شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست معترضان فرانسوی برای خروج از ناتو، اظهارات ترامپ درباره اینکه روز سهشنبه در منهتن دستگیر خواهدشد، اعتراض گروه هفت به «انفعال» شورای امنیت در مقابل کرهشمالی، امضاء توافقنامه امنیتی میان ایران و عراق، تاکید استرالیا براینکه هیچ تعهدی برای حمایت از آمریکا ندارد، افزایش 20درصدی حجم گردش کالا بین روسیه و ایران طی یک سال، دادگاه کویت انتخابات 2022 را باطل کرد و پارلمان منحل شده را بازگرداند، نگرانی بنی گانتس از وقوع جنگ داخلی در اسرائیل، آغاز نشست شرم الشیخ در سایه محکومیت گروه های فلسطینی، تاکید سفیر چین بر جایگاه مهم ایران در طرح کمربند-راه، تاکید روسیه براینکه اظهارات برلین درباره بازداشت پوتین را بررسی میکند، بازدید غیرمنتظره پوتین از دونباس، عملیات جدید ضدصهیونیستی در «حواره» در کرانه باختری، بشار اسد نقش امارات در خاورمیانه را مثبت و فعال خواند، نتایج نظر سنجی درباره برنده انتخابات آتی ترکیه، اظهارات بولتون درباره اینکه بایدن از پیروزی اوکراین میترسد، تحریم 300 نفر از جمله اسد از سوی اوکراین، تصمیم هند برای آموزش «رهبری، دیپلماسی و فرهنگ» به اعضای ارشد طالبان ، صربستان و کوزوو برغم تمجید اتحادیه اروپا از پیشرفت مذاکرات از امضای توافق نهایی بازماندند، برنامه دیدار وزرای خارجه ایران و عربستان به زودی، و ارزیابی اشتباه بودن حمله آمریکا به عراق از سوی اکثر آمریکاییها، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از ابتدای حمله نظامی عربستان به یمن تاکنون، مناسبات سیاسی، نظامی و امنیتی ریاض و ابوظبی چهار مقطع متفاوت را سپری کرده است؛ روابط دو کشور که در ابتدای جنگ مبتنی بر «اتحاد و همگرایی» بود، بعد از مدتی به سمت «رقابت» حرکت کرد. این رقابت، به بروز «اختلافات» متعددی منجر شد که با تداوم آن، امروز دو کشور از مرحله اختلاف نیز عبور کرده و دچار «تنش» با یکدیگر شدهاند.
حمید خوشآیند – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وقوع جنگ اوکراین، چین را در وضعیت پیچیدهای قرار داد. بدین معنا که اتخاذ موضعی که بتواند روسیه را از خود دور نکند و در عین حال به مدیریت روابط با غرب بینجامد برای این کشور امری دشوار بود. بر همین اساس طی یک سال گذشته پکن اگرچه به انتقاد جدی از روسیه نپرداخته اما در عین حال، تاکنون از ارائه حمایتی از روسیه که تغییردهنده بازی به شمار آید، از جمله انتقال تسلیحات، خودداری کرده است. در مقابل، انتقاداتی را نیز به غرب از جمله در موضوع گسترش ناتو وارد کرده است.
محمد جواد قهرمانی – پژوهشگر مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: رویکرد بشار اسد به انتخابات ترکیه، گفتوگوی کمسابقه روسای ارتش آمریکا و روسیه پیرامون سقوط پهپاد آمریکایی، هشدار چین نسبت به بازگشت ژاپن به مسیر «نظامیگری»، سوریه مناطق الحاق شده از اوکراین را متعلق به روسیه دانست، جدیدترین موضع گیری وزیر خارجه عربستان درباره ایران، واکنش وزیر خارجه آمریکا به توافق ریاض و تهران، رایزنی گروسی و مورا درباره ایران، تهدید مکرون به انحلال مجلس، هشدار رسانه های صهیونیستی به احتمال بحرانی بیسابقه در ماه رمضان، احتمال خروج نیروهای ترکیه از سوریه به زودی، تعویق نشست چهار جانبه مسکو، حمایت بشار اسد از ایده گسترش حضور نظامی روسیه در سوریه، چراغ سبز ترکیه برای عضویت فنلاند در ناتو و سرنوشت مبهم درخواست سوئد، شروط بشار اسد برای دیدار با اردوغان، آمریکا سقوط پهپاد آمریکایی در دریای سیاه را غیرعمدی دانست، برکناری سه استاندار اوکراین از سوی زلنسکی، گزارش سیانان از سقوط پهپاد چینی بهسازی و مسلح شده در شرق اوکراین، ناپدیدشدن ۲.۵ تن اورانیوم در لیبی، موافقت رژیم صهیونیستی با مجهز کردن اوکراین به سامانه ضدپهپاد، صدور دستور اخراج سفرای آرژانتین و اکوادور، و تاکید عربستان بر اینکه به کشوری که سقف قیمت تعیین کند نفت نخواهد فروخت، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اتحادیه اروپا در زمانی که شاهد بازگشت جنگ در اروپا است، برنامهای را تحت عنوان “قطبنمای استراتژیک برای امنیت و دفاع”
«A Strategic Compass for Security and Defence» به شکل رسمی تایید کرده است که یک اقدام بلندپروازانه برای تقویت سیاست امنیتی و دفاعی اتحادیه اروپا تا سال 2030 ارائه میدهد.
پوریا نبیپور – دکترای علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین-رصد: دو رویداد مهم در سال 2022 آینده مناقشه آمریکا و چین را تحت الشعاع خود قرار داد: جنگ اوکراین – روسیه و سفر نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان. در این گزارش تأثیر این دو رویداد بر رویارویی آمریکا و چین و روند آینده این مناقشه و نیز واکنشهای نظامی ژاپن با توجه به این رویدادها بررسی خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: افشای انگیزههای کانادا از ارسال تسلیحات برای عربستان، موافقت کنست با مصونیت نتانیاهو دربرابر عزل و زندان، اوکراین؛ سومین واردکننده بزرگ سلاح در جهان در سال 2022، برگزاری نشست جنبش «دوستان روسیه» با مشارکت بیش از ۴۰ کشور، اذعان آمریکا به عدم توانایی برای میانجی گری میان ایران و عربستان، اعلام جزئیاتی از ارسال زیردریاییهای اتمی آمریکا به استرالیا، افشای انگیزه واقعی آمریکا از استقرار نظامیانش در پایگاههای التنف و عین الاسد، آزمایش موشکی جدید کره شمالی، روی آوردن کشورهای عربی به دمشق، هشدار یک مقام سابق آمریکا درباره ورشکستگی ۵ بانک بزرگ این کشور، انتقاد سازمانهای بینالمللی به قانون سختگیرانه انگلیس علیه پناهندگان، ابوظبی به دنبال مذاکره مستقیم با صنعا، ابراز نگرانی وزیر صهیونیست درباره سقوط کابینه، هشدار پاشینیان در مورد تحرکات جدید تنشزا جمهوری آذربایجان، گزارش خبرگزاری روسی از گفتوگوی ایران و بحرین، تاکید نماینده پارلمان بحرین بر اهتمام بر بازگشایی سفارت و از سرگیری پروازها به ایران، دیدار فرستاده ویژه سازمان ملل در امور یمن با وزیر خارجه، احتمال حضور بشار اسد در نشست چهارجانبه مسکو و گزارش الشرق الاوسط از جریان کانالهای ارتباطی ایران و مصر، از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه بیانیه چین فاقد پیشنهاد مشخصی برای مبادله امتیاز بین دو طرف درگیر در جنگ اوکراین و گشایش روزنهای به روی صلح بوده، صرفا خواستار آغاز مذاکرات بود، گفت: در جریان جنگ اوکراین، چین با خرید انرژی ارزان قیمت از روسیه و افزایش ذخایر انرژی، نه تنها برای اولین بار به صادرکننده انرژی تبدیل شده، بلکه از قدرت چانه زنی بیشتر در برابر سایر صادرکنندگان انرژی به چین هم برخوردار شده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دیدار اخیر روسای پارلمانهای عربی از دمشق و گفتگوی آنها با بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه از وجود رویکرد جدید کشورهای عربی برای پذیرش مجدد سوریه در پیکره مجموعه جهان عرب حکایت دارد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به توافق اخیر میان ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط که با میانجیگری چین انجام شد، تصریح کرد: نفس برقراری روابط دیپلماتیک میان تهران و ریاض، به هدف پایان یافتن جنگ در یمن کمک میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست معترضان فرانسوی برای خروج از ناتو، اظهارات ترامپ درباره اینکه روز سهشنبه در منهتن دستگیر خواهدشد، اعتراض گروه هفت به «انفعال» شورای امنیت در مقابل کرهشمالی، امضاء توافقنامه امنیتی میان ایران و عراق، تاکید استرالیا براینکه هیچ تعهدی برای حمایت از آمریکا ندارد، افزایش 20درصدی حجم گردش کالا بین روسیه و ایران طی یک سال، دادگاه کویت انتخابات 2022 را باطل کرد و پارلمان منحل شده را بازگرداند، نگرانی بنی گانتس از وقوع جنگ داخلی در اسرائیل، آغاز نشست شرم الشیخ در سایه محکومیت گروه های فلسطینی، تاکید سفیر چین بر جایگاه مهم ایران در طرح کمربند-راه، تاکید روسیه براینکه اظهارات برلین درباره بازداشت پوتین را بررسی میکند، بازدید غیرمنتظره پوتین از دونباس، عملیات جدید ضدصهیونیستی در «حواره» در کرانه باختری، بشار اسد نقش امارات در خاورمیانه را مثبت و فعال خواند، نتایج نظر سنجی درباره برنده انتخابات آتی ترکیه، اظهارات بولتون درباره اینکه بایدن از پیروزی اوکراین میترسد، تحریم 300 نفر از جمله اسد از سوی اوکراین، تصمیم هند برای آموزش «رهبری، دیپلماسی و فرهنگ» به اعضای ارشد طالبان ، صربستان و کوزوو برغم تمجید اتحادیه اروپا از پیشرفت مذاکرات از امضای توافق نهایی بازماندند، برنامه دیدار وزرای خارجه ایران و عربستان به زودی، و ارزیابی اشتباه بودن حمله آمریکا به عراق از سوی اکثر آمریکاییها، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از ابتدای حمله نظامی عربستان به یمن تاکنون، مناسبات سیاسی، نظامی و امنیتی ریاض و ابوظبی چهار مقطع متفاوت را سپری کرده است؛ روابط دو کشور که در ابتدای جنگ مبتنی بر «اتحاد و همگرایی» بود، بعد از مدتی به سمت «رقابت» حرکت کرد. این رقابت، به بروز «اختلافات» متعددی منجر شد که با تداوم آن، امروز دو کشور از مرحله اختلاف نیز عبور کرده و دچار «تنش» با یکدیگر شدهاند.
حمید خوشآیند – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وقوع جنگ اوکراین، چین را در وضعیت پیچیدهای قرار داد. بدین معنا که اتخاذ موضعی که بتواند روسیه را از خود دور نکند و در عین حال به مدیریت روابط با غرب بینجامد برای این کشور امری دشوار بود. بر همین اساس طی یک سال گذشته پکن اگرچه به انتقاد جدی از روسیه نپرداخته اما در عین حال، تاکنون از ارائه حمایتی از روسیه که تغییردهنده بازی به شمار آید، از جمله انتقال تسلیحات، خودداری کرده است. در مقابل، انتقاداتی را نیز به غرب از جمله در موضوع گسترش ناتو وارد کرده است.
محمد جواد قهرمانی – پژوهشگر مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: رویکرد بشار اسد به انتخابات ترکیه، گفتوگوی کمسابقه روسای ارتش آمریکا و روسیه پیرامون سقوط پهپاد آمریکایی، هشدار چین نسبت به بازگشت ژاپن به مسیر «نظامیگری»، سوریه مناطق الحاق شده از اوکراین را متعلق به روسیه دانست، جدیدترین موضع گیری وزیر خارجه عربستان درباره ایران، واکنش وزیر خارجه آمریکا به توافق ریاض و تهران، رایزنی گروسی و مورا درباره ایران، تهدید مکرون به انحلال مجلس، هشدار رسانه های صهیونیستی به احتمال بحرانی بیسابقه در ماه رمضان، احتمال خروج نیروهای ترکیه از سوریه به زودی، تعویق نشست چهار جانبه مسکو، حمایت بشار اسد از ایده گسترش حضور نظامی روسیه در سوریه، چراغ سبز ترکیه برای عضویت فنلاند در ناتو و سرنوشت مبهم درخواست سوئد، شروط بشار اسد برای دیدار با اردوغان، آمریکا سقوط پهپاد آمریکایی در دریای سیاه را غیرعمدی دانست، برکناری سه استاندار اوکراین از سوی زلنسکی، گزارش سیانان از سقوط پهپاد چینی بهسازی و مسلح شده در شرق اوکراین، ناپدیدشدن ۲.۵ تن اورانیوم در لیبی، موافقت رژیم صهیونیستی با مجهز کردن اوکراین به سامانه ضدپهپاد، صدور دستور اخراج سفرای آرژانتین و اکوادور، و تاکید عربستان بر اینکه به کشوری که سقف قیمت تعیین کند نفت نخواهد فروخت، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اتحادیه اروپا در زمانی که شاهد بازگشت جنگ در اروپا است، برنامهای را تحت عنوان “قطبنمای استراتژیک برای امنیت و دفاع”
«A Strategic Compass for Security and Defence» به شکل رسمی تایید کرده است که یک اقدام بلندپروازانه برای تقویت سیاست امنیتی و دفاعی اتحادیه اروپا تا سال 2030 ارائه میدهد.
پوریا نبیپور – دکترای علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین-رصد: دو رویداد مهم در سال 2022 آینده مناقشه آمریکا و چین را تحت الشعاع خود قرار داد: جنگ اوکراین – روسیه و سفر نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان. در این گزارش تأثیر این دو رویداد بر رویارویی آمریکا و چین و روند آینده این مناقشه و نیز واکنشهای نظامی ژاپن با توجه به این رویدادها بررسی خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: افشای انگیزههای کانادا از ارسال تسلیحات برای عربستان، موافقت کنست با مصونیت نتانیاهو دربرابر عزل و زندان، اوکراین؛ سومین واردکننده بزرگ سلاح در جهان در سال 2022، برگزاری نشست جنبش «دوستان روسیه» با مشارکت بیش از ۴۰ کشور، اذعان آمریکا به عدم توانایی برای میانجی گری میان ایران و عربستان، اعلام جزئیاتی از ارسال زیردریاییهای اتمی آمریکا به استرالیا، افشای انگیزه واقعی آمریکا از استقرار نظامیانش در پایگاههای التنف و عین الاسد، آزمایش موشکی جدید کره شمالی، روی آوردن کشورهای عربی به دمشق، هشدار یک مقام سابق آمریکا درباره ورشکستگی ۵ بانک بزرگ این کشور، انتقاد سازمانهای بینالمللی به قانون سختگیرانه انگلیس علیه پناهندگان، ابوظبی به دنبال مذاکره مستقیم با صنعا، ابراز نگرانی وزیر صهیونیست درباره سقوط کابینه، هشدار پاشینیان در مورد تحرکات جدید تنشزا جمهوری آذربایجان، گزارش خبرگزاری روسی از گفتوگوی ایران و بحرین، تاکید نماینده پارلمان بحرین بر اهتمام بر بازگشایی سفارت و از سرگیری پروازها به ایران، دیدار فرستاده ویژه سازمان ملل در امور یمن با وزیر خارجه، احتمال حضور بشار اسد در نشست چهارجانبه مسکو و گزارش الشرق الاوسط از جریان کانالهای ارتباطی ایران و مصر، از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه بیانیه چین فاقد پیشنهاد مشخصی برای مبادله امتیاز بین دو طرف درگیر در جنگ اوکراین و گشایش روزنهای به روی صلح بوده، صرفا خواستار آغاز مذاکرات بود، گفت: در جریان جنگ اوکراین، چین با خرید انرژی ارزان قیمت از روسیه و افزایش ذخایر انرژی، نه تنها برای اولین بار به صادرکننده انرژی تبدیل شده، بلکه از قدرت چانه زنی بیشتر در برابر سایر صادرکنندگان انرژی به چین هم برخوردار شده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دیدار اخیر روسای پارلمانهای عربی از دمشق و گفتگوی آنها با بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه از وجود رویکرد جدید کشورهای عربی برای پذیرش مجدد سوریه در پیکره مجموعه جهان عرب حکایت دارد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به توافق اخیر میان ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط که با میانجیگری چین انجام شد، تصریح کرد: نفس برقراری روابط دیپلماتیک میان تهران و ریاض، به هدف پایان یافتن جنگ در یمن کمک میکند.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست معترضان فرانسوی برای خروج از ناتو، اظهارات ترامپ درباره اینکه روز سهشنبه در منهتن دستگیر خواهدشد، اعتراض گروه هفت به «انفعال» شورای امنیت در مقابل کرهشمالی، امضاء توافقنامه امنیتی میان ایران و عراق، تاکید استرالیا براینکه هیچ تعهدی برای حمایت از آمریکا ندارد، افزایش 20درصدی حجم گردش کالا بین روسیه و ایران طی یک سال، دادگاه کویت انتخابات 2022 را باطل کرد و پارلمان منحل شده را بازگرداند، نگرانی بنی گانتس از وقوع جنگ داخلی در اسرائیل، آغاز نشست شرم الشیخ در سایه محکومیت گروه های فلسطینی، تاکید سفیر چین بر جایگاه مهم ایران در طرح کمربند-راه، تاکید روسیه براینکه اظهارات برلین درباره بازداشت پوتین را بررسی میکند، بازدید غیرمنتظره پوتین از دونباس، عملیات جدید ضدصهیونیستی در «حواره» در کرانه باختری، بشار اسد نقش امارات در خاورمیانه را مثبت و فعال خواند، نتایج نظر سنجی درباره برنده انتخابات آتی ترکیه، اظهارات بولتون درباره اینکه بایدن از پیروزی اوکراین میترسد، تحریم 300 نفر از جمله اسد از سوی اوکراین، تصمیم هند برای آموزش «رهبری، دیپلماسی و فرهنگ» به اعضای ارشد طالبان ، صربستان و کوزوو برغم تمجید اتحادیه اروپا از پیشرفت مذاکرات از امضای توافق نهایی بازماندند، برنامه دیدار وزرای خارجه ایران و عربستان به زودی، و ارزیابی اشتباه بودن حمله آمریکا به عراق از سوی اکثر آمریکاییها، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از ابتدای حمله نظامی عربستان به یمن تاکنون، مناسبات سیاسی، نظامی و امنیتی ریاض و ابوظبی چهار مقطع متفاوت را سپری کرده است؛ روابط دو کشور که در ابتدای جنگ مبتنی بر «اتحاد و همگرایی» بود، بعد از مدتی به سمت «رقابت» حرکت کرد. این رقابت، به بروز «اختلافات» متعددی منجر شد که با تداوم آن، امروز دو کشور از مرحله اختلاف نیز عبور کرده و دچار «تنش» با یکدیگر شدهاند.
حمید خوشآیند – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وقوع جنگ اوکراین، چین را در وضعیت پیچیدهای قرار داد. بدین معنا که اتخاذ موضعی که بتواند روسیه را از خود دور نکند و در عین حال به مدیریت روابط با غرب بینجامد برای این کشور امری دشوار بود. بر همین اساس طی یک سال گذشته پکن اگرچه به انتقاد جدی از روسیه نپرداخته اما در عین حال، تاکنون از ارائه حمایتی از روسیه که تغییردهنده بازی به شمار آید، از جمله انتقال تسلیحات، خودداری کرده است. در مقابل، انتقاداتی را نیز به غرب از جمله در موضوع گسترش ناتو وارد کرده است.
محمد جواد قهرمانی – پژوهشگر مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: رویکرد بشار اسد به انتخابات ترکیه، گفتوگوی کمسابقه روسای ارتش آمریکا و روسیه پیرامون سقوط پهپاد آمریکایی، هشدار چین نسبت به بازگشت ژاپن به مسیر «نظامیگری»، سوریه مناطق الحاق شده از اوکراین را متعلق به روسیه دانست، جدیدترین موضع گیری وزیر خارجه عربستان درباره ایران، واکنش وزیر خارجه آمریکا به توافق ریاض و تهران، رایزنی گروسی و مورا درباره ایران، تهدید مکرون به انحلال مجلس، هشدار رسانه های صهیونیستی به احتمال بحرانی بیسابقه در ماه رمضان، احتمال خروج نیروهای ترکیه از سوریه به زودی، تعویق نشست چهار جانبه مسکو، حمایت بشار اسد از ایده گسترش حضور نظامی روسیه در سوریه، چراغ سبز ترکیه برای عضویت فنلاند در ناتو و سرنوشت مبهم درخواست سوئد، شروط بشار اسد برای دیدار با اردوغان، آمریکا سقوط پهپاد آمریکایی در دریای سیاه را غیرعمدی دانست، برکناری سه استاندار اوکراین از سوی زلنسکی، گزارش سیانان از سقوط پهپاد چینی بهسازی و مسلح شده در شرق اوکراین، ناپدیدشدن ۲.۵ تن اورانیوم در لیبی، موافقت رژیم صهیونیستی با مجهز کردن اوکراین به سامانه ضدپهپاد، صدور دستور اخراج سفرای آرژانتین و اکوادور، و تاکید عربستان بر اینکه به کشوری که سقف قیمت تعیین کند نفت نخواهد فروخت، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اتحادیه اروپا در زمانی که شاهد بازگشت جنگ در اروپا است، برنامهای را تحت عنوان “قطبنمای استراتژیک برای امنیت و دفاع”
«A Strategic Compass for Security and Defence» به شکل رسمی تایید کرده است که یک اقدام بلندپروازانه برای تقویت سیاست امنیتی و دفاعی اتحادیه اروپا تا سال 2030 ارائه میدهد.
پوریا نبیپور – دکترای علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین-رصد: دو رویداد مهم در سال 2022 آینده مناقشه آمریکا و چین را تحت الشعاع خود قرار داد: جنگ اوکراین – روسیه و سفر نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان. در این گزارش تأثیر این دو رویداد بر رویارویی آمریکا و چین و روند آینده این مناقشه و نیز واکنشهای نظامی ژاپن با توجه به این رویدادها بررسی خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: افشای انگیزههای کانادا از ارسال تسلیحات برای عربستان، موافقت کنست با مصونیت نتانیاهو دربرابر عزل و زندان، اوکراین؛ سومین واردکننده بزرگ سلاح در جهان در سال 2022، برگزاری نشست جنبش «دوستان روسیه» با مشارکت بیش از ۴۰ کشور، اذعان آمریکا به عدم توانایی برای میانجی گری میان ایران و عربستان، اعلام جزئیاتی از ارسال زیردریاییهای اتمی آمریکا به استرالیا، افشای انگیزه واقعی آمریکا از استقرار نظامیانش در پایگاههای التنف و عین الاسد، آزمایش موشکی جدید کره شمالی، روی آوردن کشورهای عربی به دمشق، هشدار یک مقام سابق آمریکا درباره ورشکستگی ۵ بانک بزرگ این کشور، انتقاد سازمانهای بینالمللی به قانون سختگیرانه انگلیس علیه پناهندگان، ابوظبی به دنبال مذاکره مستقیم با صنعا، ابراز نگرانی وزیر صهیونیست درباره سقوط کابینه، هشدار پاشینیان در مورد تحرکات جدید تنشزا جمهوری آذربایجان، گزارش خبرگزاری روسی از گفتوگوی ایران و بحرین، تاکید نماینده پارلمان بحرین بر اهتمام بر بازگشایی سفارت و از سرگیری پروازها به ایران، دیدار فرستاده ویژه سازمان ملل در امور یمن با وزیر خارجه، احتمال حضور بشار اسد در نشست چهارجانبه مسکو و گزارش الشرق الاوسط از جریان کانالهای ارتباطی ایران و مصر، از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه بیانیه چین فاقد پیشنهاد مشخصی برای مبادله امتیاز بین دو طرف درگیر در جنگ اوکراین و گشایش روزنهای به روی صلح بوده، صرفا خواستار آغاز مذاکرات بود، گفت: در جریان جنگ اوکراین، چین با خرید انرژی ارزان قیمت از روسیه و افزایش ذخایر انرژی، نه تنها برای اولین بار به صادرکننده انرژی تبدیل شده، بلکه از قدرت چانه زنی بیشتر در برابر سایر صادرکنندگان انرژی به چین هم برخوردار شده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دیدار اخیر روسای پارلمانهای عربی از دمشق و گفتگوی آنها با بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه از وجود رویکرد جدید کشورهای عربی برای پذیرش مجدد سوریه در پیکره مجموعه جهان عرب حکایت دارد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به توافق اخیر میان ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط که با میانجیگری چین انجام شد، تصریح کرد: نفس برقراری روابط دیپلماتیک میان تهران و ریاض، به هدف پایان یافتن جنگ در یمن کمک میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست معترضان فرانسوی برای خروج از ناتو، اظهارات ترامپ درباره اینکه روز سهشنبه در منهتن دستگیر خواهدشد، اعتراض گروه هفت به «انفعال» شورای امنیت در مقابل کرهشمالی، امضاء توافقنامه امنیتی میان ایران و عراق، تاکید استرالیا براینکه هیچ تعهدی برای حمایت از آمریکا ندارد، افزایش 20درصدی حجم گردش کالا بین روسیه و ایران طی یک سال، دادگاه کویت انتخابات 2022 را باطل کرد و پارلمان منحل شده را بازگرداند، نگرانی بنی گانتس از وقوع جنگ داخلی در اسرائیل، آغاز نشست شرم الشیخ در سایه محکومیت گروه های فلسطینی، تاکید سفیر چین بر جایگاه مهم ایران در طرح کمربند-راه، تاکید روسیه براینکه اظهارات برلین درباره بازداشت پوتین را بررسی میکند، بازدید غیرمنتظره پوتین از دونباس، عملیات جدید ضدصهیونیستی در «حواره» در کرانه باختری، بشار اسد نقش امارات در خاورمیانه را مثبت و فعال خواند، نتایج نظر سنجی درباره برنده انتخابات آتی ترکیه، اظهارات بولتون درباره اینکه بایدن از پیروزی اوکراین میترسد، تحریم 300 نفر از جمله اسد از سوی اوکراین، تصمیم هند برای آموزش «رهبری، دیپلماسی و فرهنگ» به اعضای ارشد طالبان ، صربستان و کوزوو برغم تمجید اتحادیه اروپا از پیشرفت مذاکرات از امضای توافق نهایی بازماندند، برنامه دیدار وزرای خارجه ایران و عربستان به زودی، و ارزیابی اشتباه بودن حمله آمریکا به عراق از سوی اکثر آمریکاییها، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از ابتدای حمله نظامی عربستان به یمن تاکنون، مناسبات سیاسی، نظامی و امنیتی ریاض و ابوظبی چهار مقطع متفاوت را سپری کرده است؛ روابط دو کشور که در ابتدای جنگ مبتنی بر «اتحاد و همگرایی» بود، بعد از مدتی به سمت «رقابت» حرکت کرد. این رقابت، به بروز «اختلافات» متعددی منجر شد که با تداوم آن، امروز دو کشور از مرحله اختلاف نیز عبور کرده و دچار «تنش» با یکدیگر شدهاند.
حمید خوشآیند – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وقوع جنگ اوکراین، چین را در وضعیت پیچیدهای قرار داد. بدین معنا که اتخاذ موضعی که بتواند روسیه را از خود دور نکند و در عین حال به مدیریت روابط با غرب بینجامد برای این کشور امری دشوار بود. بر همین اساس طی یک سال گذشته پکن اگرچه به انتقاد جدی از روسیه نپرداخته اما در عین حال، تاکنون از ارائه حمایتی از روسیه که تغییردهنده بازی به شمار آید، از جمله انتقال تسلیحات، خودداری کرده است. در مقابل، انتقاداتی را نیز به غرب از جمله در موضوع گسترش ناتو وارد کرده است.
محمد جواد قهرمانی – پژوهشگر مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: رویکرد بشار اسد به انتخابات ترکیه، گفتوگوی کمسابقه روسای ارتش آمریکا و روسیه پیرامون سقوط پهپاد آمریکایی، هشدار چین نسبت به بازگشت ژاپن به مسیر «نظامیگری»، سوریه مناطق الحاق شده از اوکراین را متعلق به روسیه دانست، جدیدترین موضع گیری وزیر خارجه عربستان درباره ایران، واکنش وزیر خارجه آمریکا به توافق ریاض و تهران، رایزنی گروسی و مورا درباره ایران، تهدید مکرون به انحلال مجلس، هشدار رسانه های صهیونیستی به احتمال بحرانی بیسابقه در ماه رمضان، احتمال خروج نیروهای ترکیه از سوریه به زودی، تعویق نشست چهار جانبه مسکو، حمایت بشار اسد از ایده گسترش حضور نظامی روسیه در سوریه، چراغ سبز ترکیه برای عضویت فنلاند در ناتو و سرنوشت مبهم درخواست سوئد، شروط بشار اسد برای دیدار با اردوغان، آمریکا سقوط پهپاد آمریکایی در دریای سیاه را غیرعمدی دانست، برکناری سه استاندار اوکراین از سوی زلنسکی، گزارش سیانان از سقوط پهپاد چینی بهسازی و مسلح شده در شرق اوکراین، ناپدیدشدن ۲.۵ تن اورانیوم در لیبی، موافقت رژیم صهیونیستی با مجهز کردن اوکراین به سامانه ضدپهپاد، صدور دستور اخراج سفرای آرژانتین و اکوادور، و تاکید عربستان بر اینکه به کشوری که سقف قیمت تعیین کند نفت نخواهد فروخت، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اتحادیه اروپا در زمانی که شاهد بازگشت جنگ در اروپا است، برنامهای را تحت عنوان “قطبنمای استراتژیک برای امنیت و دفاع”
«A Strategic Compass for Security and Defence» به شکل رسمی تایید کرده است که یک اقدام بلندپروازانه برای تقویت سیاست امنیتی و دفاعی اتحادیه اروپا تا سال 2030 ارائه میدهد.
پوریا نبیپور – دکترای علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین-رصد: دو رویداد مهم در سال 2022 آینده مناقشه آمریکا و چین را تحت الشعاع خود قرار داد: جنگ اوکراین – روسیه و سفر نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان. در این گزارش تأثیر این دو رویداد بر رویارویی آمریکا و چین و روند آینده این مناقشه و نیز واکنشهای نظامی ژاپن با توجه به این رویدادها بررسی خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: افشای انگیزههای کانادا از ارسال تسلیحات برای عربستان، موافقت کنست با مصونیت نتانیاهو دربرابر عزل و زندان، اوکراین؛ سومین واردکننده بزرگ سلاح در جهان در سال 2022، برگزاری نشست جنبش «دوستان روسیه» با مشارکت بیش از ۴۰ کشور، اذعان آمریکا به عدم توانایی برای میانجی گری میان ایران و عربستان، اعلام جزئیاتی از ارسال زیردریاییهای اتمی آمریکا به استرالیا، افشای انگیزه واقعی آمریکا از استقرار نظامیانش در پایگاههای التنف و عین الاسد، آزمایش موشکی جدید کره شمالی، روی آوردن کشورهای عربی به دمشق، هشدار یک مقام سابق آمریکا درباره ورشکستگی ۵ بانک بزرگ این کشور، انتقاد سازمانهای بینالمللی به قانون سختگیرانه انگلیس علیه پناهندگان، ابوظبی به دنبال مذاکره مستقیم با صنعا، ابراز نگرانی وزیر صهیونیست درباره سقوط کابینه، هشدار پاشینیان در مورد تحرکات جدید تنشزا جمهوری آذربایجان، گزارش خبرگزاری روسی از گفتوگوی ایران و بحرین، تاکید نماینده پارلمان بحرین بر اهتمام بر بازگشایی سفارت و از سرگیری پروازها به ایران، دیدار فرستاده ویژه سازمان ملل در امور یمن با وزیر خارجه، احتمال حضور بشار اسد در نشست چهارجانبه مسکو و گزارش الشرق الاوسط از جریان کانالهای ارتباطی ایران و مصر، از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه بیانیه چین فاقد پیشنهاد مشخصی برای مبادله امتیاز بین دو طرف درگیر در جنگ اوکراین و گشایش روزنهای به روی صلح بوده، صرفا خواستار آغاز مذاکرات بود، گفت: در جریان جنگ اوکراین، چین با خرید انرژی ارزان قیمت از روسیه و افزایش ذخایر انرژی، نه تنها برای اولین بار به صادرکننده انرژی تبدیل شده، بلکه از قدرت چانه زنی بیشتر در برابر سایر صادرکنندگان انرژی به چین هم برخوردار شده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دیدار اخیر روسای پارلمانهای عربی از دمشق و گفتگوی آنها با بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه از وجود رویکرد جدید کشورهای عربی برای پذیرش مجدد سوریه در پیکره مجموعه جهان عرب حکایت دارد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به توافق اخیر میان ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط که با میانجیگری چین انجام شد، تصریح کرد: نفس برقراری روابط دیپلماتیک میان تهران و ریاض، به هدف پایان یافتن جنگ در یمن کمک میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست معترضان فرانسوی برای خروج از ناتو، اظهارات ترامپ درباره اینکه روز سهشنبه در منهتن دستگیر خواهدشد، اعتراض گروه هفت به «انفعال» شورای امنیت در مقابل کرهشمالی، امضاء توافقنامه امنیتی میان ایران و عراق، تاکید استرالیا براینکه هیچ تعهدی برای حمایت از آمریکا ندارد، افزایش 20درصدی حجم گردش کالا بین روسیه و ایران طی یک سال، دادگاه کویت انتخابات 2022 را باطل کرد و پارلمان منحل شده را بازگرداند، نگرانی بنی گانتس از وقوع جنگ داخلی در اسرائیل، آغاز نشست شرم الشیخ در سایه محکومیت گروه های فلسطینی، تاکید سفیر چین بر جایگاه مهم ایران در طرح کمربند-راه، تاکید روسیه براینکه اظهارات برلین درباره بازداشت پوتین را بررسی میکند، بازدید غیرمنتظره پوتین از دونباس، عملیات جدید ضدصهیونیستی در «حواره» در کرانه باختری، بشار اسد نقش امارات در خاورمیانه را مثبت و فعال خواند، نتایج نظر سنجی درباره برنده انتخابات آتی ترکیه، اظهارات بولتون درباره اینکه بایدن از پیروزی اوکراین میترسد، تحریم 300 نفر از جمله اسد از سوی اوکراین، تصمیم هند برای آموزش «رهبری، دیپلماسی و فرهنگ» به اعضای ارشد طالبان ، صربستان و کوزوو برغم تمجید اتحادیه اروپا از پیشرفت مذاکرات از امضای توافق نهایی بازماندند، برنامه دیدار وزرای خارجه ایران و عربستان به زودی، و ارزیابی اشتباه بودن حمله آمریکا به عراق از سوی اکثر آمریکاییها، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از ابتدای حمله نظامی عربستان به یمن تاکنون، مناسبات سیاسی، نظامی و امنیتی ریاض و ابوظبی چهار مقطع متفاوت را سپری کرده است؛ روابط دو کشور که در ابتدای جنگ مبتنی بر «اتحاد و همگرایی» بود، بعد از مدتی به سمت «رقابت» حرکت کرد. این رقابت، به بروز «اختلافات» متعددی منجر شد که با تداوم آن، امروز دو کشور از مرحله اختلاف نیز عبور کرده و دچار «تنش» با یکدیگر شدهاند.
حمید خوشآیند – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وقوع جنگ اوکراین، چین را در وضعیت پیچیدهای قرار داد. بدین معنا که اتخاذ موضعی که بتواند روسیه را از خود دور نکند و در عین حال به مدیریت روابط با غرب بینجامد برای این کشور امری دشوار بود. بر همین اساس طی یک سال گذشته پکن اگرچه به انتقاد جدی از روسیه نپرداخته اما در عین حال، تاکنون از ارائه حمایتی از روسیه که تغییردهنده بازی به شمار آید، از جمله انتقال تسلیحات، خودداری کرده است. در مقابل، انتقاداتی را نیز به غرب از جمله در موضوع گسترش ناتو وارد کرده است.
محمد جواد قهرمانی – پژوهشگر مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: رویکرد بشار اسد به انتخابات ترکیه، گفتوگوی کمسابقه روسای ارتش آمریکا و روسیه پیرامون سقوط پهپاد آمریکایی، هشدار چین نسبت به بازگشت ژاپن به مسیر «نظامیگری»، سوریه مناطق الحاق شده از اوکراین را متعلق به روسیه دانست، جدیدترین موضع گیری وزیر خارجه عربستان درباره ایران، واکنش وزیر خارجه آمریکا به توافق ریاض و تهران، رایزنی گروسی و مورا درباره ایران، تهدید مکرون به انحلال مجلس، هشدار رسانه های صهیونیستی به احتمال بحرانی بیسابقه در ماه رمضان، احتمال خروج نیروهای ترکیه از سوریه به زودی، تعویق نشست چهار جانبه مسکو، حمایت بشار اسد از ایده گسترش حضور نظامی روسیه در سوریه، چراغ سبز ترکیه برای عضویت فنلاند در ناتو و سرنوشت مبهم درخواست سوئد، شروط بشار اسد برای دیدار با اردوغان، آمریکا سقوط پهپاد آمریکایی در دریای سیاه را غیرعمدی دانست، برکناری سه استاندار اوکراین از سوی زلنسکی، گزارش سیانان از سقوط پهپاد چینی بهسازی و مسلح شده در شرق اوکراین، ناپدیدشدن ۲.۵ تن اورانیوم در لیبی، موافقت رژیم صهیونیستی با مجهز کردن اوکراین به سامانه ضدپهپاد، صدور دستور اخراج سفرای آرژانتین و اکوادور، و تاکید عربستان بر اینکه به کشوری که سقف قیمت تعیین کند نفت نخواهد فروخت، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اتحادیه اروپا در زمانی که شاهد بازگشت جنگ در اروپا است، برنامهای را تحت عنوان “قطبنمای استراتژیک برای امنیت و دفاع”
«A Strategic Compass for Security and Defence» به شکل رسمی تایید کرده است که یک اقدام بلندپروازانه برای تقویت سیاست امنیتی و دفاعی اتحادیه اروپا تا سال 2030 ارائه میدهد.
پوریا نبیپور – دکترای علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین-رصد: دو رویداد مهم در سال 2022 آینده مناقشه آمریکا و چین را تحت الشعاع خود قرار داد: جنگ اوکراین – روسیه و سفر نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان. در این گزارش تأثیر این دو رویداد بر رویارویی آمریکا و چین و روند آینده این مناقشه و نیز واکنشهای نظامی ژاپن با توجه به این رویدادها بررسی خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: افشای انگیزههای کانادا از ارسال تسلیحات برای عربستان، موافقت کنست با مصونیت نتانیاهو دربرابر عزل و زندان، اوکراین؛ سومین واردکننده بزرگ سلاح در جهان در سال 2022، برگزاری نشست جنبش «دوستان روسیه» با مشارکت بیش از ۴۰ کشور، اذعان آمریکا به عدم توانایی برای میانجی گری میان ایران و عربستان، اعلام جزئیاتی از ارسال زیردریاییهای اتمی آمریکا به استرالیا، افشای انگیزه واقعی آمریکا از استقرار نظامیانش در پایگاههای التنف و عین الاسد، آزمایش موشکی جدید کره شمالی، روی آوردن کشورهای عربی به دمشق، هشدار یک مقام سابق آمریکا درباره ورشکستگی ۵ بانک بزرگ این کشور، انتقاد سازمانهای بینالمللی به قانون سختگیرانه انگلیس علیه پناهندگان، ابوظبی به دنبال مذاکره مستقیم با صنعا، ابراز نگرانی وزیر صهیونیست درباره سقوط کابینه، هشدار پاشینیان در مورد تحرکات جدید تنشزا جمهوری آذربایجان، گزارش خبرگزاری روسی از گفتوگوی ایران و بحرین، تاکید نماینده پارلمان بحرین بر اهتمام بر بازگشایی سفارت و از سرگیری پروازها به ایران، دیدار فرستاده ویژه سازمان ملل در امور یمن با وزیر خارجه، احتمال حضور بشار اسد در نشست چهارجانبه مسکو و گزارش الشرق الاوسط از جریان کانالهای ارتباطی ایران و مصر، از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه بیانیه چین فاقد پیشنهاد مشخصی برای مبادله امتیاز بین دو طرف درگیر در جنگ اوکراین و گشایش روزنهای به روی صلح بوده، صرفا خواستار آغاز مذاکرات بود، گفت: در جریان جنگ اوکراین، چین با خرید انرژی ارزان قیمت از روسیه و افزایش ذخایر انرژی، نه تنها برای اولین بار به صادرکننده انرژی تبدیل شده، بلکه از قدرت چانه زنی بیشتر در برابر سایر صادرکنندگان انرژی به چین هم برخوردار شده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دیدار اخیر روسای پارلمانهای عربی از دمشق و گفتگوی آنها با بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه از وجود رویکرد جدید کشورهای عربی برای پذیرش مجدد سوریه در پیکره مجموعه جهان عرب حکایت دارد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به توافق اخیر میان ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط که با میانجیگری چین انجام شد، تصریح کرد: نفس برقراری روابط دیپلماتیک میان تهران و ریاض، به هدف پایان یافتن جنگ در یمن کمک میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست معترضان فرانسوی برای خروج از ناتو، اظهارات ترامپ درباره اینکه روز سهشنبه در منهتن دستگیر خواهدشد، اعتراض گروه هفت به «انفعال» شورای امنیت در مقابل کرهشمالی، امضاء توافقنامه امنیتی میان ایران و عراق، تاکید استرالیا براینکه هیچ تعهدی برای حمایت از آمریکا ندارد، افزایش 20درصدی حجم گردش کالا بین روسیه و ایران طی یک سال، دادگاه کویت انتخابات 2022 را باطل کرد و پارلمان منحل شده را بازگرداند، نگرانی بنی گانتس از وقوع جنگ داخلی در اسرائیل، آغاز نشست شرم الشیخ در سایه محکومیت گروه های فلسطینی، تاکید سفیر چین بر جایگاه مهم ایران در طرح کمربند-راه، تاکید روسیه براینکه اظهارات برلین درباره بازداشت پوتین را بررسی میکند، بازدید غیرمنتظره پوتین از دونباس، عملیات جدید ضدصهیونیستی در «حواره» در کرانه باختری، بشار اسد نقش امارات در خاورمیانه را مثبت و فعال خواند، نتایج نظر سنجی درباره برنده انتخابات آتی ترکیه، اظهارات بولتون درباره اینکه بایدن از پیروزی اوکراین میترسد، تحریم 300 نفر از جمله اسد از سوی اوکراین، تصمیم هند برای آموزش «رهبری، دیپلماسی و فرهنگ» به اعضای ارشد طالبان ، صربستان و کوزوو برغم تمجید اتحادیه اروپا از پیشرفت مذاکرات از امضای توافق نهایی بازماندند، برنامه دیدار وزرای خارجه ایران و عربستان به زودی، و ارزیابی اشتباه بودن حمله آمریکا به عراق از سوی اکثر آمریکاییها، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از ابتدای حمله نظامی عربستان به یمن تاکنون، مناسبات سیاسی، نظامی و امنیتی ریاض و ابوظبی چهار مقطع متفاوت را سپری کرده است؛ روابط دو کشور که در ابتدای جنگ مبتنی بر «اتحاد و همگرایی» بود، بعد از مدتی به سمت «رقابت» حرکت کرد. این رقابت، به بروز «اختلافات» متعددی منجر شد که با تداوم آن، امروز دو کشور از مرحله اختلاف نیز عبور کرده و دچار «تنش» با یکدیگر شدهاند.
حمید خوشآیند – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وقوع جنگ اوکراین، چین را در وضعیت پیچیدهای قرار داد. بدین معنا که اتخاذ موضعی که بتواند روسیه را از خود دور نکند و در عین حال به مدیریت روابط با غرب بینجامد برای این کشور امری دشوار بود. بر همین اساس طی یک سال گذشته پکن اگرچه به انتقاد جدی از روسیه نپرداخته اما در عین حال، تاکنون از ارائه حمایتی از روسیه که تغییردهنده بازی به شمار آید، از جمله انتقال تسلیحات، خودداری کرده است. در مقابل، انتقاداتی را نیز به غرب از جمله در موضوع گسترش ناتو وارد کرده است.
محمد جواد قهرمانی – پژوهشگر مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: رویکرد بشار اسد به انتخابات ترکیه، گفتوگوی کمسابقه روسای ارتش آمریکا و روسیه پیرامون سقوط پهپاد آمریکایی، هشدار چین نسبت به بازگشت ژاپن به مسیر «نظامیگری»، سوریه مناطق الحاق شده از اوکراین را متعلق به روسیه دانست، جدیدترین موضع گیری وزیر خارجه عربستان درباره ایران، واکنش وزیر خارجه آمریکا به توافق ریاض و تهران، رایزنی گروسی و مورا درباره ایران، تهدید مکرون به انحلال مجلس، هشدار رسانه های صهیونیستی به احتمال بحرانی بیسابقه در ماه رمضان، احتمال خروج نیروهای ترکیه از سوریه به زودی، تعویق نشست چهار جانبه مسکو، حمایت بشار اسد از ایده گسترش حضور نظامی روسیه در سوریه، چراغ سبز ترکیه برای عضویت فنلاند در ناتو و سرنوشت مبهم درخواست سوئد، شروط بشار اسد برای دیدار با اردوغان، آمریکا سقوط پهپاد آمریکایی در دریای سیاه را غیرعمدی دانست، برکناری سه استاندار اوکراین از سوی زلنسکی، گزارش سیانان از سقوط پهپاد چینی بهسازی و مسلح شده در شرق اوکراین، ناپدیدشدن ۲.۵ تن اورانیوم در لیبی، موافقت رژیم صهیونیستی با مجهز کردن اوکراین به سامانه ضدپهپاد، صدور دستور اخراج سفرای آرژانتین و اکوادور، و تاکید عربستان بر اینکه به کشوری که سقف قیمت تعیین کند نفت نخواهد فروخت، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اتحادیه اروپا در زمانی که شاهد بازگشت جنگ در اروپا است، برنامهای را تحت عنوان “قطبنمای استراتژیک برای امنیت و دفاع”
«A Strategic Compass for Security and Defence» به شکل رسمی تایید کرده است که یک اقدام بلندپروازانه برای تقویت سیاست امنیتی و دفاعی اتحادیه اروپا تا سال 2030 ارائه میدهد.
پوریا نبیپور – دکترای علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین-رصد: دو رویداد مهم در سال 2022 آینده مناقشه آمریکا و چین را تحت الشعاع خود قرار داد: جنگ اوکراین – روسیه و سفر نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان. در این گزارش تأثیر این دو رویداد بر رویارویی آمریکا و چین و روند آینده این مناقشه و نیز واکنشهای نظامی ژاپن با توجه به این رویدادها بررسی خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: افشای انگیزههای کانادا از ارسال تسلیحات برای عربستان، موافقت کنست با مصونیت نتانیاهو دربرابر عزل و زندان، اوکراین؛ سومین واردکننده بزرگ سلاح در جهان در سال 2022، برگزاری نشست جنبش «دوستان روسیه» با مشارکت بیش از ۴۰ کشور، اذعان آمریکا به عدم توانایی برای میانجی گری میان ایران و عربستان، اعلام جزئیاتی از ارسال زیردریاییهای اتمی آمریکا به استرالیا، افشای انگیزه واقعی آمریکا از استقرار نظامیانش در پایگاههای التنف و عین الاسد، آزمایش موشکی جدید کره شمالی، روی آوردن کشورهای عربی به دمشق، هشدار یک مقام سابق آمریکا درباره ورشکستگی ۵ بانک بزرگ این کشور، انتقاد سازمانهای بینالمللی به قانون سختگیرانه انگلیس علیه پناهندگان، ابوظبی به دنبال مذاکره مستقیم با صنعا، ابراز نگرانی وزیر صهیونیست درباره سقوط کابینه، هشدار پاشینیان در مورد تحرکات جدید تنشزا جمهوری آذربایجان، گزارش خبرگزاری روسی از گفتوگوی ایران و بحرین، تاکید نماینده پارلمان بحرین بر اهتمام بر بازگشایی سفارت و از سرگیری پروازها به ایران، دیدار فرستاده ویژه سازمان ملل در امور یمن با وزیر خارجه، احتمال حضور بشار اسد در نشست چهارجانبه مسکو و گزارش الشرق الاوسط از جریان کانالهای ارتباطی ایران و مصر، از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه بیانیه چین فاقد پیشنهاد مشخصی برای مبادله امتیاز بین دو طرف درگیر در جنگ اوکراین و گشایش روزنهای به روی صلح بوده، صرفا خواستار آغاز مذاکرات بود، گفت: در جریان جنگ اوکراین، چین با خرید انرژی ارزان قیمت از روسیه و افزایش ذخایر انرژی، نه تنها برای اولین بار به صادرکننده انرژی تبدیل شده، بلکه از قدرت چانه زنی بیشتر در برابر سایر صادرکنندگان انرژی به چین هم برخوردار شده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دیدار اخیر روسای پارلمانهای عربی از دمشق و گفتگوی آنها با بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه از وجود رویکرد جدید کشورهای عربی برای پذیرش مجدد سوریه در پیکره مجموعه جهان عرب حکایت دارد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به توافق اخیر میان ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط که با میانجیگری چین انجام شد، تصریح کرد: نفس برقراری روابط دیپلماتیک میان تهران و ریاض، به هدف پایان یافتن جنگ در یمن کمک میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست معترضان فرانسوی برای خروج از ناتو، اظهارات ترامپ درباره اینکه روز سهشنبه در منهتن دستگیر خواهدشد، اعتراض گروه هفت به «انفعال» شورای امنیت در مقابل کرهشمالی، امضاء توافقنامه امنیتی میان ایران و عراق، تاکید استرالیا براینکه هیچ تعهدی برای حمایت از آمریکا ندارد، افزایش 20درصدی حجم گردش کالا بین روسیه و ایران طی یک سال، دادگاه کویت انتخابات 2022 را باطل کرد و پارلمان منحل شده را بازگرداند، نگرانی بنی گانتس از وقوع جنگ داخلی در اسرائیل، آغاز نشست شرم الشیخ در سایه محکومیت گروه های فلسطینی، تاکید سفیر چین بر جایگاه مهم ایران در طرح کمربند-راه، تاکید روسیه براینکه اظهارات برلین درباره بازداشت پوتین را بررسی میکند، بازدید غیرمنتظره پوتین از دونباس، عملیات جدید ضدصهیونیستی در «حواره» در کرانه باختری، بشار اسد نقش امارات در خاورمیانه را مثبت و فعال خواند، نتایج نظر سنجی درباره برنده انتخابات آتی ترکیه، اظهارات بولتون درباره اینکه بایدن از پیروزی اوکراین میترسد، تحریم 300 نفر از جمله اسد از سوی اوکراین، تصمیم هند برای آموزش «رهبری، دیپلماسی و فرهنگ» به اعضای ارشد طالبان ، صربستان و کوزوو برغم تمجید اتحادیه اروپا از پیشرفت مذاکرات از امضای توافق نهایی بازماندند، برنامه دیدار وزرای خارجه ایران و عربستان به زودی، و ارزیابی اشتباه بودن حمله آمریکا به عراق از سوی اکثر آمریکاییها، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: از ابتدای حمله نظامی عربستان به یمن تاکنون، مناسبات سیاسی، نظامی و امنیتی ریاض و ابوظبی چهار مقطع متفاوت را سپری کرده است؛ روابط دو کشور که در ابتدای جنگ مبتنی بر «اتحاد و همگرایی» بود، بعد از مدتی به سمت «رقابت» حرکت کرد. این رقابت، به بروز «اختلافات» متعددی منجر شد که با تداوم آن، امروز دو کشور از مرحله اختلاف نیز عبور کرده و دچار «تنش» با یکدیگر شدهاند.
حمید خوشآیند – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: وقوع جنگ اوکراین، چین را در وضعیت پیچیدهای قرار داد. بدین معنا که اتخاذ موضعی که بتواند روسیه را از خود دور نکند و در عین حال به مدیریت روابط با غرب بینجامد برای این کشور امری دشوار بود. بر همین اساس طی یک سال گذشته پکن اگرچه به انتقاد جدی از روسیه نپرداخته اما در عین حال، تاکنون از ارائه حمایتی از روسیه که تغییردهنده بازی به شمار آید، از جمله انتقال تسلیحات، خودداری کرده است. در مقابل، انتقاداتی را نیز به غرب از جمله در موضوع گسترش ناتو وارد کرده است.
محمد جواد قهرمانی – پژوهشگر مسائل چین
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: رویکرد بشار اسد به انتخابات ترکیه، گفتوگوی کمسابقه روسای ارتش آمریکا و روسیه پیرامون سقوط پهپاد آمریکایی، هشدار چین نسبت به بازگشت ژاپن به مسیر «نظامیگری»، سوریه مناطق الحاق شده از اوکراین را متعلق به روسیه دانست، جدیدترین موضع گیری وزیر خارجه عربستان درباره ایران، واکنش وزیر خارجه آمریکا به توافق ریاض و تهران، رایزنی گروسی و مورا درباره ایران، تهدید مکرون به انحلال مجلس، هشدار رسانه های صهیونیستی به احتمال بحرانی بیسابقه در ماه رمضان، احتمال خروج نیروهای ترکیه از سوریه به زودی، تعویق نشست چهار جانبه مسکو، حمایت بشار اسد از ایده گسترش حضور نظامی روسیه در سوریه، چراغ سبز ترکیه برای عضویت فنلاند در ناتو و سرنوشت مبهم درخواست سوئد، شروط بشار اسد برای دیدار با اردوغان، آمریکا سقوط پهپاد آمریکایی در دریای سیاه را غیرعمدی دانست، برکناری سه استاندار اوکراین از سوی زلنسکی، گزارش سیانان از سقوط پهپاد چینی بهسازی و مسلح شده در شرق اوکراین، ناپدیدشدن ۲.۵ تن اورانیوم در لیبی، موافقت رژیم صهیونیستی با مجهز کردن اوکراین به سامانه ضدپهپاد، صدور دستور اخراج سفرای آرژانتین و اکوادور، و تاکید عربستان بر اینکه به کشوری که سقف قیمت تعیین کند نفت نخواهد فروخت، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: اتحادیه اروپا در زمانی که شاهد بازگشت جنگ در اروپا است، برنامهای را تحت عنوان “قطبنمای استراتژیک برای امنیت و دفاع”
«A Strategic Compass for Security and Defence» به شکل رسمی تایید کرده است که یک اقدام بلندپروازانه برای تقویت سیاست امنیتی و دفاعی اتحادیه اروپا تا سال 2030 ارائه میدهد.
پوریا نبیپور – دکترای علوم سیاسی و روابط بینالملل
شورای راهبردی آنلاین-رصد: دو رویداد مهم در سال 2022 آینده مناقشه آمریکا و چین را تحت الشعاع خود قرار داد: جنگ اوکراین – روسیه و سفر نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان. در این گزارش تأثیر این دو رویداد بر رویارویی آمریکا و چین و روند آینده این مناقشه و نیز واکنشهای نظامی ژاپن با توجه به این رویدادها بررسی خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: افشای انگیزههای کانادا از ارسال تسلیحات برای عربستان، موافقت کنست با مصونیت نتانیاهو دربرابر عزل و زندان، اوکراین؛ سومین واردکننده بزرگ سلاح در جهان در سال 2022، برگزاری نشست جنبش «دوستان روسیه» با مشارکت بیش از ۴۰ کشور، اذعان آمریکا به عدم توانایی برای میانجی گری میان ایران و عربستان، اعلام جزئیاتی از ارسال زیردریاییهای اتمی آمریکا به استرالیا، افشای انگیزه واقعی آمریکا از استقرار نظامیانش در پایگاههای التنف و عین الاسد، آزمایش موشکی جدید کره شمالی، روی آوردن کشورهای عربی به دمشق، هشدار یک مقام سابق آمریکا درباره ورشکستگی ۵ بانک بزرگ این کشور، انتقاد سازمانهای بینالمللی به قانون سختگیرانه انگلیس علیه پناهندگان، ابوظبی به دنبال مذاکره مستقیم با صنعا، ابراز نگرانی وزیر صهیونیست درباره سقوط کابینه، هشدار پاشینیان در مورد تحرکات جدید تنشزا جمهوری آذربایجان، گزارش خبرگزاری روسی از گفتوگوی ایران و بحرین، تاکید نماینده پارلمان بحرین بر اهتمام بر بازگشایی سفارت و از سرگیری پروازها به ایران، دیدار فرستاده ویژه سازمان ملل در امور یمن با وزیر خارجه، احتمال حضور بشار اسد در نشست چهارجانبه مسکو و گزارش الشرق الاوسط از جریان کانالهای ارتباطی ایران و مصر، از مهمترین خبرهای روابط خارجي بود که در رسانه ها بازتاب يافت. در ادامه گزيده اي از آنها را مرور مي کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل روسیه با بیان اینکه بیانیه چین فاقد پیشنهاد مشخصی برای مبادله امتیاز بین دو طرف درگیر در جنگ اوکراین و گشایش روزنهای به روی صلح بوده، صرفا خواستار آغاز مذاکرات بود، گفت: در جریان جنگ اوکراین، چین با خرید انرژی ارزان قیمت از روسیه و افزایش ذخایر انرژی، نه تنها برای اولین بار به صادرکننده انرژی تبدیل شده، بلکه از قدرت چانه زنی بیشتر در برابر سایر صادرکنندگان انرژی به چین هم برخوردار شده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: دیدار اخیر روسای پارلمانهای عربی از دمشق و گفتگوی آنها با بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه از وجود رویکرد جدید کشورهای عربی برای پذیرش مجدد سوریه در پیکره مجموعه جهان عرب حکایت دارد.
حسن هانیزاده – کارشناس مسائل خاورمیانه
شورای راهبردی آنلاین: رئیس شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به توافق اخیر میان ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط که با میانجیگری چین انجام شد، تصریح کرد: نفس برقراری روابط دیپلماتیک میان تهران و ریاض، به هدف پایان یافتن جنگ در یمن کمک میکند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.