شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل تاکید کرد: در شرایط فعلی آمریکا توان رقابت با چین در آفریقا را ندارد، اما اگر بتواند برنامه بلندمدتی را که در قالب تحریمها و یا جنگ تراشهها دارد، پیش ببرد، میتواند شوک و ضربهای به موقعیت چین در آفریقا و همچنین به اقتصاد این کشور بزند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق با تاکید بر اینکه آمریکا خواهان حفظ حضور نظامی در عراق و منطقه است، گفت: این حضور، پیامدی جز ناامنی در منطقه و ضربه به استقلال تصمیم گیری در دولتهای پذیرای آنها ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق جمهوری اسلامی ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط دوجانبه، مهمترین رخداد سیاسی و دیپلماتیک سال در غرب آسیا محسوب میشود.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل با بیان اینکه نقش و چهره فرانسه به عنوان کشور مدعی آزادی بیان و دموکراسی در جریان خشونتهای پلیس علیه معترضان تحت الشعاع قرار گرفته، گفت: در شرایط فعلی، خدشه دار شدن چهره فرانسه برای مکرون چندان اهمیتی ندارد. برای او مهم این است که خود را به گونهای از این شرایط نجات دهد که افکارعمومی مردم فرانسه را به عنوان پشتیبان خود برای تداوم سیاستها و همراهی در انتخابات ریاست جمهوری بعدی و مجلس داشته باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: فرانسه منافع راهبردی بسیاری برای خود در خاورمیانه تعریف کرده است. منافع امنیتی، مانند حفاظت از شهروندان و مبارزه با تروریسم، همچنان در رأس این اولویتها قرار دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست روسیه از عراق برای باز کردن حریم هوایی خود به روی هواپیماهای روسی، رد بیانیههای باکو درباره انتقال سلاح به قرهباغ از سوی ارمنستان، سفر رهبر تایوان به نیویورک، محکوم کردن موضع غرب در قبال درگیری در اوکراین توسط نامزد ریاست جمهوری ترکیه، تصمیم عربستان برای پیوستن به سازمان همکاری شانگهای، محمد بن زاید فرزندش را ولیعهد خود تعیین کرد، توافق چین و برزیل برای استفاده از یوان به جای دلار، افشای جزئیات پیام محرمانه بایدن به نتانیاهو درباره اوضاع بحرانی اسرائیل، محکوم شدن پسر نتانیاهو در یک دادگاه اسرائیلی، روسیه گندم و سوخت رایگان به لبنان میدهد، دیدار وزیر امور خارجه جمهوری آذربایجان با «نتانیاهو»، ادعای جمهوری آذربایجان درباره تسلط بر مناطق گسترده در مرزارمنستان، اپوزیسیون اتریش در اعتراض به سخنرانی زلنسکی پارلمان را ترک کرد، دعوت رئیس اسرائیل از احزاب عربی برای شرکت در مذاکرات درباره تعدیل قانون قضائی، سودای آنکارا برای افزایش صادرات تسلیحات نظامی، وزیر جنگ برکنار شده، با عذرخواهی از نتانیاهو به مقام خود برمیگردد، انتقاد چین از همکاری آمریکا، استرالیا و انگلیس درحوزه زیردریاییهای هسته ای، دیدار سفیران ایران و عربستان در عراق، تقویت همکاری های نظامی روسیه و چین، رزمایش ناتو با حضور ۱۸ کشور در نقاطی از اروپا، حمله هوایی اسرائيل به حومه دمشق و توقف پروازها از سرزمینهای اشغالی به امارات و بحرین، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل ایجاد کمیسیون پیگیری «جنایات جنگی روسیه» را از سوی شورای حقوق بشر، اقدامی سیاسی و در راستای اعمال فشار به مسکو ارزیابی کرد و گفت: نباید جنایاتی را که در جنگ اوکراین از سوی هر دو طرف انجام شده است، نادیده گرفت، اما سازمانهای حقوقی بینالمللی باید به بررسی علل واقعی آغاز جنگ اوکراین و عاملان اصلی ایجاد زمینه بروز این جنگ نیز بپردازند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روابط روسیه و رژیم صهیونیستی همواره با فرازونشیبهای زیادی همراه بوده است. در مواردی همکاری و هماهنگی و در مواردی نیز، تضاد و اختلاف، تعریف کننده روابط طرفین بوده است. این وضعیت به دنبال وقوع جنگ اوکراین مشهودتر نیز شد. اگرچه تل آویو از ابتدا تلاش داشت نوعی بی طرفی را در قبال جنگ اوکراین به نمایش بگذارد، اما از همان ابتدا زمزمه کمکهای نظامی آن به اوکراین، به شکل گیری موجی از اختلافها میان تل آویو و مسکو منجر شد.
محمدجواد قهرمانى – پژوهشگر مسائل بين الملل
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: مخالفت شورای امنیت با درخواست تحقیقات مستقل پیرامون «نورد استریم»، تحویل تانکهای چلنجر2 انگلستان و لئوپارد ۲ آلمان به اوکراین، مشخص شدن ۴ کاندیدای ریاست جمهوری ترکیه، سفر هیئتی از بحرین به ایران، درخواست مقامات سابق آمریکا از دولت بایدن برای ممانعت از نزدیکی روابط سوریه با کشورهای عربی، رونمایی از نسل سوم پهپاد بیرق دار ترکیه، انتقاد مقام ارشد پارلمان رژیم صهیونیستی از برکناری وزیر جنگ، احتمال انتصاب رفیق شفیق شارون به عنوان وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، اعلام آمادگی چین برای حمایت از گفتوگوهای ایران و عربستان، افشای گزارش محرمانه درباره افزایش کمکهای نظامی آلمان به اوکراین، هشدار آلمان نسبت به نقش فعال برلین در جنگ اوکراین، تائید عضویت فنلاند در ناتو پس از ماهها تاخیر در پارلمان مجارستان، تعویق طرح «اصلاحات قضایی» توسط نتانیاهو در بحبوحه گسترش اعتراضها در اسرائیل، فراخوان صهیونیستها برای ادامه اعتراضات علیه کابینه نتانیاهو ، سفر رئیس جمهور پیشین تایوان به چین با وعده «صلح»، دستور کیم جونگ اون برای افزایش تولید تسلیحات هسته ای، دعوت نتانیاهو به کاخ سفید پس از توقف طرح اصلاحات قضایی، آزمایش موشکهای مافوق صوت ضد کشتی توسط روسیه، تصویب بودجه نظامی رکوردشکن در پارلمان ژاپن، و احضار بلینکن توسط مجلس نمایندگان آمریکا به دلیل خروج «بینظم» از افغانستان، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا پیام اصلی سفر وزیر دفاع آمریکا به بغداد را اعلام تمایل آنها برای حفظ حضور نظامیانشان در عراق عنوان کرد و گفت: آمریکا همچنان تمایل و تاکید دارد، نظامیانش در عراق باقی بمانند و با اینکه در سیاست اعلامی، نخست وزیر عراق مطرح کرد که بغداد به حضور نظامیان خارجی نیازی ندارد، اما این سیاست تنها در حد اعلام باقی خواهد ماند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل تاکید کرد: در شرایط فعلی آمریکا توان رقابت با چین در آفریقا را ندارد، اما اگر بتواند برنامه بلندمدتی را که در قالب تحریمها و یا جنگ تراشهها دارد، پیش ببرد، میتواند شوک و ضربهای به موقعیت چین در آفریقا و همچنین به اقتصاد این کشور بزند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق با تاکید بر اینکه آمریکا خواهان حفظ حضور نظامی در عراق و منطقه است، گفت: این حضور، پیامدی جز ناامنی در منطقه و ضربه به استقلال تصمیم گیری در دولتهای پذیرای آنها ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق جمهوری اسلامی ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط دوجانبه، مهمترین رخداد سیاسی و دیپلماتیک سال در غرب آسیا محسوب میشود.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل با بیان اینکه نقش و چهره فرانسه به عنوان کشور مدعی آزادی بیان و دموکراسی در جریان خشونتهای پلیس علیه معترضان تحت الشعاع قرار گرفته، گفت: در شرایط فعلی، خدشه دار شدن چهره فرانسه برای مکرون چندان اهمیتی ندارد. برای او مهم این است که خود را به گونهای از این شرایط نجات دهد که افکارعمومی مردم فرانسه را به عنوان پشتیبان خود برای تداوم سیاستها و همراهی در انتخابات ریاست جمهوری بعدی و مجلس داشته باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: فرانسه منافع راهبردی بسیاری برای خود در خاورمیانه تعریف کرده است. منافع امنیتی، مانند حفاظت از شهروندان و مبارزه با تروریسم، همچنان در رأس این اولویتها قرار دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست روسیه از عراق برای باز کردن حریم هوایی خود به روی هواپیماهای روسی، رد بیانیههای باکو درباره انتقال سلاح به قرهباغ از سوی ارمنستان، سفر رهبر تایوان به نیویورک، محکوم کردن موضع غرب در قبال درگیری در اوکراین توسط نامزد ریاست جمهوری ترکیه، تصمیم عربستان برای پیوستن به سازمان همکاری شانگهای، محمد بن زاید فرزندش را ولیعهد خود تعیین کرد، توافق چین و برزیل برای استفاده از یوان به جای دلار، افشای جزئیات پیام محرمانه بایدن به نتانیاهو درباره اوضاع بحرانی اسرائیل، محکوم شدن پسر نتانیاهو در یک دادگاه اسرائیلی، روسیه گندم و سوخت رایگان به لبنان میدهد، دیدار وزیر امور خارجه جمهوری آذربایجان با «نتانیاهو»، ادعای جمهوری آذربایجان درباره تسلط بر مناطق گسترده در مرزارمنستان، اپوزیسیون اتریش در اعتراض به سخنرانی زلنسکی پارلمان را ترک کرد، دعوت رئیس اسرائیل از احزاب عربی برای شرکت در مذاکرات درباره تعدیل قانون قضائی، سودای آنکارا برای افزایش صادرات تسلیحات نظامی، وزیر جنگ برکنار شده، با عذرخواهی از نتانیاهو به مقام خود برمیگردد، انتقاد چین از همکاری آمریکا، استرالیا و انگلیس درحوزه زیردریاییهای هسته ای، دیدار سفیران ایران و عربستان در عراق، تقویت همکاری های نظامی روسیه و چین، رزمایش ناتو با حضور ۱۸ کشور در نقاطی از اروپا، حمله هوایی اسرائيل به حومه دمشق و توقف پروازها از سرزمینهای اشغالی به امارات و بحرین، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل ایجاد کمیسیون پیگیری «جنایات جنگی روسیه» را از سوی شورای حقوق بشر، اقدامی سیاسی و در راستای اعمال فشار به مسکو ارزیابی کرد و گفت: نباید جنایاتی را که در جنگ اوکراین از سوی هر دو طرف انجام شده است، نادیده گرفت، اما سازمانهای حقوقی بینالمللی باید به بررسی علل واقعی آغاز جنگ اوکراین و عاملان اصلی ایجاد زمینه بروز این جنگ نیز بپردازند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روابط روسیه و رژیم صهیونیستی همواره با فرازونشیبهای زیادی همراه بوده است. در مواردی همکاری و هماهنگی و در مواردی نیز، تضاد و اختلاف، تعریف کننده روابط طرفین بوده است. این وضعیت به دنبال وقوع جنگ اوکراین مشهودتر نیز شد. اگرچه تل آویو از ابتدا تلاش داشت نوعی بی طرفی را در قبال جنگ اوکراین به نمایش بگذارد، اما از همان ابتدا زمزمه کمکهای نظامی آن به اوکراین، به شکل گیری موجی از اختلافها میان تل آویو و مسکو منجر شد.
محمدجواد قهرمانى – پژوهشگر مسائل بين الملل
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: مخالفت شورای امنیت با درخواست تحقیقات مستقل پیرامون «نورد استریم»، تحویل تانکهای چلنجر2 انگلستان و لئوپارد ۲ آلمان به اوکراین، مشخص شدن ۴ کاندیدای ریاست جمهوری ترکیه، سفر هیئتی از بحرین به ایران، درخواست مقامات سابق آمریکا از دولت بایدن برای ممانعت از نزدیکی روابط سوریه با کشورهای عربی، رونمایی از نسل سوم پهپاد بیرق دار ترکیه، انتقاد مقام ارشد پارلمان رژیم صهیونیستی از برکناری وزیر جنگ، احتمال انتصاب رفیق شفیق شارون به عنوان وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، اعلام آمادگی چین برای حمایت از گفتوگوهای ایران و عربستان، افشای گزارش محرمانه درباره افزایش کمکهای نظامی آلمان به اوکراین، هشدار آلمان نسبت به نقش فعال برلین در جنگ اوکراین، تائید عضویت فنلاند در ناتو پس از ماهها تاخیر در پارلمان مجارستان، تعویق طرح «اصلاحات قضایی» توسط نتانیاهو در بحبوحه گسترش اعتراضها در اسرائیل، فراخوان صهیونیستها برای ادامه اعتراضات علیه کابینه نتانیاهو ، سفر رئیس جمهور پیشین تایوان به چین با وعده «صلح»، دستور کیم جونگ اون برای افزایش تولید تسلیحات هسته ای، دعوت نتانیاهو به کاخ سفید پس از توقف طرح اصلاحات قضایی، آزمایش موشکهای مافوق صوت ضد کشتی توسط روسیه، تصویب بودجه نظامی رکوردشکن در پارلمان ژاپن، و احضار بلینکن توسط مجلس نمایندگان آمریکا به دلیل خروج «بینظم» از افغانستان، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا پیام اصلی سفر وزیر دفاع آمریکا به بغداد را اعلام تمایل آنها برای حفظ حضور نظامیانشان در عراق عنوان کرد و گفت: آمریکا همچنان تمایل و تاکید دارد، نظامیانش در عراق باقی بمانند و با اینکه در سیاست اعلامی، نخست وزیر عراق مطرح کرد که بغداد به حضور نظامیان خارجی نیازی ندارد، اما این سیاست تنها در حد اعلام باقی خواهد ماند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل تاکید کرد: در شرایط فعلی آمریکا توان رقابت با چین در آفریقا را ندارد، اما اگر بتواند برنامه بلندمدتی را که در قالب تحریمها و یا جنگ تراشهها دارد، پیش ببرد، میتواند شوک و ضربهای به موقعیت چین در آفریقا و همچنین به اقتصاد این کشور بزند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق با تاکید بر اینکه آمریکا خواهان حفظ حضور نظامی در عراق و منطقه است، گفت: این حضور، پیامدی جز ناامنی در منطقه و ضربه به استقلال تصمیم گیری در دولتهای پذیرای آنها ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق جمهوری اسلامی ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط دوجانبه، مهمترین رخداد سیاسی و دیپلماتیک سال در غرب آسیا محسوب میشود.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل با بیان اینکه نقش و چهره فرانسه به عنوان کشور مدعی آزادی بیان و دموکراسی در جریان خشونتهای پلیس علیه معترضان تحت الشعاع قرار گرفته، گفت: در شرایط فعلی، خدشه دار شدن چهره فرانسه برای مکرون چندان اهمیتی ندارد. برای او مهم این است که خود را به گونهای از این شرایط نجات دهد که افکارعمومی مردم فرانسه را به عنوان پشتیبان خود برای تداوم سیاستها و همراهی در انتخابات ریاست جمهوری بعدی و مجلس داشته باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: فرانسه منافع راهبردی بسیاری برای خود در خاورمیانه تعریف کرده است. منافع امنیتی، مانند حفاظت از شهروندان و مبارزه با تروریسم، همچنان در رأس این اولویتها قرار دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست روسیه از عراق برای باز کردن حریم هوایی خود به روی هواپیماهای روسی، رد بیانیههای باکو درباره انتقال سلاح به قرهباغ از سوی ارمنستان، سفر رهبر تایوان به نیویورک، محکوم کردن موضع غرب در قبال درگیری در اوکراین توسط نامزد ریاست جمهوری ترکیه، تصمیم عربستان برای پیوستن به سازمان همکاری شانگهای، محمد بن زاید فرزندش را ولیعهد خود تعیین کرد، توافق چین و برزیل برای استفاده از یوان به جای دلار، افشای جزئیات پیام محرمانه بایدن به نتانیاهو درباره اوضاع بحرانی اسرائیل، محکوم شدن پسر نتانیاهو در یک دادگاه اسرائیلی، روسیه گندم و سوخت رایگان به لبنان میدهد، دیدار وزیر امور خارجه جمهوری آذربایجان با «نتانیاهو»، ادعای جمهوری آذربایجان درباره تسلط بر مناطق گسترده در مرزارمنستان، اپوزیسیون اتریش در اعتراض به سخنرانی زلنسکی پارلمان را ترک کرد، دعوت رئیس اسرائیل از احزاب عربی برای شرکت در مذاکرات درباره تعدیل قانون قضائی، سودای آنکارا برای افزایش صادرات تسلیحات نظامی، وزیر جنگ برکنار شده، با عذرخواهی از نتانیاهو به مقام خود برمیگردد، انتقاد چین از همکاری آمریکا، استرالیا و انگلیس درحوزه زیردریاییهای هسته ای، دیدار سفیران ایران و عربستان در عراق، تقویت همکاری های نظامی روسیه و چین، رزمایش ناتو با حضور ۱۸ کشور در نقاطی از اروپا، حمله هوایی اسرائيل به حومه دمشق و توقف پروازها از سرزمینهای اشغالی به امارات و بحرین، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل ایجاد کمیسیون پیگیری «جنایات جنگی روسیه» را از سوی شورای حقوق بشر، اقدامی سیاسی و در راستای اعمال فشار به مسکو ارزیابی کرد و گفت: نباید جنایاتی را که در جنگ اوکراین از سوی هر دو طرف انجام شده است، نادیده گرفت، اما سازمانهای حقوقی بینالمللی باید به بررسی علل واقعی آغاز جنگ اوکراین و عاملان اصلی ایجاد زمینه بروز این جنگ نیز بپردازند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روابط روسیه و رژیم صهیونیستی همواره با فرازونشیبهای زیادی همراه بوده است. در مواردی همکاری و هماهنگی و در مواردی نیز، تضاد و اختلاف، تعریف کننده روابط طرفین بوده است. این وضعیت به دنبال وقوع جنگ اوکراین مشهودتر نیز شد. اگرچه تل آویو از ابتدا تلاش داشت نوعی بی طرفی را در قبال جنگ اوکراین به نمایش بگذارد، اما از همان ابتدا زمزمه کمکهای نظامی آن به اوکراین، به شکل گیری موجی از اختلافها میان تل آویو و مسکو منجر شد.
محمدجواد قهرمانى – پژوهشگر مسائل بين الملل
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: مخالفت شورای امنیت با درخواست تحقیقات مستقل پیرامون «نورد استریم»، تحویل تانکهای چلنجر2 انگلستان و لئوپارد ۲ آلمان به اوکراین، مشخص شدن ۴ کاندیدای ریاست جمهوری ترکیه، سفر هیئتی از بحرین به ایران، درخواست مقامات سابق آمریکا از دولت بایدن برای ممانعت از نزدیکی روابط سوریه با کشورهای عربی، رونمایی از نسل سوم پهپاد بیرق دار ترکیه، انتقاد مقام ارشد پارلمان رژیم صهیونیستی از برکناری وزیر جنگ، احتمال انتصاب رفیق شفیق شارون به عنوان وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، اعلام آمادگی چین برای حمایت از گفتوگوهای ایران و عربستان، افشای گزارش محرمانه درباره افزایش کمکهای نظامی آلمان به اوکراین، هشدار آلمان نسبت به نقش فعال برلین در جنگ اوکراین، تائید عضویت فنلاند در ناتو پس از ماهها تاخیر در پارلمان مجارستان، تعویق طرح «اصلاحات قضایی» توسط نتانیاهو در بحبوحه گسترش اعتراضها در اسرائیل، فراخوان صهیونیستها برای ادامه اعتراضات علیه کابینه نتانیاهو ، سفر رئیس جمهور پیشین تایوان به چین با وعده «صلح»، دستور کیم جونگ اون برای افزایش تولید تسلیحات هسته ای، دعوت نتانیاهو به کاخ سفید پس از توقف طرح اصلاحات قضایی، آزمایش موشکهای مافوق صوت ضد کشتی توسط روسیه، تصویب بودجه نظامی رکوردشکن در پارلمان ژاپن، و احضار بلینکن توسط مجلس نمایندگان آمریکا به دلیل خروج «بینظم» از افغانستان، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا پیام اصلی سفر وزیر دفاع آمریکا به بغداد را اعلام تمایل آنها برای حفظ حضور نظامیانشان در عراق عنوان کرد و گفت: آمریکا همچنان تمایل و تاکید دارد، نظامیانش در عراق باقی بمانند و با اینکه در سیاست اعلامی، نخست وزیر عراق مطرح کرد که بغداد به حضور نظامیان خارجی نیازی ندارد، اما این سیاست تنها در حد اعلام باقی خواهد ماند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل تاکید کرد: در شرایط فعلی آمریکا توان رقابت با چین در آفریقا را ندارد، اما اگر بتواند برنامه بلندمدتی را که در قالب تحریمها و یا جنگ تراشهها دارد، پیش ببرد، میتواند شوک و ضربهای به موقعیت چین در آفریقا و همچنین به اقتصاد این کشور بزند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق با تاکید بر اینکه آمریکا خواهان حفظ حضور نظامی در عراق و منطقه است، گفت: این حضور، پیامدی جز ناامنی در منطقه و ضربه به استقلال تصمیم گیری در دولتهای پذیرای آنها ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق جمهوری اسلامی ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط دوجانبه، مهمترین رخداد سیاسی و دیپلماتیک سال در غرب آسیا محسوب میشود.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل با بیان اینکه نقش و چهره فرانسه به عنوان کشور مدعی آزادی بیان و دموکراسی در جریان خشونتهای پلیس علیه معترضان تحت الشعاع قرار گرفته، گفت: در شرایط فعلی، خدشه دار شدن چهره فرانسه برای مکرون چندان اهمیتی ندارد. برای او مهم این است که خود را به گونهای از این شرایط نجات دهد که افکارعمومی مردم فرانسه را به عنوان پشتیبان خود برای تداوم سیاستها و همراهی در انتخابات ریاست جمهوری بعدی و مجلس داشته باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: فرانسه منافع راهبردی بسیاری برای خود در خاورمیانه تعریف کرده است. منافع امنیتی، مانند حفاظت از شهروندان و مبارزه با تروریسم، همچنان در رأس این اولویتها قرار دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست روسیه از عراق برای باز کردن حریم هوایی خود به روی هواپیماهای روسی، رد بیانیههای باکو درباره انتقال سلاح به قرهباغ از سوی ارمنستان، سفر رهبر تایوان به نیویورک، محکوم کردن موضع غرب در قبال درگیری در اوکراین توسط نامزد ریاست جمهوری ترکیه، تصمیم عربستان برای پیوستن به سازمان همکاری شانگهای، محمد بن زاید فرزندش را ولیعهد خود تعیین کرد، توافق چین و برزیل برای استفاده از یوان به جای دلار، افشای جزئیات پیام محرمانه بایدن به نتانیاهو درباره اوضاع بحرانی اسرائیل، محکوم شدن پسر نتانیاهو در یک دادگاه اسرائیلی، روسیه گندم و سوخت رایگان به لبنان میدهد، دیدار وزیر امور خارجه جمهوری آذربایجان با «نتانیاهو»، ادعای جمهوری آذربایجان درباره تسلط بر مناطق گسترده در مرزارمنستان، اپوزیسیون اتریش در اعتراض به سخنرانی زلنسکی پارلمان را ترک کرد، دعوت رئیس اسرائیل از احزاب عربی برای شرکت در مذاکرات درباره تعدیل قانون قضائی، سودای آنکارا برای افزایش صادرات تسلیحات نظامی، وزیر جنگ برکنار شده، با عذرخواهی از نتانیاهو به مقام خود برمیگردد، انتقاد چین از همکاری آمریکا، استرالیا و انگلیس درحوزه زیردریاییهای هسته ای، دیدار سفیران ایران و عربستان در عراق، تقویت همکاری های نظامی روسیه و چین، رزمایش ناتو با حضور ۱۸ کشور در نقاطی از اروپا، حمله هوایی اسرائيل به حومه دمشق و توقف پروازها از سرزمینهای اشغالی به امارات و بحرین، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل ایجاد کمیسیون پیگیری «جنایات جنگی روسیه» را از سوی شورای حقوق بشر، اقدامی سیاسی و در راستای اعمال فشار به مسکو ارزیابی کرد و گفت: نباید جنایاتی را که در جنگ اوکراین از سوی هر دو طرف انجام شده است، نادیده گرفت، اما سازمانهای حقوقی بینالمللی باید به بررسی علل واقعی آغاز جنگ اوکراین و عاملان اصلی ایجاد زمینه بروز این جنگ نیز بپردازند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روابط روسیه و رژیم صهیونیستی همواره با فرازونشیبهای زیادی همراه بوده است. در مواردی همکاری و هماهنگی و در مواردی نیز، تضاد و اختلاف، تعریف کننده روابط طرفین بوده است. این وضعیت به دنبال وقوع جنگ اوکراین مشهودتر نیز شد. اگرچه تل آویو از ابتدا تلاش داشت نوعی بی طرفی را در قبال جنگ اوکراین به نمایش بگذارد، اما از همان ابتدا زمزمه کمکهای نظامی آن به اوکراین، به شکل گیری موجی از اختلافها میان تل آویو و مسکو منجر شد.
محمدجواد قهرمانى – پژوهشگر مسائل بين الملل
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: مخالفت شورای امنیت با درخواست تحقیقات مستقل پیرامون «نورد استریم»، تحویل تانکهای چلنجر2 انگلستان و لئوپارد ۲ آلمان به اوکراین، مشخص شدن ۴ کاندیدای ریاست جمهوری ترکیه، سفر هیئتی از بحرین به ایران، درخواست مقامات سابق آمریکا از دولت بایدن برای ممانعت از نزدیکی روابط سوریه با کشورهای عربی، رونمایی از نسل سوم پهپاد بیرق دار ترکیه، انتقاد مقام ارشد پارلمان رژیم صهیونیستی از برکناری وزیر جنگ، احتمال انتصاب رفیق شفیق شارون به عنوان وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، اعلام آمادگی چین برای حمایت از گفتوگوهای ایران و عربستان، افشای گزارش محرمانه درباره افزایش کمکهای نظامی آلمان به اوکراین، هشدار آلمان نسبت به نقش فعال برلین در جنگ اوکراین، تائید عضویت فنلاند در ناتو پس از ماهها تاخیر در پارلمان مجارستان، تعویق طرح «اصلاحات قضایی» توسط نتانیاهو در بحبوحه گسترش اعتراضها در اسرائیل، فراخوان صهیونیستها برای ادامه اعتراضات علیه کابینه نتانیاهو ، سفر رئیس جمهور پیشین تایوان به چین با وعده «صلح»، دستور کیم جونگ اون برای افزایش تولید تسلیحات هسته ای، دعوت نتانیاهو به کاخ سفید پس از توقف طرح اصلاحات قضایی، آزمایش موشکهای مافوق صوت ضد کشتی توسط روسیه، تصویب بودجه نظامی رکوردشکن در پارلمان ژاپن، و احضار بلینکن توسط مجلس نمایندگان آمریکا به دلیل خروج «بینظم» از افغانستان، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا پیام اصلی سفر وزیر دفاع آمریکا به بغداد را اعلام تمایل آنها برای حفظ حضور نظامیانشان در عراق عنوان کرد و گفت: آمریکا همچنان تمایل و تاکید دارد، نظامیانش در عراق باقی بمانند و با اینکه در سیاست اعلامی، نخست وزیر عراق مطرح کرد که بغداد به حضور نظامیان خارجی نیازی ندارد، اما این سیاست تنها در حد اعلام باقی خواهد ماند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل تاکید کرد: در شرایط فعلی آمریکا توان رقابت با چین در آفریقا را ندارد، اما اگر بتواند برنامه بلندمدتی را که در قالب تحریمها و یا جنگ تراشهها دارد، پیش ببرد، میتواند شوک و ضربهای به موقعیت چین در آفریقا و همچنین به اقتصاد این کشور بزند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق با تاکید بر اینکه آمریکا خواهان حفظ حضور نظامی در عراق و منطقه است، گفت: این حضور، پیامدی جز ناامنی در منطقه و ضربه به استقلال تصمیم گیری در دولتهای پذیرای آنها ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق جمهوری اسلامی ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط دوجانبه، مهمترین رخداد سیاسی و دیپلماتیک سال در غرب آسیا محسوب میشود.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل با بیان اینکه نقش و چهره فرانسه به عنوان کشور مدعی آزادی بیان و دموکراسی در جریان خشونتهای پلیس علیه معترضان تحت الشعاع قرار گرفته، گفت: در شرایط فعلی، خدشه دار شدن چهره فرانسه برای مکرون چندان اهمیتی ندارد. برای او مهم این است که خود را به گونهای از این شرایط نجات دهد که افکارعمومی مردم فرانسه را به عنوان پشتیبان خود برای تداوم سیاستها و همراهی در انتخابات ریاست جمهوری بعدی و مجلس داشته باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: فرانسه منافع راهبردی بسیاری برای خود در خاورمیانه تعریف کرده است. منافع امنیتی، مانند حفاظت از شهروندان و مبارزه با تروریسم، همچنان در رأس این اولویتها قرار دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست روسیه از عراق برای باز کردن حریم هوایی خود به روی هواپیماهای روسی، رد بیانیههای باکو درباره انتقال سلاح به قرهباغ از سوی ارمنستان، سفر رهبر تایوان به نیویورک، محکوم کردن موضع غرب در قبال درگیری در اوکراین توسط نامزد ریاست جمهوری ترکیه، تصمیم عربستان برای پیوستن به سازمان همکاری شانگهای، محمد بن زاید فرزندش را ولیعهد خود تعیین کرد، توافق چین و برزیل برای استفاده از یوان به جای دلار، افشای جزئیات پیام محرمانه بایدن به نتانیاهو درباره اوضاع بحرانی اسرائیل، محکوم شدن پسر نتانیاهو در یک دادگاه اسرائیلی، روسیه گندم و سوخت رایگان به لبنان میدهد، دیدار وزیر امور خارجه جمهوری آذربایجان با «نتانیاهو»، ادعای جمهوری آذربایجان درباره تسلط بر مناطق گسترده در مرزارمنستان، اپوزیسیون اتریش در اعتراض به سخنرانی زلنسکی پارلمان را ترک کرد، دعوت رئیس اسرائیل از احزاب عربی برای شرکت در مذاکرات درباره تعدیل قانون قضائی، سودای آنکارا برای افزایش صادرات تسلیحات نظامی، وزیر جنگ برکنار شده، با عذرخواهی از نتانیاهو به مقام خود برمیگردد، انتقاد چین از همکاری آمریکا، استرالیا و انگلیس درحوزه زیردریاییهای هسته ای، دیدار سفیران ایران و عربستان در عراق، تقویت همکاری های نظامی روسیه و چین، رزمایش ناتو با حضور ۱۸ کشور در نقاطی از اروپا، حمله هوایی اسرائيل به حومه دمشق و توقف پروازها از سرزمینهای اشغالی به امارات و بحرین، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل ایجاد کمیسیون پیگیری «جنایات جنگی روسیه» را از سوی شورای حقوق بشر، اقدامی سیاسی و در راستای اعمال فشار به مسکو ارزیابی کرد و گفت: نباید جنایاتی را که در جنگ اوکراین از سوی هر دو طرف انجام شده است، نادیده گرفت، اما سازمانهای حقوقی بینالمللی باید به بررسی علل واقعی آغاز جنگ اوکراین و عاملان اصلی ایجاد زمینه بروز این جنگ نیز بپردازند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روابط روسیه و رژیم صهیونیستی همواره با فرازونشیبهای زیادی همراه بوده است. در مواردی همکاری و هماهنگی و در مواردی نیز، تضاد و اختلاف، تعریف کننده روابط طرفین بوده است. این وضعیت به دنبال وقوع جنگ اوکراین مشهودتر نیز شد. اگرچه تل آویو از ابتدا تلاش داشت نوعی بی طرفی را در قبال جنگ اوکراین به نمایش بگذارد، اما از همان ابتدا زمزمه کمکهای نظامی آن به اوکراین، به شکل گیری موجی از اختلافها میان تل آویو و مسکو منجر شد.
محمدجواد قهرمانى – پژوهشگر مسائل بين الملل
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: مخالفت شورای امنیت با درخواست تحقیقات مستقل پیرامون «نورد استریم»، تحویل تانکهای چلنجر2 انگلستان و لئوپارد ۲ آلمان به اوکراین، مشخص شدن ۴ کاندیدای ریاست جمهوری ترکیه، سفر هیئتی از بحرین به ایران، درخواست مقامات سابق آمریکا از دولت بایدن برای ممانعت از نزدیکی روابط سوریه با کشورهای عربی، رونمایی از نسل سوم پهپاد بیرق دار ترکیه، انتقاد مقام ارشد پارلمان رژیم صهیونیستی از برکناری وزیر جنگ، احتمال انتصاب رفیق شفیق شارون به عنوان وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، اعلام آمادگی چین برای حمایت از گفتوگوهای ایران و عربستان، افشای گزارش محرمانه درباره افزایش کمکهای نظامی آلمان به اوکراین، هشدار آلمان نسبت به نقش فعال برلین در جنگ اوکراین، تائید عضویت فنلاند در ناتو پس از ماهها تاخیر در پارلمان مجارستان، تعویق طرح «اصلاحات قضایی» توسط نتانیاهو در بحبوحه گسترش اعتراضها در اسرائیل، فراخوان صهیونیستها برای ادامه اعتراضات علیه کابینه نتانیاهو ، سفر رئیس جمهور پیشین تایوان به چین با وعده «صلح»، دستور کیم جونگ اون برای افزایش تولید تسلیحات هسته ای، دعوت نتانیاهو به کاخ سفید پس از توقف طرح اصلاحات قضایی، آزمایش موشکهای مافوق صوت ضد کشتی توسط روسیه، تصویب بودجه نظامی رکوردشکن در پارلمان ژاپن، و احضار بلینکن توسط مجلس نمایندگان آمریکا به دلیل خروج «بینظم» از افغانستان، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا پیام اصلی سفر وزیر دفاع آمریکا به بغداد را اعلام تمایل آنها برای حفظ حضور نظامیانشان در عراق عنوان کرد و گفت: آمریکا همچنان تمایل و تاکید دارد، نظامیانش در عراق باقی بمانند و با اینکه در سیاست اعلامی، نخست وزیر عراق مطرح کرد که بغداد به حضور نظامیان خارجی نیازی ندارد، اما این سیاست تنها در حد اعلام باقی خواهد ماند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل تاکید کرد: در شرایط فعلی آمریکا توان رقابت با چین در آفریقا را ندارد، اما اگر بتواند برنامه بلندمدتی را که در قالب تحریمها و یا جنگ تراشهها دارد، پیش ببرد، میتواند شوک و ضربهای به موقعیت چین در آفریقا و همچنین به اقتصاد این کشور بزند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق با تاکید بر اینکه آمریکا خواهان حفظ حضور نظامی در عراق و منطقه است، گفت: این حضور، پیامدی جز ناامنی در منطقه و ضربه به استقلال تصمیم گیری در دولتهای پذیرای آنها ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق جمهوری اسلامی ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط دوجانبه، مهمترین رخداد سیاسی و دیپلماتیک سال در غرب آسیا محسوب میشود.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل با بیان اینکه نقش و چهره فرانسه به عنوان کشور مدعی آزادی بیان و دموکراسی در جریان خشونتهای پلیس علیه معترضان تحت الشعاع قرار گرفته، گفت: در شرایط فعلی، خدشه دار شدن چهره فرانسه برای مکرون چندان اهمیتی ندارد. برای او مهم این است که خود را به گونهای از این شرایط نجات دهد که افکارعمومی مردم فرانسه را به عنوان پشتیبان خود برای تداوم سیاستها و همراهی در انتخابات ریاست جمهوری بعدی و مجلس داشته باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: فرانسه منافع راهبردی بسیاری برای خود در خاورمیانه تعریف کرده است. منافع امنیتی، مانند حفاظت از شهروندان و مبارزه با تروریسم، همچنان در رأس این اولویتها قرار دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست روسیه از عراق برای باز کردن حریم هوایی خود به روی هواپیماهای روسی، رد بیانیههای باکو درباره انتقال سلاح به قرهباغ از سوی ارمنستان، سفر رهبر تایوان به نیویورک، محکوم کردن موضع غرب در قبال درگیری در اوکراین توسط نامزد ریاست جمهوری ترکیه، تصمیم عربستان برای پیوستن به سازمان همکاری شانگهای، محمد بن زاید فرزندش را ولیعهد خود تعیین کرد، توافق چین و برزیل برای استفاده از یوان به جای دلار، افشای جزئیات پیام محرمانه بایدن به نتانیاهو درباره اوضاع بحرانی اسرائیل، محکوم شدن پسر نتانیاهو در یک دادگاه اسرائیلی، روسیه گندم و سوخت رایگان به لبنان میدهد، دیدار وزیر امور خارجه جمهوری آذربایجان با «نتانیاهو»، ادعای جمهوری آذربایجان درباره تسلط بر مناطق گسترده در مرزارمنستان، اپوزیسیون اتریش در اعتراض به سخنرانی زلنسکی پارلمان را ترک کرد، دعوت رئیس اسرائیل از احزاب عربی برای شرکت در مذاکرات درباره تعدیل قانون قضائی، سودای آنکارا برای افزایش صادرات تسلیحات نظامی، وزیر جنگ برکنار شده، با عذرخواهی از نتانیاهو به مقام خود برمیگردد، انتقاد چین از همکاری آمریکا، استرالیا و انگلیس درحوزه زیردریاییهای هسته ای، دیدار سفیران ایران و عربستان در عراق، تقویت همکاری های نظامی روسیه و چین، رزمایش ناتو با حضور ۱۸ کشور در نقاطی از اروپا، حمله هوایی اسرائيل به حومه دمشق و توقف پروازها از سرزمینهای اشغالی به امارات و بحرین، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل ایجاد کمیسیون پیگیری «جنایات جنگی روسیه» را از سوی شورای حقوق بشر، اقدامی سیاسی و در راستای اعمال فشار به مسکو ارزیابی کرد و گفت: نباید جنایاتی را که در جنگ اوکراین از سوی هر دو طرف انجام شده است، نادیده گرفت، اما سازمانهای حقوقی بینالمللی باید به بررسی علل واقعی آغاز جنگ اوکراین و عاملان اصلی ایجاد زمینه بروز این جنگ نیز بپردازند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روابط روسیه و رژیم صهیونیستی همواره با فرازونشیبهای زیادی همراه بوده است. در مواردی همکاری و هماهنگی و در مواردی نیز، تضاد و اختلاف، تعریف کننده روابط طرفین بوده است. این وضعیت به دنبال وقوع جنگ اوکراین مشهودتر نیز شد. اگرچه تل آویو از ابتدا تلاش داشت نوعی بی طرفی را در قبال جنگ اوکراین به نمایش بگذارد، اما از همان ابتدا زمزمه کمکهای نظامی آن به اوکراین، به شکل گیری موجی از اختلافها میان تل آویو و مسکو منجر شد.
محمدجواد قهرمانى – پژوهشگر مسائل بين الملل
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: مخالفت شورای امنیت با درخواست تحقیقات مستقل پیرامون «نورد استریم»، تحویل تانکهای چلنجر2 انگلستان و لئوپارد ۲ آلمان به اوکراین، مشخص شدن ۴ کاندیدای ریاست جمهوری ترکیه، سفر هیئتی از بحرین به ایران، درخواست مقامات سابق آمریکا از دولت بایدن برای ممانعت از نزدیکی روابط سوریه با کشورهای عربی، رونمایی از نسل سوم پهپاد بیرق دار ترکیه، انتقاد مقام ارشد پارلمان رژیم صهیونیستی از برکناری وزیر جنگ، احتمال انتصاب رفیق شفیق شارون به عنوان وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، اعلام آمادگی چین برای حمایت از گفتوگوهای ایران و عربستان، افشای گزارش محرمانه درباره افزایش کمکهای نظامی آلمان به اوکراین، هشدار آلمان نسبت به نقش فعال برلین در جنگ اوکراین، تائید عضویت فنلاند در ناتو پس از ماهها تاخیر در پارلمان مجارستان، تعویق طرح «اصلاحات قضایی» توسط نتانیاهو در بحبوحه گسترش اعتراضها در اسرائیل، فراخوان صهیونیستها برای ادامه اعتراضات علیه کابینه نتانیاهو ، سفر رئیس جمهور پیشین تایوان به چین با وعده «صلح»، دستور کیم جونگ اون برای افزایش تولید تسلیحات هسته ای، دعوت نتانیاهو به کاخ سفید پس از توقف طرح اصلاحات قضایی، آزمایش موشکهای مافوق صوت ضد کشتی توسط روسیه، تصویب بودجه نظامی رکوردشکن در پارلمان ژاپن، و احضار بلینکن توسط مجلس نمایندگان آمریکا به دلیل خروج «بینظم» از افغانستان، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا پیام اصلی سفر وزیر دفاع آمریکا به بغداد را اعلام تمایل آنها برای حفظ حضور نظامیانشان در عراق عنوان کرد و گفت: آمریکا همچنان تمایل و تاکید دارد، نظامیانش در عراق باقی بمانند و با اینکه در سیاست اعلامی، نخست وزیر عراق مطرح کرد که بغداد به حضور نظامیان خارجی نیازی ندارد، اما این سیاست تنها در حد اعلام باقی خواهد ماند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل تاکید کرد: در شرایط فعلی آمریکا توان رقابت با چین در آفریقا را ندارد، اما اگر بتواند برنامه بلندمدتی را که در قالب تحریمها و یا جنگ تراشهها دارد، پیش ببرد، میتواند شوک و ضربهای به موقعیت چین در آفریقا و همچنین به اقتصاد این کشور بزند.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل عراق با تاکید بر اینکه آمریکا خواهان حفظ حضور نظامی در عراق و منطقه است، گفت: این حضور، پیامدی جز ناامنی در منطقه و ضربه به استقلال تصمیم گیری در دولتهای پذیرای آنها ندارد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: توافق جمهوری اسلامی ایران و عربستان برای ازسرگیری روابط دوجانبه، مهمترین رخداد سیاسی و دیپلماتیک سال در غرب آسیا محسوب میشود.
برسام محمدی – کارشناس مسائل منطقه
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک تحلیلگر مسائل بینالملل با بیان اینکه نقش و چهره فرانسه به عنوان کشور مدعی آزادی بیان و دموکراسی در جریان خشونتهای پلیس علیه معترضان تحت الشعاع قرار گرفته، گفت: در شرایط فعلی، خدشه دار شدن چهره فرانسه برای مکرون چندان اهمیتی ندارد. برای او مهم این است که خود را به گونهای از این شرایط نجات دهد که افکارعمومی مردم فرانسه را به عنوان پشتیبان خود برای تداوم سیاستها و همراهی در انتخابات ریاست جمهوری بعدی و مجلس داشته باشد.
شورای راهبردی آنلاین – رصد: فرانسه منافع راهبردی بسیاری برای خود در خاورمیانه تعریف کرده است. منافع امنیتی، مانند حفاظت از شهروندان و مبارزه با تروریسم، همچنان در رأس این اولویتها قرار دارد.
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: درخواست روسیه از عراق برای باز کردن حریم هوایی خود به روی هواپیماهای روسی، رد بیانیههای باکو درباره انتقال سلاح به قرهباغ از سوی ارمنستان، سفر رهبر تایوان به نیویورک، محکوم کردن موضع غرب در قبال درگیری در اوکراین توسط نامزد ریاست جمهوری ترکیه، تصمیم عربستان برای پیوستن به سازمان همکاری شانگهای، محمد بن زاید فرزندش را ولیعهد خود تعیین کرد، توافق چین و برزیل برای استفاده از یوان به جای دلار، افشای جزئیات پیام محرمانه بایدن به نتانیاهو درباره اوضاع بحرانی اسرائیل، محکوم شدن پسر نتانیاهو در یک دادگاه اسرائیلی، روسیه گندم و سوخت رایگان به لبنان میدهد، دیدار وزیر امور خارجه جمهوری آذربایجان با «نتانیاهو»، ادعای جمهوری آذربایجان درباره تسلط بر مناطق گسترده در مرزارمنستان، اپوزیسیون اتریش در اعتراض به سخنرانی زلنسکی پارلمان را ترک کرد، دعوت رئیس اسرائیل از احزاب عربی برای شرکت در مذاکرات درباره تعدیل قانون قضائی، سودای آنکارا برای افزایش صادرات تسلیحات نظامی، وزیر جنگ برکنار شده، با عذرخواهی از نتانیاهو به مقام خود برمیگردد، انتقاد چین از همکاری آمریکا، استرالیا و انگلیس درحوزه زیردریاییهای هسته ای، دیدار سفیران ایران و عربستان در عراق، تقویت همکاری های نظامی روسیه و چین، رزمایش ناتو با حضور ۱۸ کشور در نقاطی از اروپا، حمله هوایی اسرائيل به حومه دمشق و توقف پروازها از سرزمینهای اشغالی به امارات و بحرین، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک استاد حقوق بینالملل ایجاد کمیسیون پیگیری «جنایات جنگی روسیه» را از سوی شورای حقوق بشر، اقدامی سیاسی و در راستای اعمال فشار به مسکو ارزیابی کرد و گفت: نباید جنایاتی را که در جنگ اوکراین از سوی هر دو طرف انجام شده است، نادیده گرفت، اما سازمانهای حقوقی بینالمللی باید به بررسی علل واقعی آغاز جنگ اوکراین و عاملان اصلی ایجاد زمینه بروز این جنگ نیز بپردازند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: روابط روسیه و رژیم صهیونیستی همواره با فرازونشیبهای زیادی همراه بوده است. در مواردی همکاری و هماهنگی و در مواردی نیز، تضاد و اختلاف، تعریف کننده روابط طرفین بوده است. این وضعیت به دنبال وقوع جنگ اوکراین مشهودتر نیز شد. اگرچه تل آویو از ابتدا تلاش داشت نوعی بی طرفی را در قبال جنگ اوکراین به نمایش بگذارد، اما از همان ابتدا زمزمه کمکهای نظامی آن به اوکراین، به شکل گیری موجی از اختلافها میان تل آویو و مسکو منجر شد.
محمدجواد قهرمانى – پژوهشگر مسائل بين الملل
شورای راهبردی آنلاین – رسانه ها: مخالفت شورای امنیت با درخواست تحقیقات مستقل پیرامون «نورد استریم»، تحویل تانکهای چلنجر2 انگلستان و لئوپارد ۲ آلمان به اوکراین، مشخص شدن ۴ کاندیدای ریاست جمهوری ترکیه، سفر هیئتی از بحرین به ایران، درخواست مقامات سابق آمریکا از دولت بایدن برای ممانعت از نزدیکی روابط سوریه با کشورهای عربی، رونمایی از نسل سوم پهپاد بیرق دار ترکیه، انتقاد مقام ارشد پارلمان رژیم صهیونیستی از برکناری وزیر جنگ، احتمال انتصاب رفیق شفیق شارون به عنوان وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، اعلام آمادگی چین برای حمایت از گفتوگوهای ایران و عربستان، افشای گزارش محرمانه درباره افزایش کمکهای نظامی آلمان به اوکراین، هشدار آلمان نسبت به نقش فعال برلین در جنگ اوکراین، تائید عضویت فنلاند در ناتو پس از ماهها تاخیر در پارلمان مجارستان، تعویق طرح «اصلاحات قضایی» توسط نتانیاهو در بحبوحه گسترش اعتراضها در اسرائیل، فراخوان صهیونیستها برای ادامه اعتراضات علیه کابینه نتانیاهو ، سفر رئیس جمهور پیشین تایوان به چین با وعده «صلح»، دستور کیم جونگ اون برای افزایش تولید تسلیحات هسته ای، دعوت نتانیاهو به کاخ سفید پس از توقف طرح اصلاحات قضایی، آزمایش موشکهای مافوق صوت ضد کشتی توسط روسیه، تصویب بودجه نظامی رکوردشکن در پارلمان ژاپن، و احضار بلینکن توسط مجلس نمایندگان آمریکا به دلیل خروج «بینظم» از افغانستان، از مهمترین خبرهای روابط خارجی بود که در رسانه ها مورد توجه قرار گرفت. در ادامه گزيده ای از آنها را مرور می کنيم.
شورای راهبردی آنلاین – گفتگو: یک کارشناس مسائل غرب آسیا پیام اصلی سفر وزیر دفاع آمریکا به بغداد را اعلام تمایل آنها برای حفظ حضور نظامیانشان در عراق عنوان کرد و گفت: آمریکا همچنان تمایل و تاکید دارد، نظامیانش در عراق باقی بمانند و با اینکه در سیاست اعلامی، نخست وزیر عراق مطرح کرد که بغداد به حضور نظامیان خارجی نیازی ندارد، اما این سیاست تنها در حد اعلام باقی خواهد ماند.
شورای راهبردی آنلاین-رصد: «سفر دونالد ترامپ به چین نمایشی بزرگ بود که چیز زیادی برای نشان دادن نداشت. ترامپ که در سفری دو روزه به پکن در دیدارها و مراسمات مختلفی شرکت کرد، گفت که او و شی جین پینگ «بسیاری از مشکلات مختلف را رفع کردهاند» اما به نظر نمیرسد آنها در خصوص مسایلی که با دقت دنبال میشود، از تجارت و فناوری تا جنگ ایران، به توافقاتی مهم دست یافته باشند.»
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: گفتمان رایج در حوزه امنیت انرژی اروپا طی دو دهه گذشته بر محور تنوعبخشی به منابع تأمین و کاهش تدریجی وابستگی به انرژیهای فسیلی شکل گرفته است. این روایت، که بهویژه پس از بحران گاز اوکراین در سال ۲۰۰۶ و تشدید آن در ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲ قوت گرفت، بر این فرض استوار بود که اروپا میتواند از طریق سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر، واردات گاز طبیعی مایع از منابع متنوع و ایجاد زیرساختهای جدید، خود را از آسیبپذیریهای ژئوپلیتیک ناشی از وابستگی به تأمینکنندگان خاص رها سازد. با این حال، تحلیل دقیقتر دادههای تجاری انرژی و بررسی ساختار زنجیره تأمین جهانی نفت و گاز، تصویری متفاوت ارائه میدهد. اروپا نهتنها نتوانسته است وابستگی خود به خلیج فارس را بهطور معنادار کاهش دهد، بلکه در برخی بخشها، بهویژه در واردات گاز طبیعی مایع، این وابستگی عمیقتر شده است. این واقعیت، که اغلب در گفتمان عمومی نادیده گرفته میشود، پرسشهای بنیادینی درباره پایداری استراتژیهای امنیت انرژی اروپا و تأثیر آن بر معادلات قدرت منطقهای مطرح میکند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: در جنگهای مدرن، همیشه تصور بر این بوده است که هرچه سلاح گرانتر و پیشرفتهتر و متعلق به شرکتهای معروف و نامدار باشد، پیروزی قطعیتر خواهد بود. اما تحولات جبهه شمالی فلسطین اشغالی در ماههای اخیر، این باور قدیمی را به چالش کشیده است. جایی که ارتش رژیم صهیونیستی با داشتن پیشرفتهترین سامانههای پدافندی همچون گنبد آهنین، داوود و فلاخن و نیز جنگندههای نسل پنجم اف-۳۵ و تانکهای مرکاوا و سایر تجهیزات مدرن که در کمتر کشوری در جهان وجود دارند، در مقابل پهپادهای چندصد دلاری حزبالله لبنان عملاً درمانده شده است. اعتراف تلخ بنیامین نتانیاهو درباره ناتوانی در مقابله با این تهدید و دستور او برای تخصیص بودجهای نامحدود به منظور یافتن راهحل، نمایانگر این واقعیت است که دوران برتری محض فناوریهای گرانقیمت به پایان رسیده است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: درحالیکه هدف راهبرد فشار حداکثری آمریکا تسلیم کردن ایران بود، اما ناکامی این راهبرد علاوهبر چالشهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی باعث شده است تا واشنگتن به دنبال راهی برای خروج از این وضعیت باشد.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: سفر اخیر رئیسجمهور آمریکا به چین از جنبههای مختلف حائز اهمیت است؛ چرا که چین به عنوان دومین قدرت اقتصادی جهان و یک اقتصاد رو به رشد شناخته میشود. همچنین چینیها در زمینههای مختلف، از جمله بخشهای فضایی، هوش مصنوعی و صنایع نظامی در حال پیشرفت هستند؛ به گونهای که در بخش نظامی، در حالی که پیشتر فاقد ناو هواپیمابر بودند، اکنون سومین ناو هواپیمابر خود را در اختیار دارند. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان یک ابرقدرت، چین را همواره به عنوان رقیب خود نگریسته است و اکنون نیز به عنوان رقیب خود میبیند.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: چهل روز از شهادت مظلومانه شهید دکتر سید کمال خرازی، رئیس فقید شورای راهبردی روابط خارجی گذشت. معلوم نیست پس از چند سال و چند دهه دیگر، مادر روزگار دیپلماتی مانند او بهدنیا آورد.
شورای راهبردی آنلاین-یادداشت: شکاف فزاینده میان اروپا و آمریکا، دیگر صرفاً یک اختلاف تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از واگرایی راهبردی و بازتعریف منافع در جهان چندقطبی است.
شورای راهبردی آنلاین – یادداشت: کشورهای خلیجفارس به این جمعبندی رسیدهاند که امنیت پایدار نه از مسیر تقابل، بلکه از مسیر تعامل منطقهای با ایران حاصل خواهد شد.