فهرست

اولویت‌های سیاست خارجی عمران خان

دوشنبه ۰۸ مرداد ۱۳۹۷ ۱۱:۵۹ ق.ظ

اولویت‌های سیاست خارجی عمران خان
شورای راهبردی آنلاین – رصد: عمران خان در سخنرانی اعلان پیروزی خود در انتخابات، چشم انداز روابط پاکستان با همسایگان را ترسیم کرد.

آلیسا آیرس در یادداشتی که اندیشکده شورای روابط خارجی آمریکا منتشر کرد، نوشت: با توجه به شمارش تقریبا نصف آرای انتخابات ملی پاکستان، عمران خان از حزب تحریک انصاف پاکستان، دولت ائتلافی را از آن خود کرده است، اگرچه اکثریت آراء را کسب نکرده است. یکی دیگر از ویژگی‌های انتخابات اخیر، اتهامات تخلفات انتخاباتی و تهدید رسانه‌ها بود.

احزاب سیاسی عمده پاکستان، اتحادیه مسلمانان پاکستان - نواز و حزب خلق پاکستان، به همراه بسیاری از احزاب محلی دیگر، ادعا کرده‌اند که در فرایند انتخابات 25 ژوئیه، تخلفات گسترده‌ای صورت گرفته است به طوریکه، اتحادیه مسلمانان پاکستان- نواز، نتایج انتخابات را به طور کل رد کرده است.

کمیسیون حقوق بشر پاکستان هم با انتشار بیانیه‌ای اعلام کرد که عملکرد کمسیون انتخابات پاکستان «می‌توانست بهتر از این باشد» و اظهار داشت که در برخی از حوزه‌های اخذ رای، کارکنان حوزه «به نفع یک حزب خاص» چیده شده بود.

 با این حال، کمیسیون انتخابات، ادعای مهندسی انتخابات را رد و عمران خان هم پیروزی خود را اعلام کرد. تصویر دولت تحت رهبری وی فعلا نامعلوم است؛ ازجمله اینکه کدام احزاب از وی حمایت خواهند کرد و چالش‌های احتمالی پیش روی نتیجه [انتخابات] چه خواهد بود. عمران خان در سخنرانی اعلان پیروزی خود، چشم انداز کشور را ترسیم و خلاصه‌ای از اولویت‌های سیاست خارجی خود ارائه کرد. اظهارات و ترتیب اولویت‌های عمران خان احتمالا مایه شگفتی است.

او در ابتدا در مقدمه بخش سیاست خارجی سخنرانی خود، به بحران اقتصادی پاکستان و در نتیجه، لزوم صلح با همه همسایگان این کشور اشاره کرد. واضح است که این هدفی قابل تحسین است، اما پاکستان به مدت دهه‌ها از آن عدول کرده است. ترتیب فهرست اولویت های سیاست خارجی عمران خان به شرح زیر بود:

  1. چین: چین در صدر کشورهای فهرست عمران خان بود که از طریق سرمایه‌گذاری‌ها در کریدور اقتصادی چین - پاکستان، به قول عمران خان، «فرصتی» در اختیار پاکستان قرار داده است. وی به موفقیت چین در نجات چند صد میلیون نفر از فقر اشاره کرد و گفت که پاکستان می‌تواند از این تجربه درس‌های زیادی بیاموزد.
  2. افغانستان: عمران خان به «جنگ با تروریسم» و «جهادگرایان افغانستان» اشاره کرده و اظهار داشت که مردم افغانستان بیش از همه رنج‌دیده و نیازمند صلح هستند. وی گفت که پاکستان برای پایان دادن به این جنگ از هیچ تلاشی فروگذار نخواهد کرد. همچنین وی اظهار کرد که خواهان «مرزهای باز» با افغانستان «شبیه اتحادیه اروپا» است.
  3. آمریکا: عمران خان به طور شگفت‌آوری چندان در مورد این روابط پیچیده اظهار نظر نکرد، اما خواستار روابطی با «منافع متقابل» شد که در تضاد با روابط فعلی «یک طرفه» است که به گفته وی ضرر زیادی برای پاکستان داشته است. او می خواهد که شاهد «روابط متعادل» باشد.
  4. ایران: عمران خان خواهان بهبودی روابط با این کشور همسایه است.
  5. عربستان سعودی: عمران خان ظاهرا به دنبال آن است که پاکستان در خاورمیانه نقش صلح- سازی ایفا کند. بنابراین، پاکستان برای کمک به کاهش تنش ها در منطقه نهایت تلاش خود را انجام خواهد داد.
  6. هند: عمران خان اظهار داشت، بسیار متاسف است که رسانه‌های هند وی را «تبهکار فیلم‌های بالیوود» معرفی کرده و اینکه تنها آشنایی وی از هند به کریکت محدود می‌شود. اگر روابط هند-پاکستان بهبود یابد، به سود همه است. وی به تمایل خود برای بهبود روابط تجاری و بازرگانی در جهت منافع هر دو کشور و کاهش فقر تاکید کرد. همچنین، همان طور که انتظار می‌رفت، عمران خان اظهار کرد که کشمیر مهم‌ترین مسئله [بین هند و پاکستان] است و وی آمادگی دارد تا برای بهبود روابط، «دو گام» به جلو بردارد.

موارد اشاره شده، به طور خلاصه بیانگر اولویت چین نسبت به دیگر کشورهاست که با توجه به سرمایه‌گذاری 62 میلیارد دلاری جاری در کریدور اقتصادی چین- پاکستان، تعجب آور نیست. توجه عمران خان به روابط آمریکا- پاکستان بافتی منطقه‌ای داشت و با جنگ مداوم در افغانستان مرتبط است.

عمران خان در تمام سخنرانی خود به موضوع پایان دادن به حضور گروه های تروریستی در خاک پاکستان اشاره‌ای نکرد، درحالیکه بسیاری در آمریکا آن را مسئله‌ای تعیین‌کننده قلمداد می‌کنند. در حال حاضر، کمک‌های امنیتی آمریکا به پاکستان از ماه ژانویه به خاطر تردید در تعهد پاکستان به مبارزه با تروریسم به حال تعلیق درآمده است. گذشته از این، کارگروه اقدام مالی (FATF) پاکستان را در «لیست خاکستری» خود جای داده است که به معنای ضعف نظارتی این کشور در مبارزه با تامین مالی تروریسم می باشد.

از نظر رهبران آمریکا، بهبود روابط آمریکا- پاکستان هنگامی امکان‌پذیر است که تعهد پاکستان به مبارزه با تروریسم واضح و شفاف باشد. این امر یقینا برای طرف هندی و همچنین برای افغانستان نیز اولویت اول محسوب می‌شود. برخلاف خواست این کشورها، این امر مسئله‌ای است که عمران خان، سیاستمدار غیرنظامی که به طور گسترده وی را نامزد «مطلوب» ارتش در این دوره از انتخابات توصیف می‌کردند، چندان تمایلی به حل و فصل آن ندارد.

از این رو، علیرغم سیگنال های مثبت سخنرانی عمران خان، بهبود روابط با افغانستان، هند و آمریکا، بدون حل و فصل واضح مسئله تروریسم، برای وی دشوار خواهد بود. در نهایت، درحالی‌که عمران خان در سخنرانی خود لحن مثبت و آینده نگرانه‌ای درپیش گرفته بود، اما باید به خاطر داشت که وی همان سیاستمداری است که با آمریکا و به ویژه با اولویت‌های به اصطلاح ضد-تروریستی آمریکا شدیدا مخالف است. بنابراین به نظر می‌رسد که راه پیش رو هموار نخواهد بود.


دوشنبه ۰۸ مرداد ۱۳۹۷ ۱۱:۵۹ ق.ظ


اظهار نظر

برای ارسال نظرات خود باید ابتدا عضو و وارد سایت شوید.

تا کنون نظری برای این مطلب ثبت نشده است، شما میتوانید اولین نفری باشید که در رابطه با آن اظهار نظر میکنید!

مطالب مرتبط






موضوعات مربوطه


کلمات کلیدی