحقیقات بینالمللی درباره ناآرامیهای این کشور از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آمریکا درباره رویکرد کاخ سفید در قبال آزمایشهای موشکی مافوق صوت کره شمالی گفت: «در حال حاضر تنها ابزاری که در اختیار آمریکا قرار دارد تحریم است، اما حتی واشنگتن نیز میداند که برای حل مسئله کره شمالی نمیتواند به گزینه جنگ متوسل شود و تنها گزینه همان گزینه دیپلماسی است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نگرانی حاکم بر شبهجزیره کره بهعنوان میراث دوران جنگ سرد ازجمله چالشهایی است که حتی با پایان یافتن این جنگ میان آمریکا و شوروی نیز ادامه پیداکرده است.
محمدجواد قهرمانی-کارشناس مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دوباره مسکو بر دریافت ضمانت های امنیتی از آمریکا و ناتو درخصوص اوکراین، گفتوگوی اتحادیه اروپا و ایالات متحده در رابطه با روسیه،کمک «سیا» به ارتش اوکراین برای مقابله با روسیه، اتهام آمریکا به روسیه درخصوص اعزام نیروهای خرابکار نفوذی به اوکراین، واکنش سوئد به افزایش تحرکات نظامی روسیه در دریای بالتیک، تشویق فنلاند و سوئد به عضویت فوری در ناتو، اعلام تلفات نهایی ناآرامی های قزاقستان، واکنش چینی ها به اقدامات لیتوانی، اظهارات جنجالی ترامپ در جمع حامیانش در آریزونا، برگزاری رزمایش دریایی عربستان و فرانسه، ضربه سنگین شرکتهای آمریکایی به محمد بن سلمان، گفتگوی شش گروه فلسطینی در الجزایر، اولین دیدار دو جانبه صدر و العامری در نجف اشرف از زمان انتخابات اکتبر، رونمایی از سیاست امنیت ملی جدید پاکستان با محوریت صلح و اقتصاد ، موافقت حزب الله و امل با حضور در جلسات کابینه و تاکید دبیر کل سازمان ملل بر لزوم کمک های فوری به افغانستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل درباره رویکرد هیئت غربی شامل اروپا و آمریکا به مذاکرات وین گفت: «در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ، آمریکا و اروپا بر سر موضوعات مختلف ازجمله برجام، اختلافات اساسی داشتند؛ چراکه اروپاییها واقعاً موافق خروج آمریکا از برجام نبودند؛ ولی بعد از روی کار آمدن جو بایدن، در بسیاری از زمینهها ازجمله موضوع برجام، اختلافنظر واشنگتن و بروکسل کاهش پیدا کرده و بسیار همسوتر شدهاند؛ لذا اکنون که گفتگوها به مرحله حساسی رسیده همه طرفها در حال چانهزنی برای دادن امتیاز کمتر و گرفتن امتیاز بیشتر هستند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال حوادث میدان تیان آن من در سال 1989 و پس از آن، انتقاد از رویکردهای پکن در سین کیانگ، تبت، هنگ کنگ و دیگر مناطق چین از محورهای اعمال فشار آمریکا علیه چین بوده است. طی سالیان اخیر نیز همسو با افزایش تنشها در سایر حوزهها، آمریکا تلاش کرده با استناد به مباحث حقوق بشری، فشارها بر چین را افزایش دهد.
محمد جواد قهرمانی-کارشناس مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار جیمی کارتر به تشدید شکاف سیاسی دموکراسی ایالات متحده، شورش و اعلام وضعیت اضطراری در قزاقستان، درخواست کمک رئیس جمهور قزاقستان از سازمان پیمان امنیت جمعی، واکنش اتحادیه اروپا به تحولات قزاقستان،هشدار آمریکا و آلمان به روسیه درباره اوکراین،حضور بورل در خط مرزی شرق اوکراین و هشدارشدید به روسیه، درخواست بلینکن از آلمان درخصوص خط لوله «نورد استریم ۲ »، ادعاهای وزیرخارجه آلمان درباره مذاکرات برجامی وین، تلاش تلآویو برای ترغیب اروپاییها به تهدید ایران با «مکانیسم ماشه»، تایید آزمایش موشکی ابرصوت کره شمالی، دیدار نمایندگان ویژه ترکیه و ارمنستان در مسکو، گفتگوی مقامات ترکیه و پاکستان درباره افغانستان، ماموریت جدید پنتاگون در عراق، گام برداشتن دو جریان عمده سیاسی سنی عراقی به سمت همگرایی، واکنش پاکستان به استقرار سامانه اس-400 از سوی هند، انتقاد پکن از نقش منفی ارتش آمریکا در شیوع کرونا و هشدار سازمان بهداشت جهانی در مورد جهش اومیکرون از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج از پیمان آسمانهای باز، واشنگتن را در مسیر یک مسابقه تسلیحاتی قرار داده و احتمال درگیری هستهای را نیز افزایش میدهد.
مهدی خورسند-کارشناس مسائل قفقاز
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک پژوهشگر مسائل شبه قاره اعتقاد دارد آمریکا برای پیگیری اهداف خود در افغانستان، تلاش میکند از ناچار شدن طالبان به گرایش به کشورهای همسایه افغانستان، چین و روسیه جلوگیری کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بایدن که در نخستین روزهای شروع ریاست جمهوریاش در بهمن ماه 1399 تلاش نمود با خارج کردن انصارالله از بهاصطلاح لیست گروههای تروریستی، جنگ ویرانگر یمن را به پایان برساند، در روزهای گذشته و به دنبال درخواست رسمی امارات، به تیم امنیتی خود دستور داده است موضوع قرار دادن مجدد انصارالله در «لیست سیاه» آمریکا را بررسی کنند!
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: آزمایش دوباره موشکی کره شمالی، خشم آمریکا از هفتمین آزمایش موشکی کره شمالی در سال 2022، تقویت نیروهای ارتش انگلیس در مرزهای شرقی ناتو، هشدار ترامپ به بایدن در خصوص خطر وقوع جنگ جهانی سوم، گمانه زنی آمریکایی ها از حضور چین در بحران اوکراین، ارزیابی سرویس اطلاعات برونمرزی آلمان از بحران اوکراین، گفتگوی روسای جمهور ایران و فرانسه، خروج ایتالیا از بحران سیاسی ، مخالفت دوباره چین با هرگونه ارتباط رسمی بین ایالات متحده و تایوان ، انتقال نخست وزیر کانادا به یک مکان مخفی در پی نگرانی های امنیتی، رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، لفاظی دوباره نفتالی بنت درخصوص ایران، آغاز فرآیند آشتی ملی در سوریه، پایان رزمایش کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در عربستان، تاکید ترکیه به ادامه حمایت از حقوق ترکهای تراکیای غرب یونان و مخالفت رئیس جمهور قزاقستان با تحقیقات بینالمللی درباره ناآرامیهای این کشور از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آمریکا درباره رویکرد کاخ سفید در قبال آزمایشهای موشکی مافوق صوت کره شمالی گفت: «در حال حاضر تنها ابزاری که در اختیار آمریکا قرار دارد تحریم است، اما حتی واشنگتن نیز میداند که برای حل مسئله کره شمالی نمیتواند به گزینه جنگ متوسل شود و تنها گزینه همان گزینه دیپلماسی است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نگرانی حاکم بر شبهجزیره کره بهعنوان میراث دوران جنگ سرد ازجمله چالشهایی است که حتی با پایان یافتن این جنگ میان آمریکا و شوروی نیز ادامه پیداکرده است.
محمدجواد قهرمانی-کارشناس مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دوباره مسکو بر دریافت ضمانت های امنیتی از آمریکا و ناتو درخصوص اوکراین، گفتوگوی اتحادیه اروپا و ایالات متحده در رابطه با روسیه،کمک «سیا» به ارتش اوکراین برای مقابله با روسیه، اتهام آمریکا به روسیه درخصوص اعزام نیروهای خرابکار نفوذی به اوکراین، واکنش سوئد به افزایش تحرکات نظامی روسیه در دریای بالتیک، تشویق فنلاند و سوئد به عضویت فوری در ناتو، اعلام تلفات نهایی ناآرامی های قزاقستان، واکنش چینی ها به اقدامات لیتوانی، اظهارات جنجالی ترامپ در جمع حامیانش در آریزونا، برگزاری رزمایش دریایی عربستان و فرانسه، ضربه سنگین شرکتهای آمریکایی به محمد بن سلمان، گفتگوی شش گروه فلسطینی در الجزایر، اولین دیدار دو جانبه صدر و العامری در نجف اشرف از زمان انتخابات اکتبر، رونمایی از سیاست امنیت ملی جدید پاکستان با محوریت صلح و اقتصاد ، موافقت حزب الله و امل با حضور در جلسات کابینه و تاکید دبیر کل سازمان ملل بر لزوم کمک های فوری به افغانستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل درباره رویکرد هیئت غربی شامل اروپا و آمریکا به مذاکرات وین گفت: «در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ، آمریکا و اروپا بر سر موضوعات مختلف ازجمله برجام، اختلافات اساسی داشتند؛ چراکه اروپاییها واقعاً موافق خروج آمریکا از برجام نبودند؛ ولی بعد از روی کار آمدن جو بایدن، در بسیاری از زمینهها ازجمله موضوع برجام، اختلافنظر واشنگتن و بروکسل کاهش پیدا کرده و بسیار همسوتر شدهاند؛ لذا اکنون که گفتگوها به مرحله حساسی رسیده همه طرفها در حال چانهزنی برای دادن امتیاز کمتر و گرفتن امتیاز بیشتر هستند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال حوادث میدان تیان آن من در سال 1989 و پس از آن، انتقاد از رویکردهای پکن در سین کیانگ، تبت، هنگ کنگ و دیگر مناطق چین از محورهای اعمال فشار آمریکا علیه چین بوده است. طی سالیان اخیر نیز همسو با افزایش تنشها در سایر حوزهها، آمریکا تلاش کرده با استناد به مباحث حقوق بشری، فشارها بر چین را افزایش دهد.
محمد جواد قهرمانی-کارشناس مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار جیمی کارتر به تشدید شکاف سیاسی دموکراسی ایالات متحده، شورش و اعلام وضعیت اضطراری در قزاقستان، درخواست کمک رئیس جمهور قزاقستان از سازمان پیمان امنیت جمعی، واکنش اتحادیه اروپا به تحولات قزاقستان،هشدار آمریکا و آلمان به روسیه درباره اوکراین،حضور بورل در خط مرزی شرق اوکراین و هشدارشدید به روسیه، درخواست بلینکن از آلمان درخصوص خط لوله «نورد استریم ۲ »، ادعاهای وزیرخارجه آلمان درباره مذاکرات برجامی وین، تلاش تلآویو برای ترغیب اروپاییها به تهدید ایران با «مکانیسم ماشه»، تایید آزمایش موشکی ابرصوت کره شمالی، دیدار نمایندگان ویژه ترکیه و ارمنستان در مسکو، گفتگوی مقامات ترکیه و پاکستان درباره افغانستان، ماموریت جدید پنتاگون در عراق، گام برداشتن دو جریان عمده سیاسی سنی عراقی به سمت همگرایی، واکنش پاکستان به استقرار سامانه اس-400 از سوی هند، انتقاد پکن از نقش منفی ارتش آمریکا در شیوع کرونا و هشدار سازمان بهداشت جهانی در مورد جهش اومیکرون از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج از پیمان آسمانهای باز، واشنگتن را در مسیر یک مسابقه تسلیحاتی قرار داده و احتمال درگیری هستهای را نیز افزایش میدهد.
مهدی خورسند-کارشناس مسائل قفقاز
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک پژوهشگر مسائل شبه قاره اعتقاد دارد آمریکا برای پیگیری اهداف خود در افغانستان، تلاش میکند از ناچار شدن طالبان به گرایش به کشورهای همسایه افغانستان، چین و روسیه جلوگیری کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بایدن که در نخستین روزهای شروع ریاست جمهوریاش در بهمن ماه 1399 تلاش نمود با خارج کردن انصارالله از بهاصطلاح لیست گروههای تروریستی، جنگ ویرانگر یمن را به پایان برساند، در روزهای گذشته و به دنبال درخواست رسمی امارات، به تیم امنیتی خود دستور داده است موضوع قرار دادن مجدد انصارالله در «لیست سیاه» آمریکا را بررسی کنند!
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: آزمایش دوباره موشکی کره شمالی، خشم آمریکا از هفتمین آزمایش موشکی کره شمالی در سال 2022، تقویت نیروهای ارتش انگلیس در مرزهای شرقی ناتو، هشدار ترامپ به بایدن در خصوص خطر وقوع جنگ جهانی سوم، گمانه زنی آمریکایی ها از حضور چین در بحران اوکراین، ارزیابی سرویس اطلاعات برونمرزی آلمان از بحران اوکراین، گفتگوی روسای جمهور ایران و فرانسه، خروج ایتالیا از بحران سیاسی ، مخالفت دوباره چین با هرگونه ارتباط رسمی بین ایالات متحده و تایوان ، انتقال نخست وزیر کانادا به یک مکان مخفی در پی نگرانی های امنیتی، رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، لفاظی دوباره نفتالی بنت درخصوص ایران، آغاز فرآیند آشتی ملی در سوریه، پایان رزمایش کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در عربستان، تاکید ترکیه به ادامه حمایت از حقوق ترکهای تراکیای غرب یونان و مخالفت رئیس جمهور قزاقستان با تحقیقات بینالمللی درباره ناآرامیهای این کشور از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آمریکا درباره رویکرد کاخ سفید در قبال آزمایشهای موشکی مافوق صوت کره شمالی گفت: «در حال حاضر تنها ابزاری که در اختیار آمریکا قرار دارد تحریم است، اما حتی واشنگتن نیز میداند که برای حل مسئله کره شمالی نمیتواند به گزینه جنگ متوسل شود و تنها گزینه همان گزینه دیپلماسی است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نگرانی حاکم بر شبهجزیره کره بهعنوان میراث دوران جنگ سرد ازجمله چالشهایی است که حتی با پایان یافتن این جنگ میان آمریکا و شوروی نیز ادامه پیداکرده است.
محمدجواد قهرمانی-کارشناس مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دوباره مسکو بر دریافت ضمانت های امنیتی از آمریکا و ناتو درخصوص اوکراین، گفتوگوی اتحادیه اروپا و ایالات متحده در رابطه با روسیه،کمک «سیا» به ارتش اوکراین برای مقابله با روسیه، اتهام آمریکا به روسیه درخصوص اعزام نیروهای خرابکار نفوذی به اوکراین، واکنش سوئد به افزایش تحرکات نظامی روسیه در دریای بالتیک، تشویق فنلاند و سوئد به عضویت فوری در ناتو، اعلام تلفات نهایی ناآرامی های قزاقستان، واکنش چینی ها به اقدامات لیتوانی، اظهارات جنجالی ترامپ در جمع حامیانش در آریزونا، برگزاری رزمایش دریایی عربستان و فرانسه، ضربه سنگین شرکتهای آمریکایی به محمد بن سلمان، گفتگوی شش گروه فلسطینی در الجزایر، اولین دیدار دو جانبه صدر و العامری در نجف اشرف از زمان انتخابات اکتبر، رونمایی از سیاست امنیت ملی جدید پاکستان با محوریت صلح و اقتصاد ، موافقت حزب الله و امل با حضور در جلسات کابینه و تاکید دبیر کل سازمان ملل بر لزوم کمک های فوری به افغانستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل درباره رویکرد هیئت غربی شامل اروپا و آمریکا به مذاکرات وین گفت: «در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ، آمریکا و اروپا بر سر موضوعات مختلف ازجمله برجام، اختلافات اساسی داشتند؛ چراکه اروپاییها واقعاً موافق خروج آمریکا از برجام نبودند؛ ولی بعد از روی کار آمدن جو بایدن، در بسیاری از زمینهها ازجمله موضوع برجام، اختلافنظر واشنگتن و بروکسل کاهش پیدا کرده و بسیار همسوتر شدهاند؛ لذا اکنون که گفتگوها به مرحله حساسی رسیده همه طرفها در حال چانهزنی برای دادن امتیاز کمتر و گرفتن امتیاز بیشتر هستند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال حوادث میدان تیان آن من در سال 1989 و پس از آن، انتقاد از رویکردهای پکن در سین کیانگ، تبت، هنگ کنگ و دیگر مناطق چین از محورهای اعمال فشار آمریکا علیه چین بوده است. طی سالیان اخیر نیز همسو با افزایش تنشها در سایر حوزهها، آمریکا تلاش کرده با استناد به مباحث حقوق بشری، فشارها بر چین را افزایش دهد.
محمد جواد قهرمانی-کارشناس مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار جیمی کارتر به تشدید شکاف سیاسی دموکراسی ایالات متحده، شورش و اعلام وضعیت اضطراری در قزاقستان، درخواست کمک رئیس جمهور قزاقستان از سازمان پیمان امنیت جمعی، واکنش اتحادیه اروپا به تحولات قزاقستان،هشدار آمریکا و آلمان به روسیه درباره اوکراین،حضور بورل در خط مرزی شرق اوکراین و هشدارشدید به روسیه، درخواست بلینکن از آلمان درخصوص خط لوله «نورد استریم ۲ »، ادعاهای وزیرخارجه آلمان درباره مذاکرات برجامی وین، تلاش تلآویو برای ترغیب اروپاییها به تهدید ایران با «مکانیسم ماشه»، تایید آزمایش موشکی ابرصوت کره شمالی، دیدار نمایندگان ویژه ترکیه و ارمنستان در مسکو، گفتگوی مقامات ترکیه و پاکستان درباره افغانستان، ماموریت جدید پنتاگون در عراق، گام برداشتن دو جریان عمده سیاسی سنی عراقی به سمت همگرایی، واکنش پاکستان به استقرار سامانه اس-400 از سوی هند، انتقاد پکن از نقش منفی ارتش آمریکا در شیوع کرونا و هشدار سازمان بهداشت جهانی در مورد جهش اومیکرون از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج از پیمان آسمانهای باز، واشنگتن را در مسیر یک مسابقه تسلیحاتی قرار داده و احتمال درگیری هستهای را نیز افزایش میدهد.
مهدی خورسند-کارشناس مسائل قفقاز
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک پژوهشگر مسائل شبه قاره اعتقاد دارد آمریکا برای پیگیری اهداف خود در افغانستان، تلاش میکند از ناچار شدن طالبان به گرایش به کشورهای همسایه افغانستان، چین و روسیه جلوگیری کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: بایدن که در نخستین روزهای شروع ریاست جمهوریاش در بهمن ماه 1399 تلاش نمود با خارج کردن انصارالله از بهاصطلاح لیست گروههای تروریستی، جنگ ویرانگر یمن را به پایان برساند، در روزهای گذشته و به دنبال درخواست رسمی امارات، به تیم امنیتی خود دستور داده است موضوع قرار دادن مجدد انصارالله در «لیست سیاه» آمریکا را بررسی کنند!
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: آزمایش دوباره موشکی کره شمالی، خشم آمریکا از هفتمین آزمایش موشکی کره شمالی در سال 2022، تقویت نیروهای ارتش انگلیس در مرزهای شرقی ناتو، هشدار ترامپ به بایدن در خصوص خطر وقوع جنگ جهانی سوم، گمانه زنی آمریکایی ها از حضور چین در بحران اوکراین، ارزیابی سرویس اطلاعات برونمرزی آلمان از بحران اوکراین، گفتگوی روسای جمهور ایران و فرانسه، خروج ایتالیا از بحران سیاسی ، مخالفت دوباره چین با هرگونه ارتباط رسمی بین ایالات متحده و تایوان ، انتقال نخست وزیر کانادا به یک مکان مخفی در پی نگرانی های امنیتی، رئیس رژیم صهیونیستی به امارات، لفاظی دوباره نفتالی بنت درخصوص ایران، آغاز فرآیند آشتی ملی در سوریه، پایان رزمایش کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در عربستان، تاکید ترکیه به ادامه حمایت از حقوق ترکهای تراکیای غرب یونان و مخالفت رئیس جمهور قزاقستان با تحقیقات بینالمللی درباره ناآرامیهای این کشور از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل آمریکا درباره رویکرد کاخ سفید در قبال آزمایشهای موشکی مافوق صوت کره شمالی گفت: «در حال حاضر تنها ابزاری که در اختیار آمریکا قرار دارد تحریم است، اما حتی واشنگتن نیز میداند که برای حل مسئله کره شمالی نمیتواند به گزینه جنگ متوسل شود و تنها گزینه همان گزینه دیپلماسی است.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: نگرانی حاکم بر شبهجزیره کره بهعنوان میراث دوران جنگ سرد ازجمله چالشهایی است که حتی با پایان یافتن این جنگ میان آمریکا و شوروی نیز ادامه پیداکرده است.
محمدجواد قهرمانی-کارشناس مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: اصرار دوباره مسکو بر دریافت ضمانت های امنیتی از آمریکا و ناتو درخصوص اوکراین، گفتوگوی اتحادیه اروپا و ایالات متحده در رابطه با روسیه،کمک «سیا» به ارتش اوکراین برای مقابله با روسیه، اتهام آمریکا به روسیه درخصوص اعزام نیروهای خرابکار نفوذی به اوکراین، واکنش سوئد به افزایش تحرکات نظامی روسیه در دریای بالتیک، تشویق فنلاند و سوئد به عضویت فوری در ناتو، اعلام تلفات نهایی ناآرامی های قزاقستان، واکنش چینی ها به اقدامات لیتوانی، اظهارات جنجالی ترامپ در جمع حامیانش در آریزونا، برگزاری رزمایش دریایی عربستان و فرانسه، ضربه سنگین شرکتهای آمریکایی به محمد بن سلمان، گفتگوی شش گروه فلسطینی در الجزایر، اولین دیدار دو جانبه صدر و العامری در نجف اشرف از زمان انتخابات اکتبر، رونمایی از سیاست امنیت ملی جدید پاکستان با محوریت صلح و اقتصاد ، موافقت حزب الله و امل با حضور در جلسات کابینه و تاکید دبیر کل سازمان ملل بر لزوم کمک های فوری به افغانستان از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین- گفتگو: یک کارشناس مسائل بینالملل درباره رویکرد هیئت غربی شامل اروپا و آمریکا به مذاکرات وین گفت: «در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ، آمریکا و اروپا بر سر موضوعات مختلف ازجمله برجام، اختلافات اساسی داشتند؛ چراکه اروپاییها واقعاً موافق خروج آمریکا از برجام نبودند؛ ولی بعد از روی کار آمدن جو بایدن، در بسیاری از زمینهها ازجمله موضوع برجام، اختلافنظر واشنگتن و بروکسل کاهش پیدا کرده و بسیار همسوتر شدهاند؛ لذا اکنون که گفتگوها به مرحله حساسی رسیده همه طرفها در حال چانهزنی برای دادن امتیاز کمتر و گرفتن امتیاز بیشتر هستند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: به دنبال حوادث میدان تیان آن من در سال 1989 و پس از آن، انتقاد از رویکردهای پکن در سین کیانگ، تبت، هنگ کنگ و دیگر مناطق چین از محورهای اعمال فشار آمریکا علیه چین بوده است. طی سالیان اخیر نیز همسو با افزایش تنشها در سایر حوزهها، آمریکا تلاش کرده با استناد به مباحث حقوق بشری، فشارها بر چین را افزایش دهد.
محمد جواد قهرمانی-کارشناس مسائل آسیا
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: هشدار جیمی کارتر به تشدید شکاف سیاسی دموکراسی ایالات متحده، شورش و اعلام وضعیت اضطراری در قزاقستان، درخواست کمک رئیس جمهور قزاقستان از سازمان پیمان امنیت جمعی، واکنش اتحادیه اروپا به تحولات قزاقستان،هشدار آمریکا و آلمان به روسیه درباره اوکراین،حضور بورل در خط مرزی شرق اوکراین و هشدارشدید به روسیه، درخواست بلینکن از آلمان درخصوص خط لوله «نورد استریم ۲ »، ادعاهای وزیرخارجه آلمان درباره مذاکرات برجامی وین، تلاش تلآویو برای ترغیب اروپاییها به تهدید ایران با «مکانیسم ماشه»، تایید آزمایش موشکی ابرصوت کره شمالی، دیدار نمایندگان ویژه ترکیه و ارمنستان در مسکو، گفتگوی مقامات ترکیه و پاکستان درباره افغانستان، ماموریت جدید پنتاگون در عراق، گام برداشتن دو جریان عمده سیاسی سنی عراقی به سمت همگرایی، واکنش پاکستان به استقرار سامانه اس-400 از سوی هند، انتقاد پکن از نقش منفی ارتش آمریکا در شیوع کرونا و هشدار سازمان بهداشت جهانی در مورد جهش اومیکرون از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: خروج از پیمان آسمانهای باز، واشنگتن را در مسیر یک مسابقه تسلیحاتی قرار داده و احتمال درگیری هستهای را نیز افزایش میدهد.
مهدی خورسند-کارشناس مسائل قفقاز
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک پژوهشگر مسائل شبه قاره اعتقاد دارد آمریکا برای پیگیری اهداف خود در افغانستان، تلاش میکند از ناچار شدن طالبان به گرایش به کشورهای همسایه افغانستان، چین و روسیه جلوگیری کند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: « کمبود نفت در نتیجه جنگ ایران فرصتی منحصر به فرد برای فیلیپین، به عنوان ریاست آ.سه.آن است تا با چین در خصوص قانون دریای جنوبی چین پیشرفت حاصل کند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تحرک تازه برخی اعضای شورای همکاری خلیج فارس برای حضور فعالتر در ترتیبات امنیتی ناتو را نباید بهعنوان یک چرخش ناگهانی یا تغییر بنیادین در سیاست خارجی این کشورها تفسیر کرد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: رقابت سالهای اخیر میان آمریکا و چین هم مناطق جغرافیایی مختلف از جمله هندوپاسیفیک، غرب آسیا، قطب شمال و جنوب و آفریقا را در بر میگیرد و هم در حوزههای مختلف مانند اقتصادی و فناوری جاری است. در این میان، یک رقابت راهبردی نیز در منطقه خلیج فارس در حوزههای اقتصادی، فناورانه و نظامی شکل گرفته است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: تنگه هرمز از یک گذرگاه انرژی به ابزاری ژئوپلیتیک بدل شده و اذعان ناخواسته غرب به توانایی ایران در ایجاد اختلال در آن، بازدارندگی تهران را تثبیت کرده است.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.