فرزاد رمضانی بونش در گفتگو با سایت شورای راهبردی روابط خارجی با اشاره به تداوم خشونت‌ها در افغانستان هم‌زمان با گفتگوها میان طالبان و دولت در این کشور، خاطرنشان کرد: با نگاهی به جغرافیای تحولات نظامی و سیاسی در افغانستان روشن است که از ماه‌های گذشته، بعد از مطرح‌شدن برگزاری اجلاس استانبول در ترکیه و تداوم گفتگوها برای حضور طالبان و تمام جریانات سیاسی برای ایجاد نوع نوینی از ساختار سیاسی در افغانستان، طالبان تلاش می‌کند تا بتواند در دو بعد نظامی و امنیتی و همچنین سیاسی بیشترین امتیازات را بگیرد.

وی با یادآوری اینکه طالبان بر اساس توافق صلح با آمریکا موظف به مذاکره با دولت افغانستان شده، افزود: با کاهش حضور نیروهای ناتو و آمریکا در افغانستان و خروج آرام آن‌ها در تابستان پیش رو، مسئولین ارشد طالبان به این نتیجه رسیده‌اند که اگر قرار است در نشست سرنوشت سازی برای تقسیم قدرت حضور پیدا کنند بهتر است از کارت قدرت نظامی‌شان بیشترین استفاده را ببرند و تا حد ممکن در استان‌های این کشور پیشروی‌های بیشتری داشته باشند و حتی برخی از شهرها را به تصرف خود درآورند.

 

طالبان به دنبال امتیازگیری با توسل به افزایش خشونت‌ها

این کارشناس مسائل افغانستان ایجاد فضای روانی به نفع خود را یکی دیگر از اهداف طالبان در عملیات نظامی در هفته‌های گذشته دانست و گفت: به نظر می‌رسد ظاهرا اعمال خشونت، کشتار غیرنظامیان و عملیات مسلحانه مبنای امتیاز گیری و حضور و قدرت در مذاکرات در نظر گرفته شده است.

رمضانی به قطعنامه پارلمان اروپا که در آن تأکید شده است طالبان ادامه جنگ را به مذاکره با دولت افغانستان ترجیح می‌دهد و حملاتش، باهدف تصرف مناطق تحت کنترل دولت، از زمان آغاز مذاکرات بین‌الافغانی به‌طور قابل‌توجهی افزایش‌یافته، اشاره کرد و ادامه داد: این گروه تلاش کرده در دو ماه گذشته با ایجاد شروط مستقیم و غیرمستقیم و همچنین امتناع از حضور در کنفرانس استانبول، به بهانه‌های مختلف مانند ماه رمضان، با دست پُرتری در مذاکرات حاضر شود و امتیازات بیشتری را از آمریکا و دو جناح اصلی قدرت در افغانستان دریافت کند و عملاً خواست خود را به کرسی بنشاند.

 

زیر سؤال رفتن مشروعیت طالبان با اقدامات خشونت‌آمیز

رمضانی در خصوص زیر سؤال رفتن مشروعیت طالبان باوجود اقدامات خشونت‌آمیزی که منجر به کشته شدن مردم افغانستان می‌شود، اظهار داشت: طالبان در میان همه شهروندان افغانستان مشروعیت ندارد. حتی از دیدگاه مذهبی هم نگاه هزاره‌ها، شیعیان افغانستان و بخش‌های مهمی از مردم این کشور، از طرفداران سکولاریسم تا نگاه مذهبی حنفی، به طالبان مثبت نیست.

 

نگاه اکثریت افغانستان به طالبان مثبت نیست

وی با اشاره به برخی گزارش‌ها مبنی بر اینکه حتی اگر شمار طالبان را ۸۰ هزار نفر در نظر بگیریم این گروه ۰.۰۰۲ درصد از مردم افغانستان را تشکیل می‌دهند، ادامه داد: هرچند طالبان تلاش کرده در سال‌های گذشته در میان اقوام عمده و مهمی مانند تاجیک، ازبک و هزاره تا حدی نفوذ بیشتری ایجاد کند و با گماردن برخی از شخصیت‌های ترکمن و بلوچ در ساختار خود نگاه همه‌جانبه و یکسان نگری به اقوام و مذاهب این کشور نشان دهد، اما مشخصاً اکثریت شهروندان افغانستان نگاه مثبتی به چارچوب‌های فکری و اهداف و خواسته‌های طالبان ندارند.

این کارشناس مسائل افغانستان با اشاره به دستاوردهای جامعه افغانستان ازجمله در حوزه‌های تکثر رسانه‌ها و آزادی مطبوعات، افزایش نرخ سواد، ارتباطات آزادتر با خارج از کشور و حضور اجتماعی – سیاسی زنان، تأکید کرد: این کشور نسبت به 20 سال گذشته تفاوت‌های مهمی داشته است و تحولات بسیار گسترده‌ای را تجربه کرده است. این تحولات باعث تغییر نگاه به طالبان شده و عملاً بخش مهمی از شهرنشینان این کشور نگاه مثبتی به آن‌ها ندارند. در روستاها هم این تغییرات بسیار چشمگیر است.

رمضانی درعین‌حال یادآور شد: طالبان همچنان در بخش‌های مهمی از جنوب و شرق افغانستان دارای نفوذ و قدرت است و برای نفوذ در سایر نقاط هم تلاش می‌کند.

 

مسئولیت طالبان در قبال خشونت‌ها

وی با تأکید بر مسئولیت طالبان، به‌عنوان گروه مدعی سهم در قدرت، در قبال تشدید خشونت‌ها در افغانستان، اضافه کرد: طالبان تلاش می‌کند درروند گفتگوهای صلح بین‌الافغانی بیشترین امتیازات را از دو جناح اصلی دولت دریافت کند و خود را به‌عنوان مدعی و برخوردار از بیشترین سهم در هر شکلی از ساختار سیاسی آینده این کشور نشان دهد.

این کارشناس مسائل افغانستان تأکید کرد: منطق و نگاه طالبان به مسئله افزایش حملات به مناطق مختلف افغانستان و انفجارها در برخی از مراکز شهری و روستایی و دورافتاده و حملات به مناطق امنیتی این است که تلاش می‌کند از حملات نظامی خود به‌عنوان ابزاری برای افزایش وزن و سهم خود در مذاکرات و همچنین نفوذ در شهرها و مناطق پرجمعیت دیگر استفاده کند.